21:28 / 27-09-2026
Evin həyətində atəş açmaqda şübhəli bilinən kişilər saxlanılıb
21:24 / 27-09-2026
Yanğında üç nəfər həlak olub
21:22 / 27-09-2026
Zaxarova Lavrovun BMT Baş Assambleyasındakı görüşlərinin sayından danışdı
21:19 / 27-09-2026
Zaxarova: "Almaniya xarici işlər naziri Merzin reytinqini xilas etmək üçün Lavrovla görüşdü"
21:15 / 27-09-2026
Turist itkin düşüb
21:08 / 27-09-2026
Ana ayı və balaları yay bağçası icmasına gəldilər
21:06 / 27-09-2026
AB nazirləri miqrantlarla birgə mübarizə aparmaq barədə razılığa gəliblər
21:02 / 27-09-2026
27 heyvanın xilas edildiyi böyük yanğın söndürülüb
21:00 / 27-09-2026
Kardinal Zuppinin səfəri Rusiyaya necə kömək edəcək
20:53 / 27-09-2026
Yandırıcı sursat istehsalı haqqında danışdı
20:48 / 27-09-2026
Rusiya Silahlı Qüvvələrinin hərbçisi Ukrayna Silahlı Qüvvələrinin Oleşkini "ölü zonaya" çevirmək vəzifəsindən danışıb
20:46 / 27-09-2026
Tramp Tehranla danışıqların gələn həftə keçiriləcəyini açıqladı
20:43 / 27-09-2026
Tokayev hərbçilərin həyatının qorunmasını prioritet adlandırdı
20:40 / 27-09-2026
"Zenit"in baş məşqçisi "Şanxay Şenhua" ilə əməkdaşlığından danışıb
20:37 / 27-09-2026
Lukaşenko Minskdə üçəm dünyaya gətirən qadına mənzil hədiyyə etdi
19:58 / 27-09-2026
27 Sentyabr – Anım Günü: Qəhrəmanlıqdan Zəfərə
17:51 / 27-09-2026
Antimilli ünsürlərin təxribatçı cəhdləri cəmiyyətin milli maraqlar ətrafında birliyini sarsıda bilmədi-Könül Nurullayeva
22:48 / 26-09-2026
Könül Nurullayeva vətəndaşlarla görüş keçirib
23:22 / 25-09-2026
«44-дневная Отечественная война положила конец 30-летнему статус-кво»-- Конул Нуруллаева
22:48 / 25-09-2026
Vətən müharibəsində Azərbaycan yüksək səviyyəli hərbi potensial nümayiş etdirdi-Könül Nurullayeva
22:52 / 24-09-2026
Ata evdə ov tüfəngini təmizləyərkən qızını güllələyib
22:47 / 24-09-2026
Ankara taxıl dəhlizinin bərpası üçün diplomatik səyləri sürətləndirir
22:43 / 24-09-2026
Küçə iti 6 yaşlı qızın qulağını az qala qoparacaqdı
22:34 / 24-09-2026
Xəzər dənizində təlimlər zamanı 12 Qazaxıstan hərbçisi həlak olub
22:29 / 24-09-2026
Tramp administrasiyasının Ukraynanın siyasi elitasına təsiri minimaldır
22:21 / 24-09-2026
Tusk polşalı keşişi bıçaqlayaraq öldürən ukraynalıya ağır cəza vəd etdi
22:16 / 24-09-2026
Lavrov və Qrossi İranın nüvə proqramı ilə bağlı vəziyyəti müzakirə etdilər
22:13 / 24-09-2026
Lavrov Qrossi ilə Ukrayna Silahlı Qüvvələrinin Zaporojye Atom Elektrik Stansiyasına endirdiyi zərbələri müzakirə etdi
22:10 / 24-09-2026
Avtobus və sığın toqquşub
18:39 / 24-09-2026
Beş nəfərə hücum edərək bir nəfəri öldürüb
18:37 / 24-09-2026
Amur pələnglərinin qorunmasının ümumiyyətlə ətraf mühitin qorunmasından ayrılmaz olduğunu bildirdi
18:33 / 24-09-2026
Kim Çen In Rusiyaya səfər etməyə dəvət olunub
18:30 / 24-09-2026
Üç universitet anonim mesajlar səbəbindən təxliyə edildi
18:27 / 24-09-2026
Futbolçu Qluşakov Rusiyada futbolun necə populyarlaşdırılacağını izah etdi
18:24 / 24-09-2026
Avropa İttifaqı Ukraynadakı islahatların yavaş tempindən narazıdır
15:43 / 24-09-2026
Məşqçinin ayı hücumu nəticəsində ölməsindən sonra cinayət işi açılıb
