23:40 / 12-01-2026
Bakı şəhəri və Abşeron yarımadasında su təchizatı, tullantı və yağış suları sistemlərinin təkmilləşdirilməsinə dair Dövlət Proqramına həsr olunan müşavirə keçirilib
23:13 / 12-01-2026
Ağ Ev: Tramp ABŞ-ın İrana qarşı hərəkət seçimlərini məhdudlaşdırmır
20:12 / 12-01-2026
Rusiyanın Venesueladakı səfiri: "Maduro sona qədər dayanmaq niyyətindədir"
20:10 / 12-01-2026
Şeynbaum ABŞ-ın Meksikaya müdaxiləsini istisna edib
20:07 / 12-01-2026
GN: Avropa Trampa qarşı yalnız Rusiya ilə dialoq yolu ilə çıxa bilər
19:58 / 12-01-2026
İsveç və Finlandiya Xarici İşlər Nazirlikləri Rusiyadan gübrə idxalına sanksiyalar tətbiq etməyi təklif ediblər
19:55 / 12-01-2026
Poddubnı: "Kiyevin tərəfdaşlarının münaqişəni davam etdirmək istəyi sağlam düşüncədən üstündür"
19:52 / 12-01-2026
Məhkəmə rüşvətxorluqda ittiham olunan keçmiş nazirin işinə baxmağa başlayıb
19:49 / 12-01-2026
Vilayətin keçmiş nazirinə qarşı istiliksiz qalan evlərlə bağlı cinayət işi açılıb
19:45 / 12-01-2026
Skuter batareyaları olan anbarda yanğın baş verib
19:43 / 12-01-2026
Qar yağışı nəticəsində aldığı xəsarətlərlə doqquz nəfər xəstəxanaya yerləşdirilib
19:40 / 12-01-2026
Kokaini içkinin içində gizlədən qaçaqmalçılara hökm oxunub
19:32 / 12-01-2026
Xəstəxanada azyaşlı uşağın ölümü ilə bağlı cinayət işi açılıb
19:30 / 12-01-2026
Trampın keçmiş milli təhlükəsizlik müşavirinin müavini Meta şirkətinin prezidenti təyin edilib
19:27 / 12-01-2026
"Axios": Vitkoff və Əraqçi İrandakı vəziyyəti müzakirə etdilər
19:24 / 12-01-2026
Koqnitiv qabiliyyətləri ilə tanınan şimpanze Ai Yaponiyada vəfat edib
19:20 / 12-01-2026
Rusiya Davos Forumunda bir daha təmsil olunmayacaq
19:19 / 12-01-2026
Müstəntiqlər şagirdləri təhqir edən müəllimi araşdıracaqlar
19:14 / 12-01-2026
Təqsirləndirilən şəxslər terror aktında günahsız olduqlarını bildiriblər
19:11 / 12-01-2026
Rutte: "NATO ABŞ-ın Qrenlandiya ilə bağlı açıqlamalarına görə böhran içində deyil"
19:02 / 12-01-2026
Kolumbiya İHA-lara qarşı müdafiə swistemi layihəsini başladı
22:44 / 11-01-2026
İran şahının oğlu Rza Pəhləvi İrana qayıtmağa hazır olduğunu açıqladı
22:37 / 11-01-2026
Tramp Kuba siqarını çəkərkən çəkdiyi şəklini yenidən paylaşdı
22:30 / 11-01-2026
Andrey Medvedev: "İranın gücü 80% ehtimalla qalacaq"
22:27 / 11-01-2026
Ərdoğan türk ailələrini ən azı üç uşaq sahibi olmağa çağırdı
22:24 / 11-01-2026
Pərakəndə satış pavilyonu yanıb
20:12 / 11-01-2026
Orban: "Ukraynaya 800 milyard avro vermək Avropanın iqtisadi çöküşünə səbəb olacaq"
20:07 / 11-01-2026
"Daily Mail": Britaniya Ukrayna üçün yeni ballistik raket hazırlaya bilər
20:05 / 11-01-2026
Prezident Dias-Kanel: "Kuba özünü son damla qanına qədər müdafiə etməyə hazırdır"
