21:10 / 10-07-2026
Şahmatçılarımız Olimpiadaya bu heyətlə gedəcək - Kapitan Teymur Rəcəbovdur
21:03 / 10-07-2026
Həmin layihələr Prezidentə təqdim olunacaq - Fotolar
20:58 / 10-07-2026
İlham Əliyev bir sıra beynəlxalq qurumların rəhbər şəxslərini qəbul edib
20:52 / 10-07-2026
Azərbaycan Ermənistana 434 min avro ödəyib
20:46 / 10-07-2026
Atasının ölüm xəbərini alan gəmi kapitanı vəfat etdi
20:37 / 10-07-2026
“Qardaşımla birgə 16 milyon vermişik” - Tale Heydərovun ifadəsi oxundu
20:24 / 10-07-2026
Azərbaycanın əsas prioritetlərindən biri regionda davamlı sülhün və təhlükəsizliyin təmin olunmasıdır-Könül Nurullayeva
19:42 / 09-07-2026
İİKK İordaniyadakı ABŞ-ın Əl-Əzraq Hava Bazasına 10 raket atıb
19:40 / 09-07-2026
RT prodüserinin həbsindən sonra Zaxarova Londona müraciət edib
19:37 / 09-07-2026
Paşinyan Ermənistandakı anklavlar məsələsindən imtina etməyin mümkün olmadığını bildirdi
19:33 / 09-07-2026
Teatr yanğına uğrayıb
19:30 / 09-07-2026
Çində fabrik yanğını: Xilasedicilər 28 nəfərin öldüyünü bildiriblər
19:27 / 09-07-2026
ABŞ-ın İrana hücumları Yaxın Şərqdə narahatlıq yaradıb
19:19 / 09-07-2026
Boğulan uşağı xilas etməyə tələsən ikinci bir kişinin cəsədi tapılıb
19:16 / 09-07-2026
"112": "Qazlar imperiyası"nı yaradan iki kişi 20-dən çox yeniyetməyə təcavüz edib
19:10 / 09-07-2026
Uşaqların nəzarətsiz üzməsini qadağan edən qanun qəbul edilib
19:06 / 09-07-2026
Keçmiş futbolçu Aldonin hazırda müalicə aldığını bildirib
19:03 / 09-07-2026
Pentaqon hava hücumundan müdafiə üçün lazer sistemlərinin inkişafına 86 milyon dollar ayırıb
18:58 / 09-07-2026
Məscidi soyan yeniyetmə saxlanılıb
18:45 / 09-07-2026
18 yaşlı bir kişi qısqanclıq zəminində sevgilisinin keçmiş sevgilisini bıçaqlayaraq öldürüb
18:41 / 09-07-2026
Rusiya Paralimpiya Komitəsi Asiya Federasiyasına niyə keçməli olduqlarını izah etdi
18:35 / 09-07-2026
ABŞ İrana qarşı yeni zərbə dalğasının müddətini proqnozlaşdırıb
18:31 / 09-07-2026
2026-cı ilin birinci yarısında Kim Çen In rekord sayda ictimaiyyət qarşısına çıxıb
18:29 / 09-07-2026
İtkin düşən ikinci qızın cəsədi tapılıb
18:26 / 09-07-2026
Aslanbi Xuştov vəfat edib
18:23 / 09-07-2026
24 saat ərzində 100-dən çox dron vurulub
18:19 / 09-07-2026
İran Səhiyyə Nazirliyi ABŞ hücumlarında 14 nəfərin öldüyünü və onlarla insanın yaralandığını bildirib
11:35 / 09-07-2026
İran ABŞ-ın Yaxın Şərqdəki "Patriot" sistemlərinə və yanacaq anbarlarına zərbə endirib
11:32 / 09-07-2026
Jurova güclü Rusiya Olimpiya komandasının ABŞ-a nə üçün fayda verəcəyini izah etdi
21:04 / 08-07-2026
Politoloq: "NATO zirvəsi Türkiyə ilə Rusiya arasındakı əlaqələri pozmaq məqsədi daşıyır"
21:01 / 08-07-2026
Rus əsgərləri valideynlərini itirən 10 yaşlı qızı xilas etdilər
