23:50 / 19-04-2026
Azərbaycan regionun rifahını nəzərə alan konstruktiv mövqe sərgiləyir-Könül Nurullayeva
23:19 / 19-04-2026
İRNA Xəbər Agentliyi: İran ABŞ ilə danışıqların ikinci mərhələsində iştirak etməyəcək
23:10 / 19-04-2026
Zelenski Kiyevdəki terror aktından sonra Daxili İşlər Nazirliyində kadr təmizlənməsi vədi verdi
23:07 / 19-04-2026
Fiko Ukraynanın AB-yə üzvlüyünü dəstəkləyir, amma indi yox
23:01 / 19-04-2026
Media: "Amerikalıların üçdə birindən bir qədər çoxu Trampın prezident kimi fəaliyyətini bəyənir"
22:58 / 19-04-2026
Tramp İranla razılaşmaya əmindir
22:53 / 19-04-2026
Yapon mediası: "Amerika süni intellektindən asılılıq müstəmləkəçiliyin bir formasına çevrilə bilər"
22:50 / 19-04-2026
6,2 bal gücündə zəlzələ baş verib
19:10 / 19-04-2026
ABŞ danışıqçıları İranla əlaqə saxlamaq üçün İslamabada uçublar
19:04 / 19-04-2026
Malayziyada böyük yanğın: minlərlə ev yanır, 9000 nəfər yaralanıb
19:01 / 19-04-2026
RİA Novosti: İsrail ordusu Livanın cənubundakı sərhəd kəndlərində evləri partladıb
18:59 / 19-04-2026
Politoloq İrana qarşı münaqişənin necə bitə biləcəyini açıqladı
18:55 / 19-04-2026
"Şimal axını" boru kəmərini pozmaqda Ukrayna modelini günahlandırdı
18:47 / 19-04-2026
Tramp İran müharibəsi danışıqlarının bərpa tarixini təyin etdi
18:44 / 19-04-2026
Komediya Teatrından işdən çıxarılmasına aydınlıq gətirdi
18:41 / 19-04-2026
İİKK ABŞ ilə atəşkəs dövründə qoşunlara raket çatdırılmasının sürətləndiyini bildirib
18:38 / 19-04-2026
Şri-Lankada 23 yaşlı rus turist vəfat edib
18:36 / 19-04-2026
ABŞ İrana qarşı hərəkət variantlarını açıqladı
18:32 / 19-04-2026
Zenit "Dinamo Mahaçqala"nı məğlub edərək Rusiya Premyer Liqasında liderliyə yüksəldi
18:28 / 19-04-2026
Tamaşa zamanı tamaşaçıların arasında pələng peyda olub
18:25 / 19-04-2026
Naməlum şəxslər küçədəki insanlara atəş açıblar
18:22 / 19-04-2026
Avstriya polisi HiPP körpə qidasında siçovul zəhərinin olduğunu təsdiqləyir
18:19 / 19-04-2026
Ekspert: "ABŞ İrandakı əməliyyatın heç bir məqsədinə nail olmayıb"
13:01 / 18-04-2026
Vüqar Rəhimzadə: "Dərin tarixi köklərə malik olan Azərbaycan-Türkiyə münasibətləri unikal qardaşlıq modelidir"
12:55 / 18-04-2026
Milli Məclisin deputatı Vüqar Rəhimzadə Ordubadda seçiciləri ilə növbəti görüşünü keçirib - FOTO
12:48 / 18-04-2026
Vüqar Rəhimzadə: "Azərbaycan qlobal sülh və əməkdaşlıq məkanı olduğunu növbəti dəfə təsdiqləyəcək"
12:43 / 18-04-2026
Millət vəkili Könül Nurullayeva vətəndaşlarla növbəti dəfə görüş keçirib
23:32 / 16-04-2026
ELM VƏ SÖZÜN ZİRVƏSİNDƏ: VÜQAR ƏHMƏD – 63
23:22 / 16-04-2026
Öldürülən polis məmurunun kimliyini açıqlayıb
23:14 / 16-04-2026
Mənzil satıcısı alıcılara bıçaqla hücum etdi
23:09 / 16-04-2026
Tramp Ukrayna münaqişəsi ilə bağlı yeni bir açıqlama verdi: "Ümid edirəm ki, tezliklə bitəcək"
23:05 / 16-04-2026
Tramp ABŞ-İran arasında sürətli razılaşmaya icazə verir
23:01 / 16-04-2026
O, yüzlərlə əşya oğurlayıb: Yelisey Sarayının işçisi qab-qacaq oğurladığına görə məhkum edilib
22:55 / 16-04-2026
Medinski "Köniqsberq motivlərini" tənqid etdi
22:41 / 16-04-2026
Dron hücumu nəticəsində 60 yaşayış binası zədələnib
22:37 / 16-04-2026
105 yaşında vəfat edib
22:33 / 16-04-2026
Orban seçki məğlubiyyətinin əhəmiyyətli olduğunu etiraf etdi
22:30 / 16-04-2026
Bir alman 15 avroya seyf alıb və içərisindən qızıl tapıb
“Əsrin müqaviləsi”nin bağlanmasından 26 il ötür
Tarix: 20-09-2020 14:00 | Bölmə: Manşet
Bu gün "Əsrin müqaviləsi"nin imzalanmasının 26 ili tamam olur.