19:49 / 11-01-2026
"Bloomberg": Almaniya Qrenlandiyada birgə NATO missiyası təklif edə bilər
19:14 / 11-01-2026
Rüşvətxorluğa görə cərimələnən Gömrük Broker Xidmətinin (TBSS) rəhbərinə məxsus brilyantı polisə təhvil verib
10:58 / 11-01-2026
Vüqar Rəhimzadə: "Enerji layihələri Azərbaycanın qlobal miqyasda mövqeyini daha da möhkəmləndirir"
10:55 / 11-01-2026
Vüqar Rəhimzadə: "Prezident İlham Əliyevin müsahibəsi gələcəyimizlə bağlı strateji yanaşma və yol xəritəsidir"
09:53 / 11-01-2026
Mağazada baş verən yanğın söndürülüb
09:50 / 11-01-2026
Bağdasarov hesab edir ki, İrandakı vəziyyət Liviya ssenarisi istiqamətində inkişaf edə bilər
Vüqar İsayev: Böyükdaş dağına “Gecə turu” da təşkil olunur
Tarix: 23-01-2019 12:07 | Bölmə: Manşet
Qədim tarixə malik Azərbaycan bu qədimliyini sübut edən abidələrlə zəngindir. Bu diyarda hansı daşı qaldırsan, altından müəyyən bir tarixi dövrü əks etdirən elementlər çıxır. Ölkəmizdə arxeoloji qazıntıların başladığı gündən saysız-hesabsız abidələr torpağın dərin qatlarından üzə çıxıb. Sanki odlar yurdu Azərbaycanın tək altı deyil, üstü də tarixin başladığı zamanla yaşıddır.
Bizi dünyaya tanıdan tarixi abidələrlə zəngin olan yerlərdən biri də Qobustan qayalarıdır. Qobustan deyəndə ilk olaraq ağlımıza “Yallı” rəqsinin ifasını xatırladan qayaüstü rəsmlər və hər səsində, hər ritmində bir tarix yaşadan Qavaldaşı gəlir. Amma sən demə, Qobustanın tarixi bununla bitmir. Bu ərazinin bilmədiyimiz tərəfləri var imiş. Burada elmi tədqiqatlar nəticəsində kəşf olunan təsvirlər və təsvirli daşlar var. Bunu biz demirik. Qobustan Milli Tarix-Bədii Qoruğunun direktoru Vüqar İsayev müsahibəsində deyir:
- Bilirik ki, Qobustan abidələrlə zəngindir. Bu abidələri qısa şəkildə necə təsvir etmək olar?
- Qobustan qoruğu qayaüstü rəsmlərin, mədəni landşaftın qorunması, tədqiqi və təbliği məqsədilə Azərbaycan SSR Nazirlər Sovetinin 503 nömrəli 9 sentyabr 1966-cı il tarixli qərarı ilə yaradılıb.
Qoruq, əsasən, üç dağın – Böyükdaş, Kiçikdaş və Cingirdağın yerləşdiyi 4535 hektar ərazini əhatə edir. Açıq səma altında olan muzeydə qayaüstü rəsmlər, təsvirlər, Qavaldaş kimi tarixi abidələrimiz qorunur.
Ümumiyyətlə, Qobustan Milli Tarixi-bədii Qoruğunun Böyükdaş, Kiçikdaş, Cingirdağ, həmçinin, qoruqdan kənarda yerləşən Şonqar və Şıxqaya dağları ərazilərində müxtəlif arxeoloji abidələr qeydiyyatdadır.
Hazırda Qobustan ərazisində 20 mağara və yaşayış yeri, tunc və sonrakı dövrlərə aid 40 kurqanda tədqiqat işləri aparılıb və öyrənilib. Nəticə olaraq, 1031 qaya üzərində çəkilmiş 6300-dən çox qayaüstü təsvir və 105 000 ədəd arxeoloji material qoruğun fonduna daxil edilib.
- Hazırda qoruq ərazisində elmi tədqiqat işləri hansı istiqamətdə davam etdirilir?
