16:46 / 31-05-2026
Rusiyada artıq seksologlar mövcud olmayacaq
16:41 / 31-05-2026
MAQATE Ukraynanın Zaporojye AES-də pilotsuz təyyarə hücumunun baş verdiyi yeri yoxlayır
16:37 / 31-05-2026
Ermənistanda hakimiyyət orqanları kilsəni zəiflətməyə çalışır
16:31 / 31-05-2026
Ukrayna Almaniyadan yeni hava hücumundan müdafiə sistemi buraxıcısı aldı
16:25 / 31-05-2026
Putin Qazaxıstanda keçirilən AİB sammiti çərçivəsində Kuba nümayəndə heyəti ilə danışıb
16:20 / 31-05-2026
Fransa İsrailin Livandakı əməliyyatları ilə bağlı BMT Təhlükəsizlik Şurasının təcili iclasını tələb edir
00:49 / 31-05-2026
Şəhid XTQ giziri Şəhriyar Quliyevin doğum günü keçirilib-VİDEO+FOTOLAR
16:37 / 30-05-2026
Mütəxəssislər qozbel balinanın yarılmasını həyata keçirəcəklər
16:31 / 30-05-2026
Moldovanın Kişineu şəhərində “Heydər Əliyev həyatının 100 anı” kitabının təqdimatı - Fotolar
16:21 / 30-05-2026
Adil Əliyev haqqında yayılan məlumatlara münasibət bildirdi
16:14 / 30-05-2026
5 yaşlı qıza təcavüz etməyə cəhd edən saxlanıldı
16:06 / 30-05-2026
Oliqarx anasının dəfn mərasimində iştirak etmək üçün həbsxanasından azadlığa buraxılıb
16:00 / 30-05-2026
Türkiyə əlavə yaşayış icazəsi rüsumlarının tətbiqini rədd edir
15:57 / 30-05-2026
Tusk NATO-nu AB üçün "xeyirli gecə"nin sonu ilə bağlı sözləri ciddiyə almağa çağırdı
15:54 / 30-05-2026
Voronin Maya Sandunun seçki kampaniyasını xaricdəki seçki məntəqələrində seçki saxtakarlığında günahlandırdı
15:51 / 30-05-2026
Yanğınsöndürənlər geyim mağazasında baş verən yanğını söndürürlər
15:08 / 30-05-2026
ABŞ-a uçan "United Airlines" təyyarəsində rus dilində qışqıran sərnişin narahatlığa səbəb olub
15:05 / 30-05-2026
ABŞ-Ermənistan arasında nadir torpaq metalları üzrə müqavilə seçki saxtakarlığı kimi qəbul edilir
11:52 / 30-05-2026
Zelenski Ukrayna Ali Baş Komandanının qərargahını dəyişir
11:48 / 30-05-2026
Pentaqon rəhbəri: "Tramp İranla razılaşma əldə etməkdə səbirli olacaq"
11:44 / 30-05-2026
Əzizi: "İranın Hörmüz boğazı ilə bağlı qərar qəbul etmək hüququ var"
11:41 / 30-05-2026
Rusiya Norveçin təhdid planlarına cavab verəcəyinə söz verib
11:38 / 30-05-2026
Pentaqon rəhbəri: "ABŞ-ın İrana yenidən hücum etmək üçün kifayət qədər silahı var"
11:33 / 30-05-2026
Trampın tibbi hesabatında onun səhhətinin əla olduğu bildirilir
11:30 / 30-05-2026
"JW": Ukrayna üçün maliyyələşdirmə ilə bağlı AB fikir ayrılıqları
