23:33 / 30-03-2026
"Maski şou"nun aktyoru vəfat etdi
23:23 / 30-03-2026
Bağdaddakı ABŞ bazasına edilən hücumda Ukrayna istehsalı olan "An-132" təyyarəsi məhv edilib
23:20 / 30-03-2026
Husilər Avropanı yanacaq qiymətləri ilə "boğmaqla" hədələyiblər
23:13 / 30-03-2026
Ağ Ev İran sazişinin bağlanması üçün son tarixi təsdiqlədi
23:09 / 30-03-2026
Ukrayna və Bolqarıstan 10 illik təhlükəsizlik müqaviləsi imzaladılar
23:05 / 30-03-2026
Dağıstanda baş verən atışmada iki polis əməkdaşı yaralanıb
20:18 / 30-03-2026
ABŞ-ın Venesueladakı səfirliyi 2019-cu ilin mart ayından bəri ilk dəfə rəsmi olaraq yenidən açılıb
20:15 / 30-03-2026
Ölən valideynləri ilə birlikdə mənzildə bir yaşlı qız tapılıb
20:10 / 30-03-2026
Yanğınsöndürənlər çayın sahilində yanan üç qayığı söndürürlər
20:06 / 30-03-2026
Tramp: "Ağ Evin bal zalında tikilməkdə olan bir sığınacaq var"
19:29 / 30-03-2026
Avropa İttifaqı İrana qarşı sanksiyaları daha bir il uzadıb
19:26 / 30-03-2026
Rospotrebnadzor: İranın nüvə kompleksinə zərbə Rusiyanı təhdid etmir
19:24 / 30-03-2026
Stubb Rusiyanın ümumi səfərbərlik elan edə biləcəyini təklif etdi
19:21 / 30-03-2026
Güclü daşqın nəticəsində heç kim xəsarət almayıb
19:18 / 30-03-2026
Sərnişini itələyən xuliqan həbs edilib
19:15 / 30-03-2026
Antidepressant alış-verişində rekord qırdılar
19:11 / 30-03-2026
Rubio İran rəhbərliyində parçalanma olduğunu açıqladı
19:08 / 30-03-2026
Putin Kadırovun böyük oğluna minnətdarlığını ifadə etdi
19:01 / 30-03-2026
Putin Saratov vilayətinin qubernatoruna Aleksandr Nevski ordeni təqdim etdi
18:57 / 30-03-2026
ABŞ uran zənginləşdirmə texnologiyasını Səudiyyə Ərəbistanına ötürə bilər
21:53 / 29-03-2026
Pakistanda İrandakı müharibənin gərginliyinin azaldılması ilə bağlı dördtərəfli danışıqlar başlayıb
18:40 / 29-03-2026
Binada çardaq yanğını baş verib, sakinlər təxliyə olunur
18:34 / 29-03-2026
Kirkorovun nümayəndəsi müğənninin Hava Limanında siqaret çəkməsi ilə bağlı şərh verdi
18:30 / 29-03-2026
Politoloq Evstafiyev Qərb liderlərinin davranışını şizofreniya adlandırdı
18:26 / 29-03-2026
Amerika mediasına görə, ABŞ İranla müharibəyə başlamamalı idi
18:21 / 29-03-2026
Bujinski Zelenskiyə heç kimin nüvə silahı verməyəcəyini bildirdi
18:07 / 29-03-2026
Finlandiyada iki dron qəzaya uğrayıb
18:04 / 29-03-2026
Bir binada tikinti materialları yanıb
18:01 / 29-03-2026
Fərdi taxta ev yanıb; iki qadının cəsədi tapılıb
17:23 / 29-03-2026
Miller onu musiqi məktəbinə apardıqları üçün valideynlərinə təşəkkür etdi
17:09 / 29-03-2026
Balıq tutarkən iki sakin boğuldu
17:06 / 29-03-2026
Media xəbərlərinə görə, Trampın siyasəti dünyanı yeni bir nüvə dövrünə qərq edə bilər
17:04 / 29-03-2026
Cənubi Afrikada Rusiya-Afrika münasibətləri üzrə mütəxəssis qaçırılıb və öldürülüb
17:01 / 29-03-2026
Ukrayna silah təchizatı ilə bağlı ABŞ-dan zəmanətlər açıqladı
16:58 / 29-03-2026
Naməlum uçan obyekt qəzaya uğrayıb
16:55 / 29-03-2026
İsrail onlarla İran hərbi obyektinə zərbə endirib
SƏRHƏDDƏKİ UŞAQ...-Fidan Nizaməddinqızı
Tarix: 21-04-2022 00:00 | Bölmə: Ədəbiyyat
Artıq 30 gün idi müharibə gedirdi. Balaca və yüzə yaxın məktəbli bir aya yaxın idi sağ qalmaq üçün cəmiyyətdən kənarlaşmışdı. Evin sonbeşiyi olduğu üçün onu hamı balaca çağırırdı. Əslində adı Vaqif idi, ruslar Vityalaşdırmışdı. Balaca, zəhmətkeş valideynləri və özündən böyük iki bacısı ilə Kiyevdə yaşayırdı. Şəhər raket atəşinə tutulanda dərs vaxtı idi. Rusiya texnikalarının şəhərə girişini görəndə müəllimlər uşaqları məktəbin zirzəmisinə düşürmüşdü. Ukraynada heç bir gecə sakit keçmirdi. Qəribədir, adətən məktəbdən evə tələsən uşaqlar atəş səsi eşitdikləri vaxt ən etibarlı sığınacaq kimi məktəbə qaçırdı.