SƏRHƏDDƏKİ UŞAQ...-Fidan Nizaməddinqızı
Tarix: 21-04-2022 00:00 | Bölmə: Ədəbiyyat

Artıq 30 gün idi müharibə gedirdi. Balaca və yüzə yaxın məktəbli bir aya yaxın idi sağ qalmaq üçün cəmiyyətdən kənarlaşmışdı. Evin sonbeşiyi olduğu üçün onu hamı balaca çağırırdı. Əslində adı Vaqif idi, ruslar Vityalaşdırmışdı. Balaca, zəhmətkeş valideynləri və özündən böyük iki bacısı ilə Kiyevdə yaşayırdı. Şəhər raket atəşinə tutulanda dərs vaxtı idi. Rusiya texnikalarının şəhərə girişini görəndə müəllimlər uşaqları məktəbin zirzəmisinə düşürmüşdü. Ukraynada heç bir gecə sakit keçmirdi. Qəribədir, adətən məktəbdən evə tələsən uşaqlar atəş səsi eşitdikləri vaxt ən etibarlı sığınacaq kimi məktəbə qaçırdı.
20 Yanvar faciəsinin ildönümündə televiziya kanallarında rus qoşunlarının Bakı şəhərinə girişini, insanların işdən, məktəbdən gəldiyi zaman tankların maşınların, günahsız insanların üzərindən keçdiyini görəndə dəhşətə gəlirdik. Bu kadrlar Azərbaycan televiziyası ilə yayımlananda anam bizə “uşaq psixologiyasına ziddir” deyə, baxmağa icazə vermirdi. 1992-ci ilin fevral ayının 26-da Xocalı şəhərindəbaş vermiş rus alayının insanlığa sığmayan vəhşiliyi haqqında valideynlərimdən söz soruşanda isə susurdular. Bu susqunluq rus ordusunu Ukraynaya da gətirdi.
Ukraynada filmlərdəki kimi müharibə gedirdi. Uşaqlar məktəbin zirzəmisində sərçələr elektrik məftillərinə cərgə ilə nizamlı, gözləri qırpıq qonduğu kimi düzülmüşdü. Qızlar əllərini partanın üstünə qoyurmuş kimi, dizlərinin üzərində saatlarla saxlayırdılar. Pandemiya dövründən qalmış maskaları da çıxarmırdılar.Halbuki burda onları maskaya görə danlayan yox idi. Müəllimlər səhərlər məktəbin bufetindəki şirniyyatları pulsuz paylayırdılar. Əslində adi günlərdə uşaqlar bunu arzulayırdı: dərs keçməyək, bufetdəki yeməkləri havayı yeyək. Atışma səsləri dayanmırdı. Zəng isə hər 45 dəqiqədən bir vurudu. Tənəffüs vaxtı siniflərdən qaçaraq dəhlizə sel kimi kükrəyən uşaqlardan əsər-əlamət qalmamışdı. İndi sadəcə qorxu vardı. Uşaqların çoxu bezirdi, ağlayaraq ata-anasını istəyən də çox idi, qaçaraq güllə ağzına gedən də...
Bu gün Rusiyanın Ukraynaya işğalının 30-cu günüdür. Son beş gündə sərhədi keçmək istəyən valideynlər məktəbin zirzəmisindən uşaqlarını bir-bir gəlib götürürdü. Balaca artıq darıxmağa başlayırdı. Müəllimlə tək qalmışdı. Zirzəmidəki son gecəsini sakitliklə keçirdi. Nə güllə səsləri, nə də tankların uğultusu vardı. 24 saatlıq atəşkəs elan olunduğunu sərhəddəki izdihamdan anlaya bilmişdi. Ertəsi gün ayılanda özünü hərbi geyimdə Ukrayna Milli futbol ulduzu Andrey Nikalayeviç Şevçenkonun qucağında gördü. O, sürətli addımlarla sərhəddə doğru gedirdi. Məktəbin pəncərələrindən həyətinə tökülmüş dibçəklərlə dolu güllər, məzarlara səpilən çiçəklər kimi kədərli idi. Bu səhər Ukrayna şəhəri 20 Yanvar və Xocalı faciəsinin ertəsi gününün reportajlarınıxatırladırdı. Tanklar küçələrdə istədiyi kimi şütüyürdü. Balaca Vaqif şəhəri oyuncaqlarının dağıldığı otağa bənzədərək yarı yuxulu ətrafa baxırdı. Bir vaxt gördüyü insanlar bundan sonra evlərin divarında qara çərçivənin icindəki şəkillərdə yaşayacaq.