20:59 / 08-07-2026
Qərbdə parçalanma: ABŞ silahlarını təqdim edərkən Avropadan uzaqlaşır
20:56 / 08-07-2026
Tramp Zelenski ilə görüşdə Putinlə münasibətlərini çox yaxşı adlandırdı
20:54 / 08-07-2026
Xəsarət alan turist təxliyə edilib
20:51 / 08-07-2026
Türkiyə Ukraynada ABŞ-ın sülh təşəbbüslərini dəstəklədiyini bildirib
20:49 / 08-07-2026
Keçmiş futbolçu xərçənglə mübarizə aparmaq üçün Moskvaya qayıdıb
20:45 / 08-07-2026
Tramp Kiyevin neft emalı zavodlarına endirdiyi zərbələri münaqişənin sona çatmasına kömək edəcək eskalasiya adlandırdı
20:42 / 08-07-2026
Rusiya hökuməti dizel yanacağı ixracına qadağa qoyub
20:39 / 08-07-2026
İran ABŞ ilə danışıqları dayandırdı
20:36 / 08-07-2026
Krım və Sevastopolda yanacaq vəziyyəti: Putin əmr verdi
Dünyanın Məmmədi-Qorxmaz Ibrahimli
Tarix: 13-10-2018 05:56 | Bölmə: Manşet

Hər gün saat 00.00-da Mark mənə mesaj verir ki, hansı dostun ad günüdü. Bu gün Məmməd İnfil oğlu İbrahimovun ad günüdü. Məmməd Arazın.
Məmməd Araz tədbir, törən, təqvim adamı olmayıb - bildiyim qədərincə.
Və Məmməd Məmməd olanda ortada çox adam, çox mükafat, çox titul əziyyət çəkirdi.
O adamlar, o mükafatlar, o titullar Məmməddən sonra idi! Amma ən axırda ona qıydılar!
Dədəm Məmməddən tutmuş Azərbaycanın bütün qalan Məmmədlərinin (təkcə "Masallı Mamed" istisnadı) günahını yuyacaq, Qiyamət günü "Məmməd mənəm, mən Məmmədə bağışla bunları, İlahi" deyəcək qədər saf bir kişi kimi tanıdım bu Məmməd Araz adında İşığı!
Bilirsiniz, mən desəm də, deməsəm də, Azərbaycanın şair-yazıçı tayfası diri çıxmadı sovet dönəmindən, lap elə müstəqillik vaxtlarında da. Bir az da sərt desək: kişi çıxmadılar. Rəhmətlik Ağamalı Sadiq Əfəndi demişkən:
Çox da qaralama fələk deyənə
Sənin də oğlundan kişi çıxmadı.
Bu və ya digər formada: biri vəzifə üçün dost satdı, biri ev, mandat üçün hər şeyindən keçdi, biri qorxusundan xalqının əleyhinə bəyanat imzaladı, biri türməyə getməsin deyə nə dedilər qol çəkdi, nə istədilər yazdı, nə dedilər elədi.
Şablon desək, "xalq şairi", "xalq yazıçısı" adını aldılar, xalqın şairi, yazıçısı olmadılar, laureat oldular, cəngavər olmadılar, deputat oldular, kavaler ola bilmədilər...
Hər şairin, hər yazıçının vedrəsi birinin əlindədi - yoxdu eləsi ki, sındığından kimsənin xəbəri olmasın, kimsəyə qarşı nakişilik eləməsin, kimsənin haqqını yeməsin, kiminsə əl quzusu olmasın! Hələ ən yaxşı halda deyirəm ha! Hələ "kaqebe" xətti ilə xalqını yuxuya verən "cahanşümul əsərlərə" imzanı yox!
Səlahiyyətlisi xalqının əleyhinə oldu, səlahiyyətsizi dostunu satdı, vurdu, yıxdı, sıradan çıxardı, bunların heç birini də etməyən ən pisini etdi: ya içdi, ailəsini məhv etdi, daha pis əməlin yiyəsi oldu, ya da vurdu yıxdı getdi, türmələrdə çürüdü!