20 Yanvar faciəsinin ildönümündə televiziya kanallarında rus qoşunlarının Bakı şəhərinə girişini, insanların işdən, məktəbdən gəldiyi zaman tankların maşınların, günahsız insanların üzərindən keçdiyini görəndə dəhşətə gəlirdik. Bu kadrlar Azərbaycan televiziyası ilə yayımlananda anam bizə “uşaq psixologiyasına ziddir” deyə, baxmağa icazə vermirdi. 1992-ci ilin fevral ayının 26-da Xocalı şəhərindəbaş vermiş rus alayının insanlığa sığmayan vəhşiliyi haqqında valideynlərimdən söz soruşanda isə susurdular. Bu susqunluq rus ordusunu Ukraynaya da gətirdi.
Ukraynada filmlərdəki kimi müharibə gedirdi. Uşaqlar məktəbin zirzəmisində sərçələr elektrik məftillərinə cərgə ilə nizamlı, gözləri qırpıq qonduğu kimi düzülmüşdü. Qızlar əllərini partanın üstünə qoyurmuş kimi, dizlərinin üzərində saatlarla saxlayırdılar. Pandemiya dövründən qalmış maskaları da çıxarmırdılar.Halbuki burda onları maskaya görə danlayan yox idi. Müəllimlər səhərlər məktəbin bufetindəki şirniyyatları pulsuz paylayırdılar. Əslində adi günlərdə uşaqlar bunu arzulayırdı: dərs keçməyək, bufetdəki yeməkləri havayı yeyək. Atışma səsləri dayanmırdı. Zəng isə hər 45 dəqiqədən bir vurudu. Tənəffüs vaxtı siniflərdən qaçaraq dəhlizə sel kimi kükrəyən uşaqlardan əsər-əlamət qalmamışdı. İndi sadəcə qorxu vardı. Uşaqların çoxu bezirdi, ağlayaraq ata-anasını istəyən də çox idi, qaçaraq güllə ağzına gedən də...
Bu gün Rusiyanın Ukraynaya işğalının 30-cu günüdür. Son beş gündə sərhədi keçmək istəyən valideynlər məktəbin zirzəmisindən uşaqlarını bir-bir gəlib götürürdü. Balaca artıq darıxmağa başlayırdı. Müəllimlə tək qalmışdı. Zirzəmidəki son gecəsini sakitliklə keçirdi. Nə güllə səsləri, nə də tankların uğultusu vardı. 24 saatlıq atəşkəs elan olunduğunu sərhəddəki izdihamdan anlaya bilmişdi. Ertəsi gün ayılanda özünü hərbi geyimdə Ukrayna Milli futbol ulduzu Andrey Nikalayeviç Şevçenkonun qucağında gördü. O, sürətli addımlarla sərhəddə doğru gedirdi. Məktəbin pəncərələrindən həyətinə tökülmüş dibçəklərlə dolu güllər, məzarlara səpilən çiçəklər kimi kədərli idi. Bu səhər Ukrayna şəhəri 20 Yanvar və Xocalı faciəsinin ertəsi gününün reportajlarınıxatırladırdı. Tanklar küçələrdə istədiyi kimi şütüyürdü. Balaca Vaqif şəhəri oyuncaqlarının dağıldığı otağa bənzədərək yarı yuxulu ətrafa baxırdı. Bir vaxt gördüyü insanlar bundan sonra evlərin divarında qara çərçivənin icindəki şəkillərdə yaşayacaq.