- Hazırda 2016-cı ildən icrasına başlanılmış “Qayaüstü təsvirlərin rəqəmsal məlumat bazasının yaradılması” layihəsinin ilkin mərhələsi yekunlaşmaq üzrədir. Layihənin məqsədi Qobustan qayaüstü təsvirlərinin rəqəmsal məlumat bazasının və yeni kataloqunun yaradılması üçün qoruq ərazisindəki təsvirli daşların yenidən sənədləşdirilməsidir.
İlkin olaraq, 2016-cı ildən başlayaraq Cingirdağ-Yazılıtəpə sahəsində yerləşən abidələrin sənədləşdirilməsinə başlanılıb. Yeni, müasir metodların tətbiqi nəticəsində əvvəllər 877 təsvirin qeydə alındığı Cingirdağ-Yazılıtəpə ərazisində 521 yeni təsvir və 14 yeni təsvirli daş da aşkar edilib.
Bundan əlavə, qoruğun sərhədlərindən kənarda, Cingirdağ ərazisində yerli əhalinin “Sona qaya” adlandırdığı qayalıqda, kompleks halda 29 daşda 100-dən artıq xətlərlə bir-birinə birləşdirilmiş yalaqlar, damğalar və abstrakt qayaüstü işarə və simvollar aşkar edilib.
- Qoruqda turistlər üçün hansı marşrutlar mövcuddur?
- Prezident İlham Əliyevin və vitse-prezident Mehriban Əliyevanın xüsusi səyi nəticəsində 29 iyun 2007-ci ildə Yeni Zellandiyanın Kristcorc şəhərində keçirilən Ümumdünya İrs Komitəsinin 31-ci sessiyasında Qobustan Dövlət Tarixi-bədii Qoruğu UNESCO-nun Dünya İrs Siyahısına daxil edilib.
Qobustan qayaüstü incəsənətinin bəşər tarixi və yaradıcılığının öyrənilməsində özünəməxsusluğu və əhəmiyyəti nəzərə alınaraq, Azərbaycan Respublikasının prezidenti İlham Əliyevin 11 iyun 2007-ci il tarixli sərəncamı ilə qoruğa Milli qoruq statusu verilib.
Ölkə başçısının digər, 4 mart 2011-ci il tarixli 1380 nömrəli sərəncamı əsasında Qobustan Milli qoruğunun yeni binası və müasir texnologiyalarla təchiz edilmiş yeni muzey istifadəyə verilib. Məhz bu sərəncamların nəticəsində qoruğun Böyükdaş dağı ərazisində turizm fəaliyyətinin göstərilməsi üçün infrastruktur yaradılıb.
Hazırda Qobustanda turistlər üçün Böyükdaş dağının yuxarı səkisini əhatə edən əsas ekskursiya marşrutu ilə yanaşı “Böyükdaş dağının aşağı səki marşrutu”, “Kiçikdaş dağı marşrutu”, “Cingirdağ dağı marşrutu”, “Ekstremal ekskursiya marşrutu” və uşaqlar üçün “Qobustan – interaktiv turu” da fəaliyyət göstərir.
Həmçinin, istəyə uyğun olaraq Böyükdaş dağının yuxarı səkisində “Gecə turu” da təşkil olunur. Yeni, xüsusiləşmiş ekskursiya marşrutlarının yaradılması istiqamətində işlər davam etdirilir.
- Ötən 2018-ci il Qobustan qoruğu üçün nə ilə yadda qaldı?
- Bu yaxınlarda, bildiyiniz kimi, Qobustanda aşkar olunmuş Tunc Dövrü oyun təsviri haqqında Amerikanın milyonlarla izləyicisi olan sciencenews.org və livescience.com elmi portalları, həmçinin, onlara istinad edərək yüzlərlə mətbuat orqanları xəbər hazırladı.
“CNN travel” səyahət portalında Qobustan haqqında videoçarxın təqdim olunması da böyük rezonansa səbəb oldu. Bütün bunlar Qobustanın dünyada daha da tanınmasına və ziyarətçilərin artmasına səbəb olur. Ötən il ərzində qoruğa gələn ziyarətçilərə göstərilən xidmətin keyfiyyətinin daha da artırılması məqsədilə bir çox abadlıq işləri görülüb.