10:18 / 30-05-2026
İsrail və Livan hərbi nümayəndə heyətləri ABŞ-da danışıqlar aparıblar
10:07 / 30-05-2026
İran Amerika "F-15E" təyyarəsini Çin MANPADS-ı ilə vurmuş ola bilər
10:03 / 30-05-2026
Bolqarıstan avrozonaya qoşulduqdan sonra büdcə kəsirinə görə AB cəzaları ilə üzləşir
10:00 / 30-05-2026
Ukrayna Silahlı Qüvvələri 2014-cü ildən bəri DXR-də təxminən 10.000 mülki şəxsi öldürüb
23:36 / 29-05-2026
Ərdoğanı elə qucaqladı, hamı ondan danışır - Video
23:30 / 29-05-2026
Ərdoğan Ayasofyada Quran oxudu - Video
23:22 / 29-05-2026
ABŞ Kastronu ekstradisiya etmək istəyir
23:10 / 29-05-2026
Leyla Əliyeva övladları ilə - Video
23:04 / 29-05-2026
Qarabağda reallaşan inkişaf modelinin mərkəzində isə insan amili, milli həmrəylik dayanır-Könül Nurullayeva
14:53 / 29-05-2026
Polşa Zelenskinin "Ağ qartal" ordenindən məhrum edilməsinin mümkünlüyünü müzakirə edəcək
14:43 / 29-05-2026
Tələbə qətlində Amerika süni intellektinin rolu var
14:39 / 29-05-2026
Vladimir Putin Qazaxıstanda keçirilən Ali Avrasiya İqtisadi Şurasının (AİŞ) sammitinin tədbirlərində iştirak edir
14:37 / 29-05-2026
Ukrayna xarici işlər naziri xaricdə 8 milyon vətəndaşının olduğunu açıqladı
14:33 / 29-05-2026
"Reuters": Çin Hami nüvə sahəsinin yaxınlığında 80-dən çox buraxılış meydançası inşa edib
Naxçıvanlı alimlər məhv edilmiş abidələrimizlə bağlı keçirilən elmi konfransda iştirak ediblər
Tarix: 27-12-2020 19:49 | Bölmə: Mədəniyyət
AMEA-nın Mərkəzi Elmi Kitabxanasının təşkilatçılığı ilə25 dekabr 2020-ci il tarixdə “Azərbaycanın Ermənistan və Qarabağda məhv edilmiş maddi mədəniyyət abidələri: kitabxanalar, muzeylər, təhsil ocaqları nümunəsində” mövzusundavebinar - respublika elmi konfransı keçirilib. Zoom proqramı vasitəsi ilə keçirilən konfransda AMEA Naxçıvan Bölməsinin Tarix, Etnoqrafiya və Arxeologiya İnstitutununəməkdaşları - AMEA-nın müxbir üzvü, professor Hacıfəxrəddin Səfərli və tarix üzrə fəlsəfə doktoru, dosent Toğrul Xəlilov da iştirak ediblər.
Sabaha-inamla.az-a AMEA Naxçıvan Bölməsinin mətbuat xidmətindən verilən məlumata görə “Ermənistanda məhv edilən və mətnləri təhrif olunan bəzi epiqrafik abidələr haqqında” çıxış edən professor H.Səfərli ermənilərin məqsədli şəkildə Qərbi Azərbaycan ərazisindəki müsəlman-türk epiqrafikasına aid kitabələri məhv etməsini, mətnlərin təhrif edilməsinielmi faktlarla konfrans iştirakçılarının diqqətinə çatdırıb.