"Qafqazinfo" xəbər verir ki, “Xəzər dənizinin Azərbaycan sektorunda “Azəri-Çıraq-Günəşli” (AÇG) yataqlar blokunun və “Günəşli” yatağının dərinlikdə yerləşən hissəsinin birgə işlənməsi və neft hasilatının pay bölgüsü haqqında” Dövlət Neft Şirkəti (SOCAR) ilə dünyanın tanınmış neft şirkətləri arasında müqavilə 1994-cü il sentyabrın 20-də Bakının "Gülüstan" sarayında imzalanıb.
Ümummilli Lider Heydər Əliyevin 2001-ci il 16 avqust tarixli Sərəncamı ilə hər il 20 sentyabr Azərbaycanda neftçilərin peşə bayramı - "Neftçilər günü” kimi qeyd olunur.
“Əsrin müqaviləsi”ndə 8 ölkənin - Azərbaycan, ABŞ, Böyük Britaniya, Norveç, Yaponiya, Rusiya, Türkiyə və Səudiyyə Ərəbistanının - 13 neft şirkəti (“Amoco”, BP, “McDermott”, “Unocal”, SOCAR, “LUKoil”, “Statoil” (hazırda “Equinor”), “Exxon”, “Türkiye Petrolleri”, “Pennzoil”, “Itochu”, “Remco”, “Delta”) iştirak edib. Bununla da, müstəqil Azərbaycanın neft strategiyası və doktrinasının əsası qoyulub.
Heydər Əliyevin rəhbərliyi və səyi nəticəsində hazırlanaraq imzalanmış müqavilə həm karbohidrogen ehtiyatlarının miqdarı, həm də qoyulan sərmayələrin həcminə görə dünyada bağlanan ən iri sazişlərdən sayılır.
Müqavilə Azərbaycanda neft hasilatının böyük həcmdə artmasına səbəb olub. Neft hasilatı Azərbaycanın tarixində ən aşağı səviyyədən - 1997-ci ildəki 9 mln. tondan 2010-cu ildə 51 mln. tona çatıb – hasilat 5,6 dəfə artıb.
1996-cı ilin yanvarında Azərbaycan neftinin Bakı-Novorossiysk marşrutu ilə nəqlinə dair Rusiya ilə Azərbaycan arasında hökumətlərarası saziş imzalanıb. 1997-ci ilin oktyabrında həmin xətt istifadəyə verilib. 1998-ci ildə AÇG neftinin fəaliyyəti bərpa edilmiş Bakı-Novorossiysk kəməri ilə Qara dənizə ixrac edilməsinə başlanılıb.
1997-ci ildə neftin Qara dənizə çıxarılması üçün Bakı-Supsa marşrutu ilə nəqlinə dair Azərbaycan və Gürcüstan arasında saziş imzalanıb. 1999-cu ilin aprelində Bakı-Supsa neft kəməri və Gürcüstanın Qara dəniz sahilindəki Supsa ixrac terminalı istismara verilib.