İndi əsgər olan məşhur futbolçu onunövbə ilə sərhəddi keçən ailələrin yanında qoyub getdi. Əlində telefon nömrəsi yazılmışdı. Xatırladı ki, gecə yatmamışdan öncə gündəliyindəki qiymətlərə baxırdı. Gündəliyin ilk səhifəsində anasının telefon nömrəsi yazılmışdı. Sərhəddə ona doğma olan anasının nömrəsini ən əziz varlığı kimi sinəsinəsıxaraq düşündü: “Bəlkədə anam indi cənnətdən mənə baxır...”
Sərhəd kənarında minlərlə gözü yaşlı uşaqlar və qadınlar vardı. Görəsən bu qədər insan qırğınına səbəb olan rusların cənnəti varmı? Bəlkə də peyğəmbərləri ona görə qeyb olmuşdu. Cənnətləri də bir zamanlar işğal olunduğu üçün...
O, ürəyindəki suallarlaətrafa boylana-boylana sərhədi tək keçən yeganə azərbaycanlı uşaq idi. Onun son sığınacağı isə yeni arzuları olacaq...
Baxış sayı: 996
Bölməyə aid digər xəbərlər
Tarix: 21-04-2022 00:00 | Bölmə: Ədəbiyyat
Artıq 30 gün idi müharibə gedirdi. Balaca və yüzə yaxın məktəbli bir aya yaxın idi sağ qalmaq üçün cəmiyyətdən kənarlaşmışdı. Evin sonbeşiyi olduğu üçün onu hamı balaca çağırırdı. Əslində adı Vaqif idi, ruslar Vityalaşdırmışdı. Balaca, zəhmətkeş valideynləri və özündən böyük iki bacısı ilə Kiyevdə yaşayırdı. Şəhər raket atəşinə tutulanda dərs vaxtı idi. Rusiya texnikalarının şəhərə girişini görəndə müəllimlər uşaqları məktəbin zirzəmisinə düşürmüşdü. Ukraynada heç bir gecə sakit keçmirdi. Qəribədir, adətən məktəbdən evə tələsən uşaqlar atəş səsi eşitdikləri vaxt ən etibarlı sığınacaq kimi məktəbə qaçırdı.
20 Yanvar faciəsinin ildönümündə televiziya kanallarında rus qoşunlarının Bakı şəhərinə girişini, insanların işdən, məktəbdən gəldiyi zaman tankların maşınların, günahsız insanların üzərindən keçdiyini görəndə dəhşətə gəlirdik. Bu kadrlar Azərbaycan televiziyası ilə yayımlananda anam bizə “uşaq psixologiyasına ziddir” deyə, baxmağa icazə vermirdi. 1992-ci ilin fevral ayının 26-da Xocalı şəhərindəbaş vermiş rus alayının insanlığa sığmayan vəhşiliyi haqqında valideynlərimdən söz soruşanda isə susurdular. Bu susqunluq rus ordusunu Ukraynaya da gətirdi.
Ukraynada filmlərdəki kimi müharibə gedirdi. Uşaqlar məktəbin zirzəmisində sərçələr elektrik məftillərinə cərgə ilə nizamlı, gözləri qırpıq qonduğu kimi düzülmüşdü. Qızlar əllərini partanın üstünə qoyurmuş kimi, dizlərinin üzərində saatlarla saxlayırdılar. Pandemiya dövründən qalmış maskaları da çıxarmırdılar.Halbuki burda onları maskaya görə danlayan yox idi. Müəllimlər səhərlər məktəbin bufetindəki şirniyyatları pulsuz paylayırdılar. Əslində adi günlərdə uşaqlar bunu arzulayırdı: dərs keçməyək, bufetdəki yeməkləri havayı yeyək. Atışma səsləri dayanmırdı. Zəng isə hər 45 dəqiqədən bir vurudu. Tənəffüs vaxtı siniflərdən qaçaraq dəhlizə sel kimi kükrəyən uşaqlardan əsər-əlamət qalmamışdı. İndi sadəcə qorxu vardı. Uşaqların çoxu bezirdi, ağlayaraq ata-anasını istəyən də çox idi, qaçaraq güllə ağzına gedən də...
