22:50 / 08-03-2026
İran yeni ali liderin soyadını açıqladı
22:40 / 08-03-2026
Qəza siqnalı verən təyyarə Hava Limanına eniş etdi
19:54 / 08-03-2026
Belarus Baş Nazirinin Birinci müavini restoranda Lukaşenkonun sifarişinin ödənişini edə Bilmədi
19:43 / 08-03-2026
İsrail Müdafiə Qüvvələri İİKK Aerokosmik Qüvvələrinin qərargahını və 50 sursat bunkerini vurduğunu bildirdi
19:39 / 08-03-2026
Komandasının məğlubiyyətinə görə üzr istədi
19:33 / 08-03-2026
III Çarlz qardaşı Endryu taxt-tac varisliyindən məhrum edə bilər
19:26 / 08-03-2026
Bir kişinin vəhşicəsinə bıçaqlanmasında şübhəli şəxs saxlanılıb
19:22 / 08-03-2026
Lukaşenko ona gündə 25 qram qəhvə verdiyini, amma bunu sevmədiyini söylədi
18:15 / 08-03-2026
Çinin "Satış İmperatriçası" İranda gərginliyin artması fonunda proqnoz verir
18:09 / 08-03-2026
İtkin düşmüş yeniyetmələrin vertolyotla axtarışı
18:06 / 08-03-2026
Makron 10 martda Kiprə gələcək
18:02 / 08-03-2026
Ekspert: "ABŞ həmişə Yaxın Şərqə İsrailin maraqları baxımından baxıb"
17:58 / 08-03-2026
Keçmiş Pentaqon analitiki: "İran ABŞ üçün asan ov olmayacaq"
17:21 / 08-03-2026
İsrail ordusu bir gündə İranda 400-dən çox hədəfin məhv edildiyini açıqladı
17:18 / 08-03-2026
Tramp Venesuela müxalifət lideri ilə nəzakət xatirinə görüşüb
17:13 / 08-03-2026
Venesuela Rusiyanı yaxın dostu hesab edir
17:09 / 08-03-2026
Peskov ABŞ-ın Rusiya və İranla danışıqlarındakı fərqləri izah etdi
17:05 / 08-03-2026
İki bölgədə uşaqlara it hücumlarından sonra hesabat tələb edib
17:02 / 08-03-2026
BƏƏ İrandakı duzsuzlaşdırma zavoduna edilən hücumda iştirakını təkzib edib
16:59 / 08-03-2026
Kişilər feminist mitinqə dəfn çələngi gətiriblər
16:55 / 08-03-2026
Xarici casuslar Livan otellərini təhdid edir
16:51 / 08-03-2026
Livanlı jurnalist Budaya İsrailin Beyrutdakı bombalama kampaniyasını genişləndirəcəyinə əmindir
16:46 / 08-03-2026
Evtanaziyadan istifadə edənlərin sayı 100.000-i keçəcək
15:23 / 07-03-2026
Azərbaycanda qadınların cəmiyyətin inkişafındakı rolu dövlət səviyyəsində qiymətləndirilir
11:31 / 06-03-2026
Prezident ölkəmizə qarşı təxribatçı mövqedə olan qüvvələrə xəbərdarlıq etdi-Könül Nurullayeva
10:16 / 06-03-2026
İran sahilləri yaxınlığında üç Amerika pilotsuz təyyarəsi vurulub
10:09 / 06-03-2026
İtaliya Ukraynanın bərpasında aparıcı rol oynamağa hazırlaşır
10:05 / 06-03-2026
Mərkəzi Afrika Respublikasının (MAR) Prezidenti Rusiyanın respublikada çevrilişin qarşısını almaq səylərini qeyd etdi
10:02 / 06-03-2026
Təcili yardım maşını yandı
09:54 / 06-03-2026
Xarici İşlər Nazirliyi Qərbin İranda qızların qətlinə reaksiya verməməsini dəhşətli adlandırdı
09:50 / 06-03-2026
Zəlzələ baş verib, lakin infrastruktur zədələnməyib
09:47 / 06-03-2026
ABŞ İran təyyarədaşıyan gəmisinin vurulduğunu elan etdi
09:43 / 06-03-2026
Tramp Ağ Evdə "İnter Mayami" CF-ni qəbul etdi
09:38 / 06-03-2026
MKİ, ABŞ və İsrail qüvvələri tərəfindən öldürülməzdən əvvəl Xameneinin yerini müəyyən etməyə kömək etdi
01:46 / 06-03-2026
Respublikada ilk dəfə “Mərhəmət gecəsi” keçirildi – VİDEO+FOTOLAR
00:42 / 06-03-2026
Ərdoğan Naxçıvana hücumdan danışdı - Video
22:04 / 05-03-2026
İranın BMT-dəki Daimi Nümayəndəliyi ABŞ-ın hücumundan sonra 100-dən çox dənizçinin öldüyüyünü bildirib
21:58 / 05-03-2026
Tramp Hersoqdan Netanyahunun dərhal əfv olunmasını tələb etdi
Çavuşoğludan Ukraynanın boğazların bağlanmasına dair tələbinə - Cavab
Tarix: 25-02-2022 13:34 | Bölmə: Dünya
Xəbər verdiyimiz kimi, fevralın 24-ü Ukrayna Türkiyədən Dardanel və Bosfor boğazlarının bağlanmasını tələb edib.