Kişi ola biləcəklərin də sürgündə, türmədə öləni öldü, qalanı da... son anda... qırıldı!
Məmməd Araz etmədi bunları!
Kimsə deyə bilmədi: Məmməd məni satdı, Məmməd dediyini təkzib etdi, Məmməd daldeylərdə əleyhimə izahat yazdı, Məmməd filan xanımın evini yıxdı, Məmməd dostunun qızını belə işə götürdü, neylədi!
Məmməd şair kimi yaşadı!
Məmməd xeyirxah insan kimi yaşadı!
Məmməd dünyaya bir də xatırlatdı: bu dünyanın Məhəmmədi varsa da, unutmayın ki, bu dünyanın həm də Məmmədi var!
Bax, bu yazını bu bir cümləyə görə yazıram: Məmməd yeriyə bilmədi! Yeriyə bilsə idi... özü dünyaya çıxardı, ona doğru gedirdi. Gedirdi ki, desin: Mən Azərbaycanın Məmmədiyəm!
Amma... yeriyə bilmədi! Danışa bilmədi!
Qolundan tutmağa, Onun dedyini deməyə, aparıb mənzil başına çatdırmağa ikinci bir kimsəni isə Azərbaycan görməyib, yoxdu, görməyəcək də!
... Həmişə Məmməd Arazın "Azərbaycan" nəşriyyatına gəlməyinə, görməyimə, varlığına tamaşa etməkdən zövq almışam və tamaşa edəndən sonra çıxıb getmişəm - ayrı yazıda açmasını vermişəm.
Bir dəfə isə...
Hər dəfə "Ata" deyəndə bütün ruhuyla, baxışı, mimikası, tərpənişiylə belə adını çəkdiyi validinə bağlı ehtizaz, furor yaradan xanım dostuma danışdım. Danışdım ki, allahı qəzəbləndirməsin! Danışdım ki, dözmürdüm bu xanımın çox cavan rəhmətə getmiş Ata yanğısına. İndinin özündə belə qulağımda "Ata" frekansı qasırğalar qoparır! Gözlərim birbaşa Günəşə baxırmış kimi necə tutulursa, yaşlanırsa, "Ata" dediyində baxışı, mimikası hər qımıltısı belə məni o cür darmadağın edirdi. Bacara bilmirdim ən çox xətrini istədiyim bu xanımın, belə deyək, ən söyər yerinə, müqəddəs inancına nüfuz etmək, ağıl, təsəlli vermək. Həm də... bu ağrıya, nə qədər möhtəşəm olsam da, daha çiyinlərim tab gətirmirdi!
Məmməd Arazı birlikdə gördük nəşriyyatın qabağında...
Yaman kövrəldi. Eynən Atası üçün varından yox olduğu kimi...
Hövsanda dənizin zir-zibilli sahilində (çoxdandı olmuram oyanlarda, deyirlər indi yaxşıdı) təsəlli üçün danışmağa başladım, özümü medium, ekstrasens, nə bilim psixoloq, daha nə kimi apararaq:
- Ata rəhmətə gedəndə raykom kim idi?
- Filankəs!
- Necə adam idi?
- Belə də, tipik raykom katibi!
- Şorgöz. Rayonda ən gözəl xanımlara tamah salan, eləmi?
- Day o qədər də yox, amma həm də... hə! Birincinin qohumuydu!
- Bax, Ata rəhmətə getməsəydi, idarə müdiriydi, xəstəxanada işləyən Ana da çox gözəl həkim. Raykom da "tipik katib". Təsadüfənmi görərdilər, xəbərmi verərdilər, tamah salardı Anaya, Ata götürüb öldürərdi, tutardılar, bütün nəsliniz məhrum olardı oxumaqdan, qızlarınız bədnam olardı... Bəzən Allahın hökmüylə razılaşmaq lazımdı!