2018-ci ildə Qobustanı görmək üçün buraya gələn ziyarətçilərin sayı 2017-ci illə müqayisədə 40 min nəfər (təxminən 50 faiz) artıb. 123 min ziyarətçidən 58 mini xarici ölkə vətəndaşlarıdır: Əcnəbi ziyarətçilər, əsasən, Türkiyə, İran, Rusiya, Almaniya, İngiltərə, Pakistan, Çin, ABŞ, Honq-Konq, İtaliya və ərəb ölkələrindən gəliblər. Bununla yanaşı, bəzən bizim üçün ekzotik hesab olunan Fici adaları, Dominikan Respublikası kimi ölkələrdən də turistlər təşrif buyurur.
Oxu.az
Baxış sayı: 351
Bölməyə aid digər xəbərlər
Tarix: 23-01-2019 12:07 | Bölmə: Manşet
Bizi dünyaya tanıdan tarixi abidələrlə zəngin olan yerlərdən biri də Qobustan qayalarıdır. Qobustan deyəndə ilk olaraq ağlımıza “Yallı” rəqsinin ifasını xatırladan qayaüstü rəsmlər və hər səsində, hər ritmində bir tarix yaşadan Qavaldaşı gəlir. Amma sən demə, Qobustanın tarixi bununla bitmir. Bu ərazinin bilmədiyimiz tərəfləri var imiş. Burada elmi tədqiqatlar nəticəsində kəşf olunan təsvirlər və təsvirli daşlar var. Bunu biz demirik. Qobustan Milli Tarix-Bədii Qoruğunun direktoru Vüqar İsayev müsahibəsində deyir:
- Bilirik ki, Qobustan abidələrlə zəngindir. Bu abidələri qısa şəkildə necə təsvir etmək olar?
- Qobustan qoruğu qayaüstü rəsmlərin, mədəni landşaftın qorunması, tədqiqi və təbliği məqsədilə Azərbaycan SSR Nazirlər Sovetinin 503 nömrəli 9 sentyabr 1966-cı il tarixli qərarı ilə yaradılıb.
Qoruq, əsasən, üç dağın – Böyükdaş, Kiçikdaş və Cingirdağın yerləşdiyi 4535 hektar ərazini əhatə edir. Açıq səma altında olan muzeydə qayaüstü rəsmlər, təsvirlər, Qavaldaş kimi tarixi abidələrimiz qorunur.
Ümumiyyətlə, Qobustan Milli Tarixi-bədii Qoruğunun Böyükdaş, Kiçikdaş, Cingirdağ, həmçinin, qoruqdan kənarda yerləşən Şonqar və Şıxqaya dağları ərazilərində müxtəlif arxeoloji abidələr qeydiyyatdadır.
Hazırda Qobustan ərazisində 20 mağara və yaşayış yeri, tunc və sonrakı dövrlərə aid 40 kurqanda tədqiqat işləri aparılıb və öyrənilib. Nəticə olaraq, 1031 qaya üzərində çəkilmiş 6300-dən çox qayaüstü təsvir və 105 000 ədəd arxeoloji material qoruğun fonduna daxil edilib.
- Hazırda qoruq ərazisində elmi tədqiqat işləri hansı istiqamətdə davam etdirilir?
- Hazırda 2016-cı ildən icrasına başlanılmış “Qayaüstü təsvirlərin rəqəmsal məlumat bazasının yaradılması” layihəsinin ilkin mərhələsi yekunlaşmaq üzrədir. Layihənin məqsədi Qobustan qayaüstü təsvirlərinin rəqəmsal məlumat bazasının və yeni kataloqunun yaradılması üçün qoruq ərazisindəki təsvirli daşların yenidən sənədləşdirilməsidir.
İlkin olaraq, 2016-cı ildən başlayaraq Cingirdağ-Yazılıtəpə sahəsində yerləşən abidələrin sənədləşdirilməsinə başlanılıb. Yeni, müasir metodların tətbiqi nəticəsində əvvəllər 877 təsvirin qeydə alındığı Cingirdağ-Yazılıtəpə ərazisində 521 yeni təsvir və 14 yeni təsvirli daş da aşkar edilib.
Bundan əlavə, qoruğun sərhədlərindən kənarda, Cingirdağ ərazisində yerli əhalinin “Sona qaya” adlandırdığı qayalıqda, kompleks halda 29 daşda 100-dən artıq xətlərlə bir-birinə birləşdirilmiş yalaqlar, damğalar və abstrakt qayaüstü işarə və simvollar aşkar edilib.