İndi əsgər olan məşhur futbolçu onunövbə ilə sərhəddi keçən ailələrin yanında qoyub getdi. Əlində telefon nömrəsi yazılmışdı. Xatırladı ki, gecə yatmamışdan öncə gündəliyindəki qiymətlərə baxırdı. Gündəliyin ilk səhifəsində anasının telefon nömrəsi yazılmışdı. Sərhəddə ona doğma olan anasının nömrəsini ən əziz varlığı kimi sinəsinəsıxaraq düşündü: “Bəlkədə anam indi cənnətdən mənə baxır...”
Sərhəd kənarında minlərlə gözü yaşlı uşaqlar və qadınlar vardı. Görəsən bu qədər insan qırğınına səbəb olan rusların cənnəti varmı? Bəlkə də peyğəmbərləri ona görə qeyb olmuşdu. Cənnətləri də bir zamanlar işğal olunduğu üçün...
O, ürəyindəki suallarlaətrafa boylana-boylana sərhədi tək keçən yeganə azərbaycanlı uşaq idi. Onun son sığınacağı isə yeni arzuları olacaq...
Baxış sayı: 1 078
Bölməyə aid digər xəbərlər
Tarix: 21-04-2022 00:00 | Bölmə: Ədəbiyyat

Artıq 30 gün idi müharibə gedirdi. Balaca və yüzə yaxın məktəbli bir aya yaxın idi sağ qalmaq üçün cəmiyyətdən kənarlaşmışdı. Evin sonbeşiyi olduğu üçün onu hamı balaca çağırırdı. Əslində adı Vaqif idi, ruslar Vityalaşdırmışdı. Balaca, zəhmətkeş valideynləri və özündən böyük iki bacısı ilə Kiyevdə yaşayırdı. Şəhər raket atəşinə tutulanda dərs vaxtı idi. Rusiya texnikalarının şəhərə girişini görəndə müəllimlər uşaqları məktəbin zirzəmisinə düşürmüşdü. Ukraynada heç bir gecə sakit keçmirdi. Qəribədir, adətən məktəbdən evə tələsən uşaqlar atəş səsi eşitdikləri vaxt ən etibarlı sığınacaq kimi məktəbə qaçırdı.
20 Yanvar faciəsinin ildönümündə televiziya kanallarında rus qoşunlarının Bakı şəhərinə girişini, insanların işdən, məktəbdən gəldiyi zaman tankların maşınların, günahsız insanların üzərindən keçdiyini görəndə dəhşətə gəlirdik. Bu kadrlar Azərbaycan televiziyası ilə yayımlananda anam bizə “uşaq psixologiyasına ziddir” deyə, baxmağa icazə vermirdi. 1992-ci ilin fevral ayının 26-da Xocalı şəhərindəbaş vermiş rus alayının insanlığa sığmayan vəhşiliyi haqqında valideynlərimdən söz soruşanda isə susurdular. Bu susqunluq rus ordusunu Ukraynaya da gətirdi.
Ukraynada filmlərdəki kimi müharibə gedirdi. Uşaqlar məktəbin zirzəmisində sərçələr elektrik məftillərinə cərgə ilə nizamlı, gözləri qırpıq qonduğu kimi düzülmüşdü. Qızlar əllərini partanın üstünə qoyurmuş kimi, dizlərinin üzərində saatlarla saxlayırdılar. Pandemiya dövründən qalmış maskaları da çıxarmırdılar.Halbuki burda onları maskaya görə danlayan yox idi. Müəllimlər səhərlər məktəbin bufetindəki şirniyyatları pulsuz paylayırdılar. Əslində adi günlərdə uşaqlar bunu arzulayırdı: dərs keçməyək, bufetdəki yeməkləri havayı yeyək. Atışma səsləri dayanmırdı. Zəng isə hər 45 dəqiqədən bir vurudu. Tənəffüs vaxtı siniflərdən qaçaraq dəhlizə sel kimi kükrəyən uşaqlardan əsər-əlamət qalmamışdı. İndi sadəcə qorxu vardı. Uşaqların çoxu bezirdi, ağlayaraq ata-anasını istəyən də çox idi, qaçaraq güllə ağzına gedən də...