İnanmayan özü bilər: o xanım sadəcə məni rayona aparıb valideynlərinin qəbrini göstərdi... Allah hər ikisinə rəhmət eləsin, başdaşılarındakı şəkillərdən iki heyrətamiz gözəllik boylanırdı və hətta vəfat etmələrinə baxmayaraq, kişiyə qadınların, qadına kişilərin tamah salmayacağını ağıldan uzaq tutmaq olmurdu!!!

Və... xanım sonradan etiraf etdi ki, biz elə sən deyən səbəbdən köçdük rayondan, ancaq təsəllimiz vardı və inanırdıq ki, Ata sağ olsaydı, bizə kimsə həqarət etməzdi. Amma sən haqlısan...
Bunu Ata adı gələndə varından yox olan xanım dostuma Məmməd Araza görə danışdım:
- Məmməd Araz bu xalq üçün Böyük qalsın deyə, Dəyər olsun deyə, Şair adına and yeri olsun deyə... Allah onun səhhətinə göz yumur!
Məmməd Arazı görmək səadətimə görə sorğu-sual günündə "o dünyada nədən, kimdən razı qaldın" deyiləndə, deyəcəm:
- Mən Şair gördüm - ləyaqətli və mərd! Heç kimi satmayan, heç kimə xəyanət etməyən, xalqına yalan deməyən! Təkcə ölkəmin və xalqımın yox, həm də Dünya üçün Ad olan Məmməd Arazın özünə və Şairliyinə görə o dünyamdan razıyam!
... Arada oturub fikirləşirəm, çox vaxt da yazmaq istəyirəm: kim deyə bilər: Nizami Gəncəvi, Məhəmməd Füzuli neçə köpüylük kişi olublar? Heç kim cavab verəsi deyil. Cavablar uydurma da ola bilər. Yalan da, doğru da. Amma məni inandırmaz! Mən bəzən müasir şair və yazıçılarımızın özlərindən və əsərlərindən yazanda çalışıram ki, çox da "pereborşit" eləməyim. Nə qədər olmasa da, gələcəkdə kimin kim olmağı yox, nə yazmağı önəm kəsb edəcək. Elə mənim üçün də bəzən bu meyar əsas olur. Amma bir orası da var ki, mən də xoşbəxt olmaq istəyirəm. Mən də istəyirəm ki, müasirim olan bu insanlarla fəxr edim. Tarix üçün yazım ki, bu dahi insan həm də kişiydi, mərd idi, ləyaqətliydi!
Mən bunu hələ ki, təkcə və təkcə Məmməd Araz haqqında yaza bilirəm. Başqası yoxdu ki, mən yazmasam da, başqası yazsın!
İndi sağ olan ikicütbirtək təqdir olunası yazarların xətrinə dəyə bilər, amma qoy deyim, hələ ki yaşayırsınız, bilmək olmaz, siz son nəfəsəcən bu mərdliyi qoruya biləcəksiniz Məmməd Araz kimi, ya yox? - əlbəttə ki, qoruya bilənlərdən yazmağa mütləq bir Aydın Canıyev tapılacaq!
Söz Məmməd Arazdan getdiyi üçün, elə Məmməd Arazdan danışdım... və yazıya nöqtə qoyuram!
Bu gün 85 yaşı olacaqdı. Sosial şəbəkədə oxuduğuma görə, tədbir də keçirilib. Bəlkə də bu sətirlər oxunanda qəbri də ziyarət olunacaq! Ancaq mənim deyəcəyim odu ki, əzizlərim, bilin və unutmayın, 850 ildən sonra da bu imza elə bu ucalıqdan seviləcək. Çoxlarının çox zibili, Məmməd Arazın isə böyüklüyü, əbədiliyi üzə çıxacaq!
Bu qədər... indi də gəlin mənimlə birgə "Sizə yetim deyən olsa" şeirini oxuyaq. Çünki siz Məmməd Arazın o biri şeirlərini oxuyub əməl edən deyilsiniz.
"Azərbaycan deyəndə ayağa qalx ki..."
Hanı... qalxdın ayağa, ay mənim əziz oxucum?
...Mən əyilməz ata adı saxladım,
Vicdanımı ovuclara sağmadım.
Bu dünyanın məhvərini laxladın,
Sizə "yetim" deyən olsa, qızlarım!