“Qafqazinfo”nun Türkiyə mediasına istinadən məlumatına görə, ölkənin xarici işlər naziri Mövlud Çavuşoğlu bunun Montrö razılaşması çərçivəsində mümkün olub-olmayacağına aydınlıq gətirib.
“Ukrayna bizə rəsmi tələb ünvanlayıb. Montrö razılaşmasının maddələri kifayət qədər açıq və dəqiqdir. Türkiyə bu günə qədər bu razılaşmanı tərəddüdsüz həyata keçirib. Yəni, Türkiyənin tərəf olmadığı bir müharibədə müharibə tərəfi olan ölkələrlə bağlı görülə biləcək tədbirlər var. Türkiyə boğazlardan müharibə gəmilərinin keçidini dayandıra bilər. Lakin Montrö razılaşmasında ayrıca bir məqam var. Əgər müharibə tərəfi olan ölkələrin gəmilərinin öz bazalarına geri qayıtması tələbi olarsa, bu zaman gəmilərin keçidinə icazə verilməlidir.
Hazırda mütəxəssislərimiz müharibə halının olub-olmamasını aydınlaşdırır. Müharibə halını hüquqi olaraq qəbul edərsək, bu proses başlayacaq. İkincisi, müharibə halını qəbul edərsək, Montrö razılaşması çərçivəsində hərbi gəmilərin keçidini qadağan edəcəyik. Amma qadağan etsək də, Rusiyanın belə bir haqqı var. Razılaşma yaradılarkən, Rusiya özünəməxsus maddə qoyub. Bunlar 19.20 və 21-ci maddələrdir. Maddə bunları tənzimləyir. Ən sonda deyilir ki, sahilyanı ölkənin gəmisi öz bazasına qayıtmaq tələbi ilə boğazdan keçmək istəyirsə, ona icazə verilir. Əlbəttə, bu da Türkiyənin Rusiyanın hücumunu müharibə olaraq qəbul etməsini gərəkdirir”.
Qeyd edək ki, Boğazlar məsələsi XVIII əsrin sonlarında Bosfor (İstanbul) və Dardanel (Çanaqqala) boğazlarından xarici gəmilərin keçməsi qaydaları ilə bağlı Osmanlı dövləti ilə Rusiya, Avstriya, Prussiya, İngiltərə və Fransa arasında münaqişəyə səbəb olmuş və sonralar davam etmiş beynəlxalq siyasi məsələdir.
1936-cı ildə keçirilmiş Montrö konfransında Boğazlar məsələsi haqqında Lozanna sazişinə yenidən baxılıb. Türkiyəyə boğazlarda silahlı qüvvələr saxlamaq, bütün ölkələrin ticarət gəmilərinə isə dinc dövrdə və müharibə şəraitində boğazlardan sərbəst istifadə hüququ verilib.
Belə ki, Türkiyə müharibədə iştirak edərsə, boğazlardan hər hansı bir gəminin keçməsinə icazə verilib-verilməməsini özü həll etməli, müharibədə özü iştirak etmədikdə isə digər vuruşan dövlətlərin hərbi gəmiləri boğazlardan keçməməli idi.
İkinci dünya müharibəsindən sonra ABŞ, SSRİ və Böyük Britaniyanın dövlət başçılarının iştirakı ilə keçirilən Berlin (Podstam) konfransında (1945) Montrö sazişində dəyişikliklər edilməsi ilə bağlı tərəflərin Türkiyə ilə danışıqlar aparması qərara alınıb. 1945 və 1946-cı illərdə bütün xarici ölkələrin ticarət və hərbi gəmilərinin boğazlardan sərbəst keçməsi, Montrö sazişinin bəzi maddələrinin dəyişdirilməsi, zərurət yarandıqda boğazların müdafiəsinə SSRİ-ni də qoşulması tələbləri ilə ABŞ, SSRİ və Böyük Britaniya ayrı-ayrılıqda Türkiyəyə nota göndəriblər. Türkiyə hökuməti suverenliyinə və təhlükəsizliyinə xələl gətirən və Montrö sazişinin şərtlərinə zidd olan təklifləri rədd edib. 20 il müddətinə bağlanan Montrö sazişinin şərtlərinə uyğun olaraq, onu imzalayan dövlətlər saziş müddətinin qurtarmasına iki il qalmış etiraz etmədikdə saziş avtomatik olaraq hər dəfə daha 20 il müddətinə qüvvədə qalır. Montrö sazişi indiyədək qüvvəsini itirməyib.