- Qoruqda turistlər üçün hansı marşrutlar mövcuddur?
- Prezident İlham Əliyevin və vitse-prezident Mehriban Əliyevanın xüsusi səyi nəticəsində 29 iyun 2007-ci ildə Yeni Zellandiyanın Kristcorc şəhərində keçirilən Ümumdünya İrs Komitəsinin 31-ci sessiyasında Qobustan Dövlət Tarixi-bədii Qoruğu UNESCO-nun Dünya İrs Siyahısına daxil edilib.
Qobustan qayaüstü incəsənətinin bəşər tarixi və yaradıcılığının öyrənilməsində özünəməxsusluğu və əhəmiyyəti nəzərə alınaraq, Azərbaycan Respublikasının prezidenti İlham Əliyevin 11 iyun 2007-ci il tarixli sərəncamı ilə qoruğa Milli qoruq statusu verilib.
Ölkə başçısının digər, 4 mart 2011-ci il tarixli 1380 nömrəli sərəncamı əsasında Qobustan Milli qoruğunun yeni binası və müasir texnologiyalarla təchiz edilmiş yeni muzey istifadəyə verilib. Məhz bu sərəncamların nəticəsində qoruğun Böyükdaş dağı ərazisində turizm fəaliyyətinin göstərilməsi üçün infrastruktur yaradılıb.
Hazırda Qobustanda turistlər üçün Böyükdaş dağının yuxarı səkisini əhatə edən əsas ekskursiya marşrutu ilə yanaşı “Böyükdaş dağının aşağı səki marşrutu”, “Kiçikdaş dağı marşrutu”, “Cingirdağ dağı marşrutu”, “Ekstremal ekskursiya marşrutu” və uşaqlar üçün “Qobustan – interaktiv turu” da fəaliyyət göstərir.
Həmçinin, istəyə uyğun olaraq Böyükdaş dağının yuxarı səkisində “Gecə turu” da təşkil olunur. Yeni, xüsusiləşmiş ekskursiya marşrutlarının yaradılması istiqamətində işlər davam etdirilir.
- Ötən 2018-ci il Qobustan qoruğu üçün nə ilə yadda qaldı?
- Bu yaxınlarda, bildiyiniz kimi, Qobustanda aşkar olunmuş Tunc Dövrü oyun təsviri haqqında Amerikanın milyonlarla izləyicisi olan sciencenews.org və livescience.com elmi portalları, həmçinin, onlara istinad edərək yüzlərlə mətbuat orqanları xəbər hazırladı.
“CNN travel” səyahət portalında Qobustan haqqında videoçarxın təqdim olunması da böyük rezonansa səbəb oldu. Bütün bunlar Qobustanın dünyada daha da tanınmasına və ziyarətçilərin artmasına səbəb olur. Ötən il ərzində qoruğa gələn ziyarətçilərə göstərilən xidmətin keyfiyyətinin daha da artırılması məqsədilə bir çox abadlıq işləri görülüb.
2018-ci ildə Qobustanı görmək üçün buraya gələn ziyarətçilərin sayı 2017-ci illə müqayisədə 40 min nəfər (təxminən 50 faiz) artıb. 123 min ziyarətçidən 58 mini xarici ölkə vətəndaşlarıdır: Əcnəbi ziyarətçilər, əsasən, Türkiyə, İran, Rusiya, Almaniya, İngiltərə, Pakistan, Çin, ABŞ, Honq-Konq, İtaliya və ərəb ölkələrindən gəliblər. Bununla yanaşı, bəzən bizim üçün ekzotik hesab olunan Fici adaları, Dominikan Respublikası kimi ölkələrdən də turistlər təşrif buyurur.