Alim bildirib ki, XX əsr boyu əsasən gizli şəkildə həyata keçirilən bu terror Dağlıq Qarabağ münaqişəsinin kəskinləşməsindən,azərbaycanlıların yurd-yuvasından didərgin düşməsindən sonra açıq və kütləvi hal almışdır. Ermənilərin Qərbi Azərbaycan ərazisində qalan müsəlman-türk epiqrafikasına aid kitabələrin izini itirmək, onları sıradan çıxarmaq üçün istifadə etdikləri müxtəlif vasitələrdən biri də kitabələrin mətninin təhrif edilməsi olmuşdur. Tədqiqatçı qeyd edib ki, tаrixin sаxtаlаşdırılmasında ixtisаslаşmış еrməni аlimləri Аzərbаycаn mеmаrlığının gözəl nümunəsi оlаn və indiyədək yаxşı vəziyyətdə gəlib çаtаn Zəngəzurun Səlim aşırımındakı “Şah Abbas karvansarası” və onun kitabəsi üzərində də özlərinə məxsus “əməliyyаtlаr аpаrmış”, аbidənin inşаsı hаqqındа əsl həqiqəti əks еtdirən kitаbəni məhv еdərək оxunmаz hаlа sаlmışlar. Ermənilər müsəlman-türk qəbiristаnlıqlаrındа оrtа əsr Аzərbаycаn sənətkаrlаrı tərəfindən yаrаdılmış dаş qоç və qоyun hеykəllərini dаşıyаrаq İrəvаn şəhərinə аpаrmış, оnlаrın üzərində həkk еdilmiş Аzərbаycаn xаlqınа məxsus kitаbə, оrnаmеnt və təsvirləri məhv еtmişlər. O vurğulayıb ki, erməni vandalları nə qədər cəhd etsə də, tarixi saxtalaşdıra bilməzlər. Bu ərazidə olan hər bir maddi mədəniyyət nümunəsi kimi epiqrafik abidələr də Azərbaycan xalqına, müsəlman-türk mədəniyyətinə məxsusdur.
“Erməni vandalizminə məruz qalmış Xocalı-Gədəbəy mədəniyyəti abidələrinin Naxçıvanda izləri” mövzusunda çıxış edən Tarix, Etnoqrafiya və Arxeologiya İnstitutunun Antik və Orta əsrlər arxeologiyası şöbəsinin müdiri, tarix üzrə fəlsəfə doktoru, dosent Toğrul Xəlilov qeyd edib ki, Azərbaycanın ayrılmaz hissəsi olan Qarabağ və ona bitişik rayonlarda 13 dünya əhəmiyyətli, 292 ölkə əhəmiyyətlivə 330 yerli əhəmiyyətli tarix və mədəniyyət abidələri var. Bu əraziQuruçay, Aşel, Mustye, Üst Paleolit, Mezolit, Neolit, Erkən, Orta, Son Tunc dövrü kimi bir çox qədim mədəniyyətlərin mərkəzidir. Belə arxeoloji mədəniyyətlərdən biri də Xocalı-Gədəbəy mədəniyyətidir. Qarabağ torpağında bu mədəniyyətin daşıyıcılarının Xocalı, Ballıqaya, Dovşanlı, Axmaxı, Şuşa, Borsunlu, Sarıçoban Bəyimsarov, Üçtəpə, Qaratəpə və digər abidələr olduğunu söyləyən tədqiqatçı bildirib ki, sözügedən abidələr Ermənistan silahlı qüvvələri tərəfindən məqsədli şəkildə dağıdılsa da, onlar öz məqsədlərinə nail ola bilməmişlər. Qarabağla yanaşı, Şimali və Cənubi Azərbaycanın bir çox yerlərində, Şərqi Gürcüstanda bu mədəniyyət geniş yayılaraq öz varlığını qoruyub saxlamışdır.
I Kültəpə, II Kültəpə, Qızılburun, Vayxır qalası, Çalxanqala və digərabidələrin strukturu, eləcə də buradan aşkar olunmuş maddi mədəniyyət nümunələriXocalı-Gədəbəy mədəniyyətinin Naxçıvana da təsir etdiyini, bu ərazidə də yayıldığını sübut edir. Naxçıvandakı qəbir abidələrində olduğu kimi Xocalı-Gədəbəy mədəniyyəti abidələrində də qədim türk adət-ənənələrinin izlənilməsi Qarabağın qədim Azərbaycan torpağı olduğunu, bu ərazidə tarixən türklərin yaşadığını sübut edən artefaktlardandır.