Kəmərin illik ötürücülük qabiliyyəti 50 milyon tondur, bunun gələcəkdə 60 milyon tona çatdırılması mümkündür. Uzunluğu 1768 km olan BTC ilə hazırda Azərbaycandan, əsasən, AÇG nefti və “Şahdəniz” kondensatı daşınır. Bundan əlavə, kəmər vasitəsilə Türkmənistan və Qazaxıstan nefti də nəql olunur.
Hazırda Azərbaycandan neft və neft məhsulları dünyanın 30 ölkəsinə, qaz isə Gürcüstan, Türkiyə, Rusiya, İran və Yunanıstana nəql edilir.
2017-ci il sentyabrın 14-də isə Bakıda növbəti saziş imzalanıb. Prezident İlham Əliyevin iştirakı ilə Xəzər dənizinin Azərbaycan sektorunda AÇG yataqlar blokunun və “Günəşli” yatağının dərinlikdə yerləşən hissəsinin birgə işlənməsini nəzərdə tutan və neft hasilatının pay bölgüsü haqqında düzəliş edilmiş və yenidən tərtib olunmuş Sazişin imzalanması mərasimi keçirilib. "Yeni əsrin müqaviləsi" adı alan saziş Azərbaycan Hökuməti, SOCAR, BP, “Chevron”, “Inpex”, “Equinor” (əvvəlki “Statoil”), “ExxonMobil”, “TP”, “Itochu” və “ONGC Videsh” şirkətləri tərəfindən imzalanıb.
Bununla da, AÇG nəhəng neft yatağının işlənilməsində yeni dövr başlanıb. Yeni sazişlə AÇG neft yatağının işlənilməsi 2050-ci ilə qədər uzadılıb. Sazişin bir hissəsi olaraq SOCAR-ın AÇG-dəki iştirak payı 11,65%-dən 25%-ə qaldırılıb, beynəlxalq tərəfdaş şirkətlər Azərbaycan Respublikası Dövlət Neft Fonduna 3,6 mlrd. ABŞ dolları bonus ödəyəcək. Azərbaycana çatacaq mənfəət neftinin səviyyəsi isə 75% təşkil edəcək. Beləliklə, ölkənin ümumi mənfəət göstəricisi 89,1% təşkil edəcək ki, bu da gələcəkdə yeni strateji layihələrə başlamağa zəmin yaradacaq. Növbəti 31 il müddətində AÇG-yə 40 milyard dollardan çox sərmayə qoyulması potensialı var.
Hazırda AÇG-də tərəfdaşların iştirak payı belədir: BP – 30,37%, “AzACG” (SOCAR) – 25%, “Chevron” – 9,57%, “Inpex” – 9,31%, “Statoil” – 7,27%, “ExxonMobil” – 6,79%, TP – 5,73%, “Itochu” – 3,65% və “ONGC Videsh Limited” (OVL) – 2,31%.
İndiyədək AÇG-yə 43 milyard dollardan çox sərmayə qoyulub. Bundan sonra da bir o qədər investisiyanın xərclənməsi nəzərdə tutulur.
AÇG sayəsində Azərbaycan strateji enerji təchizatçısı kimi daha mühüm rol oynamağa başlayıb. İşlənmənin əvvəlindən bu il sentyabrın 1-dək bu yataqlarından 516 milyon ton neft və 172 milyard kubmetr təbii qaz hasil edilib. Hazırda respublikada hasil edilən neftin və qazın əsas hissəsi “Azəri-Çıraq-Günəşli” ilə “Şahdəniz” yataqları hesabına əldə olunur.
Bu il sentyabrın 1-dək dünya bazarlarında Azərbaycanın payına düşən 305 milyon ton mənfəət nefti satılıb. Ümumilikdə layihə hesabına 145,8 milyard ABŞ dolları gəlir əldə edilib
Qeyd edək ki, "Əsrin müqaviləsi"nin Azərbaycan üçün iqtisadi-sosial əhəmiyyəti qədər, siyasi əhəmiyyəti də çox böyükdür. Azərbaycanın müstəqilliyinin möhkəmlənməsində, dünya dövlətləri sırasında layiqli yerini tutmasında "Əsrin müqaviləsi"nin müstəsna rolu var.