Bu gün Rusiyanın Ukraynaya işğalının 30-cu günüdür. Son beş gündə sərhədi keçmək istəyən valideynlər məktəbin zirzəmisindən uşaqlarını bir-bir gəlib götürürdü. Balaca artıq darıxmağa başlayırdı. Müəllimlə tək qalmışdı. Zirzəmidəki son gecəsini sakitliklə keçirdi. Nə güllə səsləri, nə də tankların uğultusu vardı. 24 saatlıq atəşkəs elan olunduğunu sərhəddəki izdihamdan anlaya bilmişdi. Ertəsi gün ayılanda özünü hərbi geyimdə Ukrayna Milli futbol ulduzu Andrey Nikalayeviç Şevçenkonun qucağında gördü. O, sürətli addımlarla sərhəddə doğru gedirdi. Məktəbin pəncərələrindən həyətinə tökülmüş dibçəklərlə dolu güllər, məzarlara səpilən çiçəklər kimi kədərli idi. Bu səhər Ukrayna şəhəri 20 Yanvar və Xocalı faciəsinin ertəsi gününün reportajlarınıxatırladırdı. Tanklar küçələrdə istədiyi kimi şütüyürdü. Balaca Vaqif şəhəri oyuncaqlarının dağıldığı otağa bənzədərək yarı yuxulu ətrafa baxırdı. Bir vaxt gördüyü insanlar bundan sonra evlərin divarında qara çərçivənin icindəki şəkillərdə yaşayacaq.
İndi əsgər olan məşhur futbolçu onunövbə ilə sərhəddi keçən ailələrin yanında qoyub getdi. Əlində telefon nömrəsi yazılmışdı. Xatırladı ki, gecə yatmamışdan öncə gündəliyindəki qiymətlərə baxırdı. Gündəliyin ilk səhifəsində anasının telefon nömrəsi yazılmışdı. Sərhəddə ona doğma olan anasının nömrəsini ən əziz varlığı kimi sinəsinəsıxaraq düşündü: “Bəlkədə anam indi cənnətdən mənə baxır...”
Sərhəd kənarında minlərlə gözü yaşlı uşaqlar və qadınlar vardı. Görəsən bu qədər insan qırğınına səbəb olan rusların cənnəti varmı? Bəlkə də peyğəmbərləri ona görə qeyb olmuşdu. Cənnətləri də bir zamanlar işğal olunduğu üçün...
O, ürəyindəki suallarlaətrafa boylana-boylana sərhədi tək keçən yeganə azərbaycanlı uşaq idi. Onun son sığınacağı isə yeni arzuları olacaq...
Baxış sayı: 1 078
Bölməyə aid digər xəbərlər
23-08-2026, 20:40
Tolstoyun 200 illik yubileyi münasibətilə italyan yazıçısı Nori onun haqqında roman yazmağı planlaşdırır
18-08-2026, 12:06
Yaponiyada Azərbaycanı tanıdan yeni kitab nəşr olunub
1-08-2026, 11:45
Nəriman Həsənzadə vəfat etdi
29-06-2026, 13:54
Lütviyyə Əsgərzadənin Cəlal Bərgüşad haqda yazdığı kitabın təqdimatı keçirilib-VİDEO+FOTOLAR
4-06-2026, 22:30
Sumqayıtda Mikayıl Müşfiqin doğum günü keçirilib.-VİDEO+FOTOLAR
1-06-2026, 18:19
Poltava rus dilində kitabları, filmləri və tamaşaları qadağan edib
6-05-2026, 20:50
Şair və musiqiçi hosteldə ölü tapılıb
6-05-2026, 01:11
Sənət dastanı
25-04-2026, 10:02
Mənimdir -Vüqar Əhməd
16-04-2026, 23:32
ELM VƏ SÖZÜN ZİRVƏSİNDƏ: VÜQAR ƏHMƏD – 63
5-04-2026, 10:42
SƏMƏD VURĞUN YARADICILIĞINDA ZAMAN VƏ MƏKAN DƏRDİ
2-04-2026, 21:14
Rus yazıçısı Monteneqroda vəfat edib
19-03-2026, 16:43
Sumqayıtda Sabir Sarvanın 70 illik yubileyi keçirilib-VİDEO+FOTOLAR
3-03-2026, 11:44
NOVRUZ GÜNLƏRİNDƏ YENİ NOVRUZ KİTABI
18-02-2026, 17:52
Prezidentlə xanımı Nəriman Həsənzadəni təbrik etdi
2-02-2026, 21:16
“İnsanı sevməyi səndən öyrəndim...”