Əməkdaşlarımızın çıxışları tədbir iştirakçıları tərəfindən maraqla qarşılanıb, sonda iştirakçıları maraqlandıran suallar cavablandırılıb.
Sabaha-inamla.az
Baxış sayı: 562
Bölməyə aid digər xəbərlər
Tarix: 27-12-2020 19:49 | Bölmə: Mədəniyyət
AMEA-nın Mərkəzi Elmi Kitabxanasının təşkilatçılığı ilə25 dekabr 2020-ci il tarixdə “Azərbaycanın Ermənistan və Qarabağda məhv edilmiş maddi mədəniyyət abidələri: kitabxanalar, muzeylər, təhsil ocaqları nümunəsində” mövzusundavebinar - respublika elmi konfransı keçirilib. Zoom proqramı vasitəsi ilə keçirilən konfransda AMEA Naxçıvan Bölməsinin Tarix, Etnoqrafiya və Arxeologiya İnstitutununəməkdaşları - AMEA-nın müxbir üzvü, professor Hacıfəxrəddin Səfərli və tarix üzrə fəlsəfə doktoru, dosent Toğrul Xəlilov da iştirak ediblər.
Sabaha-inamla.az-a AMEA Naxçıvan Bölməsinin mətbuat xidmətindən verilən məlumata görə “Ermənistanda məhv edilən və mətnləri təhrif olunan bəzi epiqrafik abidələr haqqında” çıxış edən professor H.Səfərli ermənilərin məqsədli şəkildə Qərbi Azərbaycan ərazisindəki müsəlman-türk epiqrafikasına aid kitabələri məhv etməsini, mətnlərin təhrif edilməsinielmi faktlarla konfrans iştirakçılarının diqqətinə çatdırıb.
Alim bildirib ki, XX əsr boyu əsasən gizli şəkildə həyata keçirilən bu terror Dağlıq Qarabağ münaqişəsinin kəskinləşməsindən,azərbaycanlıların yurd-yuvasından didərgin düşməsindən sonra açıq və kütləvi hal almışdır. Ermənilərin Qərbi Azərbaycan ərazisində qalan müsəlman-türk epiqrafikasına aid kitabələrin izini itirmək, onları sıradan çıxarmaq üçün istifadə etdikləri müxtəlif vasitələrdən biri də kitabələrin mətninin təhrif edilməsi olmuşdur. Tədqiqatçı qeyd edib ki, tаrixin sаxtаlаşdırılmasında ixtisаslаşmış еrməni аlimləri Аzərbаycаn mеmаrlığının gözəl nümunəsi оlаn və indiyədək yаxşı vəziyyətdə gəlib çаtаn Zəngəzurun Səlim aşırımındakı “Şah Abbas karvansarası” və onun kitabəsi üzərində də özlərinə məxsus “əməliyyаtlаr аpаrmış”, аbidənin inşаsı hаqqındа əsl həqiqəti əks еtdirən kitаbəni məhv еdərək оxunmаz hаlа sаlmışlar. Ermənilər müsəlman-türk qəbiristаnlıqlаrındа оrtа əsr Аzərbаycаn sənətkаrlаrı tərəfindən yаrаdılmış dаş qоç və qоyun hеykəllərini dаşıyаrаq İrəvаn şəhərinə аpаrmış, оnlаrın üzərində həkk еdilmiş Аzərbаycаn xаlqınа məxsus kitаbə, оrnаmеnt və təsvirləri məhv еtmişlər. O vurğulayıb ki, erməni vandalları nə qədər cəhd etsə də, tarixi saxtalaşdıra bilməzlər. Bu ərazidə olan hər bir maddi mədəniyyət nümunəsi kimi epiqrafik abidələr də Azərbaycan xalqına, müsəlman-türk mədəniyyətinə məxsusdur.