Baxış sayı: 321
Bölməyə aid digər xəbərlər
Tarix: 20-09-2020 14:00 | Bölmə: Manşet
Bu gün "Əsrin müqaviləsi"nin imzalanmasının 26 ili tamam olur.
"Qafqazinfo" xəbər verir ki, “Xəzər dənizinin Azərbaycan sektorunda “Azəri-Çıraq-Günəşli” (AÇG) yataqlar blokunun və “Günəşli” yatağının dərinlikdə yerləşən hissəsinin birgə işlənməsi və neft hasilatının pay bölgüsü haqqında” Dövlət Neft Şirkəti (SOCAR) ilə dünyanın tanınmış neft şirkətləri arasında müqavilə 1994-cü il sentyabrın 20-də Bakının "Gülüstan" sarayında imzalanıb.
Ümummilli Lider Heydər Əliyevin 2001-ci il 16 avqust tarixli Sərəncamı ilə hər il 20 sentyabr Azərbaycanda neftçilərin peşə bayramı - "Neftçilər günü” kimi qeyd olunur.
“Əsrin müqaviləsi”ndə 8 ölkənin - Azərbaycan, ABŞ, Böyük Britaniya, Norveç, Yaponiya, Rusiya, Türkiyə və Səudiyyə Ərəbistanının - 13 neft şirkəti (“Amoco”, BP, “McDermott”, “Unocal”, SOCAR, “LUKoil”, “Statoil” (hazırda “Equinor”), “Exxon”, “Türkiye Petrolleri”, “Pennzoil”, “Itochu”, “Remco”, “Delta”) iştirak edib. Bununla da, müstəqil Azərbaycanın neft strategiyası və doktrinasının əsası qoyulub.
Heydər Əliyevin rəhbərliyi və səyi nəticəsində hazırlanaraq imzalanmış müqavilə həm karbohidrogen ehtiyatlarının miqdarı, həm də qoyulan sərmayələrin həcminə görə dünyada bağlanan ən iri sazişlərdən sayılır.
Müqavilə Azərbaycanda neft hasilatının böyük həcmdə artmasına səbəb olub. Neft hasilatı Azərbaycanın tarixində ən aşağı səviyyədən - 1997-ci ildəki 9 mln. tondan 2010-cu ildə 51 mln. tona çatıb – hasilat 5,6 dəfə artıb.
1996-cı ilin yanvarında Azərbaycan neftinin Bakı-Novorossiysk marşrutu ilə nəqlinə dair Rusiya ilə Azərbaycan arasında hökumətlərarası saziş imzalanıb. 1997-ci ilin oktyabrında həmin xətt istifadəyə verilib. 1998-ci ildə AÇG neftinin fəaliyyəti bərpa edilmiş Bakı-Novorossiysk kəməri ilə Qara dənizə ixrac edilməsinə başlanılıb.
1997-ci ildə neftin Qara dənizə çıxarılması üçün Bakı-Supsa marşrutu ilə nəqlinə dair Azərbaycan və Gürcüstan arasında saziş imzalanıb. 1999-cu ilin aprelində Bakı-Supsa neft kəməri və Gürcüstanın Qara dəniz sahilindəki Supsa ixrac terminalı istismara verilib.
Kəmərin illik ötürücülük qabiliyyəti 50 milyon tondur, bunun gələcəkdə 60 milyon tona çatdırılması mümkündür. Uzunluğu 1768 km olan BTC ilə hazırda Azərbaycandan, əsasən, AÇG nefti və “Şahdəniz” kondensatı daşınır. Bundan əlavə, kəmər vasitəsilə Türkmənistan və Qazaxıstan nefti də nəql olunur.
Hazırda Azərbaycandan neft və neft məhsulları dünyanın 30 ölkəsinə, qaz isə Gürcüstan, Türkiyə, Rusiya, İran və Yunanıstana nəql edilir.