Oxu.az
Baxış sayı: 351
Bölməyə aid digər xəbərlər
11-01-2026, 22:44
İran şahının oğlu Rza Pəhləvi İrana qayıtmağa hazır olduğunu açıqladı
11-01-2026, 20:12
Orban: "Ukraynaya 800 milyard avro vermək Avropanın iqtisadi çöküşünə səbəb olacaq"
11-01-2026, 10:58
Vüqar Rəhimzadə: "Enerji layihələri Azərbaycanın qlobal miqyasda mövqeyini daha da möhkəmləndirir"
10-01-2026, 23:26
Sijjartó: "Avropanın nüvə gücləri Rusiya ilə münaqişəyə səbəb ola bilər"
10-01-2026, 23:16
Tramp: "Mən Venesuela xalqını sevirəm və Venesuelanı yenidən zəngin və təhlükəsiz edirəm"
10-01-2026, 20:39
İranın sonuncu şahının oğlu etiraz edən iranlıları şəhərləri ələ keçirməyə çağırdı
10-01-2026, 20:36
"Tasnim": İranda iğtişaşçılar tərəfindən ən azı 15 hüquq-mühafizə orqanı əməkdaşı öldürülüb
10-01-2026, 20:31
Zelenski Kiyevin elektrik kəsintilərinə hazır olmamasına görə Kliçkonu tənqid etdi
9-01-2026, 21:09
Xameneyi etirazçıları "xarici güclərin muzdluları" adlandırdı
9-01-2026, 20:46
Tehran Prokuroru: "İğtişaşçılar ölüm cəzası ilə üzləşəcək"
9-01-2026, 20:40
"Politico": NATO ABŞ-ın təsiri ilə Arktikada mövcudluğunu gücləndirməyi nəzərdən keçirib
9-01-2026, 20:28
Zelenski Britaniya Müdafiə Nazirliyinin rəhbəri ilə hərbi kontingentin yerləşdirilməsi məsələsini müzakirə edib
8-01-2026, 17:28
Merz: "Rusiyanın razılığı olmadan Ukraynada beynəlxalq qüvvələrin yerləşdirilməsi mümkün deyil"
8-01-2026, 17:24
Zelenski: "ABŞ ilə Təhlükəsizlik Zəmanəti Sazişi demək olar ki, yekunlaşdırılmağa hazırdır"
7-01-2026, 09:41
Merz: "Ukrayna gənc kişilərin ölkədə qalmasını təmin etməlidir"
4-01-2026, 20:47
Rubio: "Venesuela İran, Rusiya, Çin və Kuba üçün komandanlıq mərkəzinə çevrilməməlidir"
3-01-2026, 23:03
Tramp: "ABŞ Ukrayna münaqişəsindən mənfəət əldə edir"
3-01-2026, 22:57
Tramp: "Venesuela vitse-prezidenti ABŞ ilə əməkdaşlığa hazırdır"
3-01-2026, 18:26
Ekspert Knutov: "ABŞ Rusiya və Çinlə Maduronun kəşfiyyat agentləri ilə mübadiləsini müzakirə edə bilər"
3-01-2026, 18:13
Von der Leyen Venesuelada hakimiyyətin dinc yolla ötürülməsini dəstəklədiyini bildirdi
2-01-2026, 22:27
Tramp: "Ağ Ev həkimləri mənim səhhətimin əla olduğunu bildirirlər"
1-01-2026, 19:55
Analitik Orsini: "Zelenskinin təslim olması yaxılaşır"
1-01-2026, 19:52
Medvedçuk: "Zelenski Putinin iqamətgahına edilən hücumdan özünü təmizə çıxara bilməyəcək"
1-01-2026, 17:39
"Çelsi" Futbol Klubu baş məşqçi Enzo Mareskanı istefaya göndərib
31-12-2025, 21:48
Orban: "Rusiya və ABŞ 2026-cı ildə AB olmadan Ukraynadakı münaqişəni həll edə bilərlər"
31-12-2025, 18:35
Kallas Putinin iqamətgahına hücum iddialarına inanmamağa çağırdı
31-12-2025, 18:02
BMT-nin İnsan Hüquqları üzrə Ali Komissarı Kiyevin Putinin iqamətgahına hücum cəhdi ilə bağlı şərh verməkdən imtina etdi
30-12-2025, 19:00
Tusk: "Ukraynada sülh yolu ilə həll yolu çox yaxındır"
30-12-2025, 00:07
Medvedev: "Zelenski ömrünün sonuna qədər gizlənməli olacaq"