“Erməni vandalizminə məruz qalmış Xocalı-Gədəbəy mədəniyyəti abidələrinin Naxçıvanda izləri” mövzusunda çıxış edən Tarix, Etnoqrafiya və Arxeologiya İnstitutunun Antik və Orta əsrlər arxeologiyası şöbəsinin müdiri, tarix üzrə fəlsəfə doktoru, dosent Toğrul Xəlilov qeyd edib ki, Azərbaycanın ayrılmaz hissəsi olan Qarabağ və ona bitişik rayonlarda 13 dünya əhəmiyyətli, 292 ölkə əhəmiyyətlivə 330 yerli əhəmiyyətli tarix və mədəniyyət abidələri var. Bu əraziQuruçay, Aşel, Mustye, Üst Paleolit, Mezolit, Neolit, Erkən, Orta, Son Tunc dövrü kimi bir çox qədim mədəniyyətlərin mərkəzidir. Belə arxeoloji mədəniyyətlərdən biri də Xocalı-Gədəbəy mədəniyyətidir. Qarabağ torpağında bu mədəniyyətin daşıyıcılarının Xocalı, Ballıqaya, Dovşanlı, Axmaxı, Şuşa, Borsunlu, Sarıçoban Bəyimsarov, Üçtəpə, Qaratəpə və digər abidələr olduğunu söyləyən tədqiqatçı bildirib ki, sözügedən abidələr Ermənistan silahlı qüvvələri tərəfindən məqsədli şəkildə dağıdılsa da, onlar öz məqsədlərinə nail ola bilməmişlər. Qarabağla yanaşı, Şimali və Cənubi Azərbaycanın bir çox yerlərində, Şərqi Gürcüstanda bu mədəniyyət geniş yayılaraq öz varlığını qoruyub saxlamışdır.
I Kültəpə, II Kültəpə, Qızılburun, Vayxır qalası, Çalxanqala və digərabidələrin strukturu, eləcə də buradan aşkar olunmuş maddi mədəniyyət nümunələriXocalı-Gədəbəy mədəniyyətinin Naxçıvana da təsir etdiyini, bu ərazidə də yayıldığını sübut edir. Naxçıvandakı qəbir abidələrində olduğu kimi Xocalı-Gədəbəy mədəniyyəti abidələrində də qədim türk adət-ənənələrinin izlənilməsi Qarabağın qədim Azərbaycan torpağı olduğunu, bu ərazidə tarixən türklərin yaşadığını sübut edən artefaktlardandır.
Əməkdaşlarımızın çıxışları tədbir iştirakçıları tərəfindən maraqla qarşılanıb, sonda iştirakçıları maraqlandıran suallar cavablandırılıb.
Sabaha-inamla.az
Baxış sayı: 562
Bölməyə aid digər xəbərlər
29-05-2026, 12:49
Aktyor Vyetnamda xəstəxanaya yerləşdirilib
28-05-2026, 17:14
İlham Əliyev Xankəndidə əsaslı şəkildə yenidən qurulmuş Mədəniyyət Mərkəzinin açılışında iştirak edib
27-05-2026, 19:37
Avropa İttifaqı Şurasına qarşı yeni iddia qaldırdı
27-05-2026, 18:18
“Bir dəfə xəstələndim, məni əvəz edən olmadı”
20-05-2026, 20:14
Müğənni Kayli Minouqa iki dəfə xərçəng diaqnozu qoyulub
18-05-2026, 19:21
Moldovada Eurovisionda rumıniyalı sənətçinin səsləndirilməsi ilə bağlı qalmaqal yaranıb
18-05-2026, 18:41
Nərgiz Paşayevanın qızı Kannda - Fotolar
14-05-2026, 17:20
Komediyaçı Mixail Şats İsrailə köçməsini vətənə qayıtmaq hesab edib
13-05-2026, 15:12
Angelina Jolie ABŞ-dakı malikanəsini satır