Bu gün Rusiyanın Ukraynaya işğalının 30-cu günüdür. Son beş gündə sərhədi keçmək istəyən valideynlər məktəbin zirzəmisindən uşaqlarını bir-bir gəlib götürürdü. Balaca artıq darıxmağa başlayırdı. Müəllimlə tək qalmışdı. Zirzəmidəki son gecəsini sakitliklə keçirdi. Nə güllə səsləri, nə də tankların uğultusu vardı. 24 saatlıq atəşkəs elan olunduğunu sərhəddəki izdihamdan anlaya bilmişdi. Ertəsi gün ayılanda özünü hərbi geyimdə Ukrayna Milli futbol ulduzu Andrey Nikalayeviç Şevçenkonun qucağında gördü. O, sürətli addımlarla sərhəddə doğru gedirdi. Məktəbin pəncərələrindən həyətinə tökülmüş dibçəklərlə dolu güllər, məzarlara səpilən çiçəklər kimi kədərli idi. Bu səhər Ukrayna şəhəri 20 Yanvar və Xocalı faciəsinin ertəsi gününün reportajlarınıxatırladırdı. Tanklar küçələrdə istədiyi kimi şütüyürdü. Balaca Vaqif şəhəri oyuncaqlarının dağıldığı otağa bənzədərək yarı yuxulu ətrafa baxırdı. Bir vaxt gördüyü insanlar bundan sonra evlərin divarında qara çərçivənin icindəki şəkillərdə yaşayacaq.
İndi əsgər olan məşhur futbolçu onunövbə ilə sərhəddi keçən ailələrin yanında qoyub getdi. Əlində telefon nömrəsi yazılmışdı. Xatırladı ki, gecə yatmamışdan öncə gündəliyindəki qiymətlərə baxırdı. Gündəliyin ilk səhifəsində anasının telefon nömrəsi yazılmışdı. Sərhəddə ona doğma olan anasının nömrəsini ən əziz varlığı kimi sinəsinəsıxaraq düşündü: “Bəlkədə anam indi cənnətdən mənə baxır...”
Sərhəd kənarında minlərlə gözü yaşlı uşaqlar və qadınlar vardı. Görəsən bu qədər insan qırğınına səbəb olan rusların cənnəti varmı? Bəlkə də peyğəmbərləri ona görə qeyb olmuşdu. Cənnətləri də bir zamanlar işğal olunduğu üçün...
O, ürəyindəki suallarlaətrafa boylana-boylana sərhədi tək keçən yeganə azərbaycanlı uşaq idi. Onun son sığınacağı isə yeni arzuları olacaq...
Baxış sayı: 996
Bölməyə aid digər xəbərlər
19-03-2026, 16:43
Sumqayıtda Sabir Sarvanın 70 illik yubileyi keçirilib-VİDEO+FOTOLAR
3-03-2026, 11:44
NOVRUZ GÜNLƏRİNDƏ YENİ NOVRUZ KİTABI
18-02-2026, 17:52
Prezidentlə xanımı Nəriman Həsənzadəni təbrik etdi
2-02-2026, 21:16
“İnsanı sevməyi səndən öyrəndim...”
2-02-2026, 16:33
Yazıçının evi qarət edilib
17-12-2025, 22:31
Ədəbiyyatşünas-alim Asiya Elmlər Akademiyasına üzv seçilib
27-10-2025, 17:07
ŞAMİL ƏNVƏROĞLUNUN YENİ KİTABLARININ TƏQDİMATI KEÇİRİLİB-VİDEO+FOTOLAR
1-10-2025, 15:32
Məhkəmə yazıçını qiyabi olaraq 7 il müddətinə azadlıqdan məhrum edib
16-09-2025, 15:30
Azərbaycan və Birləşmiş Ərəb Əmirliklərinin prezidentləri Şuşada Azərbaycanın tanınmış şəxsiyyətlərinin güllələnmiş heykəllərinə baxıblar
12-09-2025, 19:34
Ədliyyə Nazirliyi yazıçı Topol və daha üç nəfəri xarici agentlərin reyestrinə daxil edib
25-08-2025, 18:34
HÜSEYN ARİFLƏ İSMAYIL İMANZADƏNİN CƏBRAYIL SƏRGÜZƏŞTLƏRİ
12-08-2025, 23:11
Haqqdan yanan çıraq- Vüqar Vüqarlı-70