Baxış sayı: 374
Bölməyə aid digər xəbərlər
Tarix: 25-02-2022 13:34 | Bölmə: Dünya
Xəbər verdiyimiz kimi, fevralın 24-ü Ukrayna Türkiyədən Dardanel və Bosfor boğazlarının bağlanmasını tələb edib.
“Qafqazinfo”nun Türkiyə mediasına istinadən məlumatına görə, ölkənin xarici işlər naziri Mövlud Çavuşoğlu bunun Montrö razılaşması çərçivəsində mümkün olub-olmayacağına aydınlıq gətirib.
“Ukrayna bizə rəsmi tələb ünvanlayıb. Montrö razılaşmasının maddələri kifayət qədər açıq və dəqiqdir. Türkiyə bu günə qədər bu razılaşmanı tərəddüdsüz həyata keçirib. Yəni, Türkiyənin tərəf olmadığı bir müharibədə müharibə tərəfi olan ölkələrlə bağlı görülə biləcək tədbirlər var. Türkiyə boğazlardan müharibə gəmilərinin keçidini dayandıra bilər. Lakin Montrö razılaşmasında ayrıca bir məqam var. Əgər müharibə tərəfi olan ölkələrin gəmilərinin öz bazalarına geri qayıtması tələbi olarsa, bu zaman gəmilərin keçidinə icazə verilməlidir.
Hazırda mütəxəssislərimiz müharibə halının olub-olmamasını aydınlaşdırır. Müharibə halını hüquqi olaraq qəbul edərsək, bu proses başlayacaq. İkincisi, müharibə halını qəbul edərsək, Montrö razılaşması çərçivəsində hərbi gəmilərin keçidini qadağan edəcəyik. Amma qadağan etsək də, Rusiyanın belə bir haqqı var. Razılaşma yaradılarkən, Rusiya özünəməxsus maddə qoyub. Bunlar 19.20 və 21-ci maddələrdir. Maddə bunları tənzimləyir. Ən sonda deyilir ki, sahilyanı ölkənin gəmisi öz bazasına qayıtmaq tələbi ilə boğazdan keçmək istəyirsə, ona icazə verilir. Əlbəttə, bu da Türkiyənin Rusiyanın hücumunu müharibə olaraq qəbul etməsini gərəkdirir”.
Qeyd edək ki, Boğazlar məsələsi XVIII əsrin sonlarında Bosfor (İstanbul) və Dardanel (Çanaqqala) boğazlarından xarici gəmilərin keçməsi qaydaları ilə bağlı Osmanlı dövləti ilə Rusiya, Avstriya, Prussiya, İngiltərə və Fransa arasında münaqişəyə səbəb olmuş və sonralar davam etmiş beynəlxalq siyasi məsələdir.
1936-cı ildə keçirilmiş Montrö konfransında Boğazlar məsələsi haqqında Lozanna sazişinə yenidən baxılıb. Türkiyəyə boğazlarda silahlı qüvvələr saxlamaq, bütün ölkələrin ticarət gəmilərinə isə dinc dövrdə və müharibə şəraitində boğazlardan sərbəst istifadə hüququ verilib.
Belə ki, Türkiyə müharibədə iştirak edərsə, boğazlardan hər hansı bir gəminin keçməsinə icazə verilib-verilməməsini özü həll etməli, müharibədə özü iştirak etmədikdə isə digər vuruşan dövlətlərin hərbi gəmiləri boğazlardan keçməməli idi.
İkinci dünya müharibəsindən sonra ABŞ, SSRİ və Böyük Britaniyanın dövlət başçılarının iştirakı ilə keçirilən Berlin (Podstam) konfransında (1945) Montrö sazişində dəyişikliklər edilməsi ilə bağlı tərəflərin Türkiyə ilə danışıqlar aparması qərara alınıb. 1945 və 1946-cı illərdə bütün xarici ölkələrin ticarət və hərbi gəmilərinin boğazlardan sərbəst keçməsi, Montrö sazişinin bəzi maddələrinin dəyişdirilməsi, zərurət yarandıqda boğazların müdafiəsinə SSRİ-ni də qoşulması tələbləri ilə ABŞ, SSRİ və Böyük Britaniya ayrı-ayrılıqda Türkiyəyə nota göndəriblər. Türkiyə hökuməti suverenliyinə və təhlükəsizliyinə xələl gətirən və Montrö sazişinin şərtlərinə zidd olan təklifləri rədd edib. 20 il müddətinə bağlanan Montrö sazişinin şərtlərinə uyğun olaraq, onu imzalayan dövlətlər saziş müddətinin qurtarmasına iki il qalmış etiraz etmədikdə saziş avtomatik olaraq hər dəfə daha 20 il müddətinə qüvvədə qalır. Montrö sazişi indiyədək qüvvəsini itirməyib.