2017-ci il sentyabrın 14-də isə Bakıda növbəti saziş imzalanıb. Prezident İlham Əliyevin iştirakı ilə Xəzər dənizinin Azərbaycan sektorunda AÇG yataqlar blokunun və “Günəşli” yatağının dərinlikdə yerləşən hissəsinin birgə işlənməsini nəzərdə tutan və neft hasilatının pay bölgüsü haqqında düzəliş edilmiş və yenidən tərtib olunmuş Sazişin imzalanması mərasimi keçirilib. "Yeni əsrin müqaviləsi" adı alan saziş Azərbaycan Hökuməti, SOCAR, BP, “Chevron”, “Inpex”, “Equinor” (əvvəlki “Statoil”), “ExxonMobil”, “TP”, “Itochu” və “ONGC Videsh” şirkətləri tərəfindən imzalanıb.
Bununla da, AÇG nəhəng neft yatağının işlənilməsində yeni dövr başlanıb. Yeni sazişlə AÇG neft yatağının işlənilməsi 2050-ci ilə qədər uzadılıb. Sazişin bir hissəsi olaraq SOCAR-ın AÇG-dəki iştirak payı 11,65%-dən 25%-ə qaldırılıb, beynəlxalq tərəfdaş şirkətlər Azərbaycan Respublikası Dövlət Neft Fonduna 3,6 mlrd. ABŞ dolları bonus ödəyəcək. Azərbaycana çatacaq mənfəət neftinin səviyyəsi isə 75% təşkil edəcək. Beləliklə, ölkənin ümumi mənfəət göstəricisi 89,1% təşkil edəcək ki, bu da gələcəkdə yeni strateji layihələrə başlamağa zəmin yaradacaq. Növbəti 31 il müddətində AÇG-yə 40 milyard dollardan çox sərmayə qoyulması potensialı var.
Hazırda AÇG-də tərəfdaşların iştirak payı belədir: BP – 30,37%, “AzACG” (SOCAR) – 25%, “Chevron” – 9,57%, “Inpex” – 9,31%, “Statoil” – 7,27%, “ExxonMobil” – 6,79%, TP – 5,73%, “Itochu” – 3,65% və “ONGC Videsh Limited” (OVL) – 2,31%.
İndiyədək AÇG-yə 43 milyard dollardan çox sərmayə qoyulub. Bundan sonra da bir o qədər investisiyanın xərclənməsi nəzərdə tutulur.
AÇG sayəsində Azərbaycan strateji enerji təchizatçısı kimi daha mühüm rol oynamağa başlayıb. İşlənmənin əvvəlindən bu il sentyabrın 1-dək bu yataqlarından 516 milyon ton neft və 172 milyard kubmetr təbii qaz hasil edilib. Hazırda respublikada hasil edilən neftin və qazın əsas hissəsi “Azəri-Çıraq-Günəşli” ilə “Şahdəniz” yataqları hesabına əldə olunur.
Bu il sentyabrın 1-dək dünya bazarlarında Azərbaycanın payına düşən 305 milyon ton mənfəət nefti satılıb. Ümumilikdə layihə hesabına 145,8 milyard ABŞ dolları gəlir əldə edilib
Qeyd edək ki, "Əsrin müqaviləsi"nin Azərbaycan üçün iqtisadi-sosial əhəmiyyəti qədər, siyasi əhəmiyyəti də çox böyükdür. Azərbaycanın müstəqilliyinin möhkəmlənməsində, dünya dövlətləri sırasında layiqli yerini tutmasında "Əsrin müqaviləsi"nin müstəsna rolu var.