2-02-2026, 16:33
Yazıçının evi qarət edilib
17-12-2025, 22:31
Ədəbiyyatşünas-alim Asiya Elmlər Akademiyasına üzv seçilib
27-10-2025, 17:07
ŞAMİL ƏNVƏROĞLUNUN YENİ KİTABLARININ TƏQDİMATI KEÇİRİLİB-VİDEO+FOTOLAR
1-10-2025, 15:32
Məhkəmə yazıçını qiyabi olaraq 7 il müddətinə azadlıqdan məhrum edib
16-09-2025, 15:30
Azərbaycan və Birləşmiş Ərəb Əmirliklərinin prezidentləri Şuşada Azərbaycanın tanınmış şəxsiyyətlərinin güllələnmiş heykəllərinə baxıblar
12-09-2025, 19:34
Ədliyyə Nazirliyi yazıçı Topol və daha üç nəfəri xarici agentlərin reyestrinə daxil edib
25-08-2025, 18:34
HÜSEYN ARİFLƏ İSMAYIL İMANZADƏNİN CƏBRAYIL SƏRGÜZƏŞTLƏRİ
12-08-2025, 23:11
Haqqdan yanan çıraq- Vüqar Vüqarlı-70
31-07-2025, 16:40
Mirzə Ələkbər Sabir Fondu növbəti layihəsinə yekun vurub
17-07-2025, 08:33
Lev Tolstoyun şəxsi əşyaları ilk dəfə Saxalində təqdim olunacaq
15-06-2025, 20:02
Sumqayıtda şairə-jurnalist İlhamə Məhəmmədqızının 55 illik yubileyi qeyd olundu-VİDEO+FOTOLAR
11-06-2025, 11:03
38 yaşlı şairə vəfat edib
3-06-2025, 07:39
DƏYƏRLİ ŞAİRİN YENİ SÖZ SOVQATI- TARİYEL ABBASLI
31-05-2025, 16:06
Sumqayıtda şair Rafiq Yusifoğlunun 75 illik yubileyinə həsr olunmuş ədəbi bədii gecə keçirildi-VİDEO+FOTOLAR
31-05-2025, 15:15
Ukraynada ABŞ yazıçısının 30 min kitabı rus mafiyasını “romantikləşdirdiyinə” görə məhv edilib
17-05-2025, 18:21
Türkiyə Ədəbiyyat Vəqfi Sumqayıtda-Kitab təqdimatı və mükafatlandırma-VİDEO+FOTOLAR
9-05-2025, 10:00
Azərbaycan Hərb Tarixi Muzeyində “Böyük Qələbənin varisləri” kitabının təqdimatı keçirilib
8-05-2025, 23:12
"Azərbaycan" jurnalının kollektivi oxucularla görüşüb-VİDEO+FOTOLAR
7-05-2025, 10:44
Sumqayıt şəhərində Güləmail Muradın "Beş Ulduz" adlı kitabının təqdimatı keçirilib-VİDEO+FOTOLAR
2-05-2025, 10:58
ŞAHLAR GÖYTÜRKÜN ALİM – ŞAİR– VƏTƏNDAŞ MİSSİYASI-Vüqar Əhməd
18-04-2025, 00:01
Miraslan Rasimi də itirdik-Namiq MƏMMƏDLİ
16-04-2025, 23:50
Ədalət Əroğlunun doğum gününü təbrik edirəm!
16-04-2025, 22:31
Şair və ədəbiyyatşünas Konstantin Kedrov vəfat edib
9-04-2025, 09:10
Qahirədə seminar: Azərbaycan alimləri ərəb dilinin inkişafına böyük töhfələr veriblər
17-03-2025, 11:15
MƏZARSIZ QƏHRƏMAN-Xaqani Abbasəli ÖZTÜRK
16-03-2025, 02:44
Sumqayıtda şair Məmməd İlqarın 75 illik yubileyi keçirilib-VİDEO+FOTOLAR