Baxış sayı: 374
Bölməyə aid digər xəbərlər
Dünən, 16:55
Xarici casuslar Livan otellərini təhdid edir
Dünən, 16:51
Livanlı jurnalist Budaya İsrailin Beyrutdakı bombalama kampaniyasını genişləndirəcəyinə əmindir
6-03-2026, 10:09
İtaliya Ukraynanın bərpasında aparıcı rol oynamağa hazırlaşır
6-03-2026, 10:05
Mərkəzi Afrika Respublikasının (MAR) Prezidenti Rusiyanın respublikada çevrilişin qarşısını almaq səylərini qeyd etdi
6-03-2026, 09:47
ABŞ İran təyyarədaşıyan gəmisinin vurulduğunu elan etdi
6-03-2026, 09:43
Tramp Ağ Evdə "İnter Mayami" CF-ni qəbul etdi
6-03-2026, 09:38
MKİ, ABŞ və İsrail qüvvələri tərəfindən öldürülməzdən əvvəl Xameneinin yerini müəyyən etməyə kömək etdi
5-03-2026, 22:04
İranın BMT-dəki Daimi Nümayəndəliyi ABŞ-ın hücumundan sonra 100-dən çox dənizçinin öldüyüyünü bildirib
5-03-2026, 21:58
Tramp Hersoqdan Netanyahunun dərhal əfv olunmasını tələb etdi
5-03-2026, 21:53
Finlandiya hakimiyyəti ölkədə nüvə silahlarının idxalına və saxlanmasına icazə verməyi təklif edib
4-03-2026, 19:54
Mayk Valts İranın BMT-dəki səfirini təhdid edib
4-03-2026, 19:42
İsrail əməliyyatın əvvəlindən bəri İrana 5000 mərmi atıb
4-03-2026, 18:51
ABŞ Trampa sui-qəsd cəhdi edən İran bölməsinin liderini öldürüb
4-03-2026, 18:41
İran gəmisinin batdığı yerdə 80 cəsəd tapılıb
4-03-2026, 18:09
Hakan Fidan Əraqçiyə xəbərdarlıq etdi
4-03-2026, 15:06
İspaniya Xarici İşlər Naziri: ABŞ müttəfiqlərini İrana hücum barədə xəbərdar etmədi
4-03-2026, 14:44
"Reuters": Səudiyyə Ərəbistanının ən böyük Aramco neft emalı zavoduna yenidən hücum edilib
3-03-2026, 23:20
İsrail Müdafiə Qüvvələri (İMQ) nüvə silahı komponentlərinin hazırlandığı gizli İran kompleksinə zərbə endirdi
3-03-2026, 15:00
“Müharibə daha tez başlayacaqdı, biz gecikdirdik”
3-03-2026, 12:36
İsrail ordusu Livanın cənubundakı sərhəd zonasında mövqe tutub
2-03-2026, 16:41
ABŞ İranın müqavimətini sürətli zərbələrlə yatırmağa ümid edirdi
2-03-2026, 13:20
İran Təl-Əvivin hökumət məhəlləsinə zərbələr endirdiyini elan etdi
2-03-2026, 13:13
İsrailin müdafiə naziri "Hizbullah"ın baş qərargah rəisini sui-qəsdin hədəfi elan edib
2-03-2026, 12:35
Qərb ABŞ-ın İrana zərbələrini tarixin ən böyük səhvi adlandırıb
1-03-2026, 20:39
Netanyahu İrana zərbələri gücləndirəcəyinə söz verdi
1-03-2026, 13:39
Pakistandakı ABŞ Konsulluğunun yaxınlığında baş verən qarşıdurmalarda ən azı doqquz nəfər həlak olub
1-03-2026, 13:32
"Hizbullah" tərəfindən ikinci cəbhənin açılması Yaxın Şərqdə münaqişə zonasını genişləndirəcək
26-02-2026, 23:13
Su basmış küçələrində tabutlar üzüb
26-02-2026, 22:52
Klinton Konqresdə Epşteyni tanıdığını təkzib etdi
26-02-2026, 17:12
Qəzaya uğrayan Türkiyə "F-16" təyyarəsi naməlum bir obyekt səbəbindən havaya qalxıb
25-02-2026, 20:01
Bessent İranı çirkli pulların yuyulmasında və terrorçuları dəstəkləməkdə ittiham etdi
25-02-2026, 19:55
Macarıstan ordusu əsas enerji obyektlərini təmin edir
24-02-2026, 23:04
Keçmiş Norveç Baş naziri Epşteynlə əlaqələrinə görə intihara cəhd etdi