Baxış sayı: 321
Bölməyə aid digər xəbərlər
Dünən, 23:01
Media: "Amerikalıların üçdə birindən bir qədər çoxu Trampın prezident kimi fəaliyyətini bəyənir"
18-04-2026, 12:48
Vüqar Rəhimzadə: "Azərbaycan qlobal sülh və əməkdaşlıq məkanı olduğunu növbəti dəfə təsdiqləyəcək"
16-04-2026, 19:24
Matviyenko Ərdoğanı müdrik və iradəli lider adlandırdı
15-04-2026, 20:56
Tramp: "Ukrayna münaqişəsinin həlli artıq başlayıb"
15-04-2026, 19:51
Bayden çıxışı zamanı qaradərili qonağı Obama adlandırdı
14-04-2026, 20:04
İtaliya Baş naziri Aİ-də Rusiya LNG-sinə qoyulan qadağanın təxirə salınması ilə bağlı çağırışlara cavab verdi
14-04-2026, 17:58
Si Cinpin: "Yaxın Şərq böhranı dünya nizamını məhv edir"
13-04-2026, 21:58
Medvedev ABŞ-ın hərəkətləri haqqında: "Oruellin caniləri yenilənmiş güclə dirçəlir"
13-04-2026, 21:29
Meloni: "Trampın Papa haqqındakı şərhlərini qəbuledilməz hesab edirəm"
12-04-2026, 21:43
Tramp İranla münaqişədə yeni hədəflərin adlarını açıqladı
12-04-2026, 21:39
İran dünyaya dialoqa hazır olduğunu nümayiş etdirmək üçün ABŞ ilə danışıqlara razılıq verdi
9-04-2026, 22:48
Ukraynanın NATO üzvlüyü artıq planda deyil
9-04-2026, 21:59
Zelenski ABŞ və Rusiya ilə yeni danışıqlar mərhələsi elan etdi
7-04-2026, 22:48
Nebenzya Rusiyanın Hörmüz boğazı ilə bağlı BMT Təhlükəsizlik Şurasının qətnaməsini niyə blokladığını izah etdi
6-04-2026, 23:57
İlham Əliyevin şərəfinə Tbilisidə Gürcüstanın hakim partiyasının fəxri sədrinin adından lanç verilib
6-04-2026, 22:49
Knutovun sözlərinə görə, Ukrayna Silahlı Qüvvələri yalnız ABŞ-dan qrafit bombaları əldə edə bilərdi
6-04-2026, 21:48
Tramp İranın ona əhəmiyyətli bir təklif etdiyini bildirdi
6-04-2026, 20:52
Zelenski Qərbdən Ukrayna səmasını hər gün qorumağı tələb etdi
5-04-2026, 23:17
Ekspert Xodarenok: "İran rəhbərliyi çətin bir seçimlə üzləşə bilər"
5-04-2026, 20:22
ABŞ Gizli Xidməti Ağ Ev yaxınlığında atışma baş verdiyini bildirib
5-04-2026, 20:18
Sijjarto ordunun "Türk axını" qaz kəmərini qoruyacağını açıqladı
5-04-2026, 18:25
Tramp Hörmüz boğazı üzərindən İrana sərt reaksiya verdi
2-04-2026, 21:33
Lavrov Fars körfəzindəki vəziyyəti Səudiyyə Ərəbistanı xarici işlər naziri ilə müzakirə etdi
2-04-2026, 21:25
Şoyqu: "İranda baş verən hadisələr dünyada milyonlarla insanı aclıqdan təhdid edir"
2-04-2026, 20:00
Dmitriyev Orbanı Avropada sağlam düşüncənin səsi adlandırdı
1-04-2026, 22:20
Uşakov: "Ukrayna Silahlı Qüvvələrinin Donbasdan çıxarılması sülh üçün perspektivlər açacaq"
1-04-2026, 20:33
Zaxarova İsrailin Xəzər dənizində logistikaya qarşı təhdidlərinin qəbuledilməz olduğunu bildirdi
1-04-2026, 20:30
Peskov: "AB hər yerdə Rusiyanın müdaxiləsini görür və bu, Ermənistan seçkilərinə də təsir edəcək"
30-03-2026, 20:06
Tramp: "Ağ Evin bal zalında tikilməkdə olan bir sığınacaq var"
29-03-2026, 21:53
Pakistanda İrandakı müharibənin gərginliyinin azaldılması ilə bağlı dördtərəfli danışıqlar başlayıb
26-03-2026, 19:51
"Onlar razılaşma üçün yalvarırlar, amma bacarıb-bacarmayacağımızı bilmirəm": Tramp İran haqqında
25-03-2026, 19:19
Mattis ABŞ-ın İrandakı strateji məqsədlərinə çata bilmədiyini bildirdi
23-03-2026, 13:44
Uvarov: "İran ABŞ reaktoru üçün zənginləşdirilmiş urandan istifadə etməyi planlaşdırırdı"