5-05-2026, 21:27
Yaponiyada keçiriləcək 21-ci Rus Mədəniyyəti Festivalının proqramı haqqında danışıb
3-05-2026, 18:44
Gənc alim Ruslan Tağıyevin musiqi mədəniyyətinə böyük töhfəsi: “Bayatı-Şiraz dəstgahı" kitabı ictimayyətə təqdim olundu-FOTOLAR+VİDEO
22-04-2026, 20:17
Avstraliya kinoteatrları qanunsuz olaraq Rusiya filmləri nümayiş etdirir
22-04-2026, 19:50
Paralimpiya çempionu haqqında sənədli film çəkilişinin planlaşdırıldığını bildirib
22-04-2026, 16:07
Alena Əliyeva konsertdə - Fotolar
21-04-2026, 22:54
Madonna ABŞ-da keçirilən festivalda geyindiyi əşyaları itirdi
20-04-2026, 18:32
Reper qiyabi olaraq 7 milyon rubl cərimələnib
20-04-2026, 18:29
"Ulduz gəmisi əsgərləri" filmindəki rolu ilə tanınan Patrik Muldun 57 yaşında vəfat edib
19-04-2026, 18:44
Komediya Teatrından işdən çıxarılmasına aydınlıq gətirdi
16-04-2026, 18:59
Raymonds Pauls əməliyyatdan sonra xəstəxanadan buraxıldı
15-04-2026, 19:25
Reper Morgenstern Litvaya giriş qadağasını ləğv edən məhkəmə qərarını uğurla əldə edib
14-04-2026, 23:14
"Sun": Madonna 17 apreldə yeddi ildən sonra ilk albomunu buraxacaq
14-04-2026, 17:40
Bəstəkar Raymonds Pauls xəstəxanaya yerləşdirilib
13-04-2026, 19:26
"Yumor kralı" Qeorqe Urski Moldovada vəfat etdi
9-04-2026, 22:13
Məşhur türk aktyoru Burak Deniz narkotik basqını zamanı saxlanılıb
9-04-2026, 21:50
Xəstəxanaya yerləşdirilmiş bütün teatr işçiləri evə buraxılıb
8-04-2026, 20:28
Başqırdıstan mədəniyyət naziri məhkəməyəqədər həbsdə qalıb
31-03-2026, 23:09
Rusiyanın xalq artisti Nikolay Baskova qarşı qiyabi olaraq əlavə ittihamlar irəli sürüb
30-03-2026, 23:33
"Maski şou"nun aktyoru vəfat etdi
29-03-2026, 18:34
Kirkorovun nümayəndəsi müğənninin Hava Limanında siqaret çəkməsi ilə bağlı şərh verdi
26-03-2026, 23:06
İtalyan rejissor opera üzərində işləyərkən qabırğalarını sındırıb
16-03-2026, 22:02
"Skuf" Rusiyada nümayiş olunmayacaq
2-03-2026, 23:32
İranda YUNESKO-nun Dünya İrsi Siyahısına daxil olan Gülüstan Sarayı hücumlarda zərər görüb
23-02-2026, 20:36
Cərimənin gec ödənilməsinə görə cərimələndi
21-02-2026, 21:53
"Buranovskie Babuşki" qrupunun üzvü xərçəngdən əziyyət çəkirdi
19-02-2026, 16:37
Putin kimin həbsdə olması lazım olduğunu izah etmək üçün filmdən bir cümlə istifadə etdi
18-02-2026, 18:17
Rusiyada "Ganvest" qrupunun konsertləri ləğv edilib
16-02-2026, 21:32
Xalq artisti vəfat etdi
15-02-2026, 22:59
Bəstəkar Rıbnikov "Bu-ra-ti-no" mahnısına görə 3 milyon rubl qazandı
15-02-2026, 20:09
Lolitanın konserti ləğv edilib
14-02-2026, 21:04
"Tanrı Kuzya" rəsmlərini uşaq rəsmləri adlandırdı