31-07-2025, 16:40
Mirzə Ələkbər Sabir Fondu növbəti layihəsinə yekun vurub
17-07-2025, 08:33
Lev Tolstoyun şəxsi əşyaları ilk dəfə Saxalində təqdim olunacaq
15-06-2025, 20:02
Sumqayıtda şairə-jurnalist İlhamə Məhəmmədqızının 55 illik yubileyi qeyd olundu-VİDEO+FOTOLAR
11-06-2025, 11:03
38 yaşlı şairə vəfat edib
3-06-2025, 07:39
DƏYƏRLİ ŞAİRİN YENİ SÖZ SOVQATI- TARİYEL ABBASLI
31-05-2025, 16:06
Sumqayıtda şair Rafiq Yusifoğlunun 75 illik yubileyinə həsr olunmuş ədəbi bədii gecə keçirildi-VİDEO+FOTOLAR
31-05-2025, 15:15
Ukraynada ABŞ yazıçısının 30 min kitabı rus mafiyasını “romantikləşdirdiyinə” görə məhv edilib
17-05-2025, 18:21
Türkiyə Ədəbiyyat Vəqfi Sumqayıtda-Kitab təqdimatı və mükafatlandırma-VİDEO+FOTOLAR
9-05-2025, 10:00
Azərbaycan Hərb Tarixi Muzeyində “Böyük Qələbənin varisləri” kitabının təqdimatı keçirilib
8-05-2025, 23:12
"Azərbaycan" jurnalının kollektivi oxucularla görüşüb-VİDEO+FOTOLAR
7-05-2025, 10:44
Sumqayıt şəhərində Güləmail Muradın "Beş Ulduz" adlı kitabının təqdimatı keçirilib-VİDEO+FOTOLAR
2-05-2025, 10:58
ŞAHLAR GÖYTÜRKÜN ALİM – ŞAİR– VƏTƏNDAŞ MİSSİYASI-Vüqar Əhməd
18-04-2025, 00:01
Miraslan Rasimi də itirdik-Namiq MƏMMƏDLİ
16-04-2025, 23:50
Ədalət Əroğlunun doğum gününü təbrik edirəm!
16-04-2025, 22:31
Şair və ədəbiyyatşünas Konstantin Kedrov vəfat edib
9-04-2025, 09:10
Qahirədə seminar: Azərbaycan alimləri ərəb dilinin inkişafına böyük töhfələr veriblər
17-03-2025, 11:15
MƏZARSIZ QƏHRƏMAN-Xaqani Abbasəli ÖZTÜRK
16-03-2025, 02:44
Sumqayıtda şair Məmməd İlqarın 75 illik yubileyi keçirilib-VİDEO+FOTOLAR
12-03-2025, 22:08
Elmin təhsilə inteqrasiyası istiqamətində növbəti mühazirə oxunub
2-03-2025, 22:59
Sumqayıt şəhərində Natəvan Dəmirçioğlunun "Açar" romanının təqdimatı keçirilib-VİDEO+FOTOLAR
25-02-2025, 13:05
Sumqayıt şəhərində deputatın kitabının təqdimatı keçirilib-VİDEO+FOTOLAR
19-02-2025, 22:17
Sumqayıtda şair Asif Asimanın 70 illik yubileyi keçirilib-VİDEO+FOROLAR
19-02-2025, 09:01
Nəcibliyi, ziyalılığı ilə hər kəsin sevgisini qazanan işıqlı insan
9-02-2025, 21:49
Şeirlər- İSMAYIL MƏRCANLI İMANZADƏ
1-02-2025, 23:22
Xalidə Nurayı TƏBRİK EDİRİK!
23-12-2024, 15:46
Səbuhi Zamanın “Adamın Dibi” adlı kitabı işıq üzü gördü
15-12-2024, 14:33
Yazıçı Samir İmanovun "Arzularımın rəqsi" adlı kitabının təqdimat mərasimi keçirilib
13-11-2024, 23:46
Görkəmli Türk Ədibi Sərhəd Kabaklı-Vüqar Əhməd
1-11-2024, 13:16
Sumqayıt şəhərinin 75 illiyinə həsr olunmuş ədəbi-bədii gecə keçirilib-VİDEO+FOTOLAR
30-10-2024, 21:46
Rusiyanın əməkdar artisti Kazbek Suanov dünyasını dəyişib
26-10-2024, 18:55
Tanzaniyada Puşkinin abidəsinin açılışı olub, nağılları isə suahili dilində nəşr olunub
16-10-2024, 10:02
Naxçıvan ədəbi mühitinin seçilən nümayəndəsi Hüseyn Razinin 100 illiyinə layiqli töhfə