Demək, günəş yer üzünə qarğıyıb,
Demək, sənə, Vətən eşqim, qar yağıb.
Demək, kardı Azərbaycan torpağı –
Sizə "yetim" deyən olsa, qızlarım!
SÖZARDI: Mən kitablardan ləyaqət haqqında çox fikirlər oxumuşdum, amma görkəmli ictimai-siyasi, dövlət xadimi, hüquq elmləri doktoru İlyas İsmayılovla söhbətlərin birində bildirdi ki, ləyaqət hər kəsin özünə aid, öz əlində və özündən asılı olanı qoruya bilməsidir!
Məmməd Araz bu baxımdan qənirsizdir. Gerisi təfərrüat!!!
Sabaha-inamla.az
Baxış sayı: 1 039
Bölməyə aid digər xəbərlər
Tarix: 13-10-2018 05:56 | Bölmə: Manşet

Hər gün saat 00.00-da Mark mənə mesaj verir ki, hansı dostun ad günüdü. Bu gün Məmməd İnfil oğlu İbrahimovun ad günüdü. Məmməd Arazın.
Məmməd Araz tədbir, törən, təqvim adamı olmayıb - bildiyim qədərincə.
Və Məmməd Məmməd olanda ortada çox adam, çox mükafat, çox titul əziyyət çəkirdi.
O adamlar, o mükafatlar, o titullar Məmməddən sonra idi! Amma ən axırda ona qıydılar!
Dədəm Məmməddən tutmuş Azərbaycanın bütün qalan Məmmədlərinin (təkcə "Masallı Mamed" istisnadı) günahını yuyacaq, Qiyamət günü "Məmməd mənəm, mən Məmmədə bağışla bunları, İlahi" deyəcək qədər saf bir kişi kimi tanıdım bu Məmməd Araz adında İşığı!
Bilirsiniz, mən desəm də, deməsəm də, Azərbaycanın şair-yazıçı tayfası diri çıxmadı sovet dönəmindən, lap elə müstəqillik vaxtlarında da. Bir az da sərt desək: kişi çıxmadılar. Rəhmətlik Ağamalı Sadiq Əfəndi demişkən:
Çox da qaralama fələk deyənə
Sənin də oğlundan kişi çıxmadı.
Bu və ya digər formada: biri vəzifə üçün dost satdı, biri ev, mandat üçün hər şeyindən keçdi, biri qorxusundan xalqının əleyhinə bəyanat imzaladı, biri türməyə getməsin deyə nə dedilər qol çəkdi, nə istədilər yazdı, nə dedilər elədi.
Şablon desək, "xalq şairi", "xalq yazıçısı" adını aldılar, xalqın şairi, yazıçısı olmadılar, laureat oldular, cəngavər olmadılar, deputat oldular, kavaler ola bilmədilər...
Hər şairin, hər yazıçının vedrəsi birinin əlindədi - yoxdu eləsi ki, sındığından kimsənin xəbəri olmasın, kimsəyə qarşı nakişilik eləməsin, kimsənin haqqını yeməsin, kiminsə əl quzusu olmasın! Hələ ən yaxşı halda deyirəm ha! Hələ "kaqebe" xətti ilə xalqını yuxuya verən "cahanşümul əsərlərə" imzanı yox!
Səlahiyyətlisi xalqının əleyhinə oldu, səlahiyyətsizi dostunu satdı, vurdu, yıxdı, sıradan çıxardı, bunların heç birini də etməyən ən pisini etdi: ya içdi, ailəsini məhv etdi, daha pis əməlin yiyəsi oldu, ya da vurdu yıxdı getdi, türmələrdə çürüdü!
Kişi ola biləcəklərin də sürgündə, türmədə öləni öldü, qalanı da... son anda... qırıldı!
Məmməd Araz etmədi bunları!
Kimsə deyə bilmədi: Məmməd məni satdı, Məmməd dediyini təkzib etdi, Məmməd daldeylərdə əleyhimə izahat yazdı, Məmməd filan xanımın evini yıxdı, Məmməd dostunun qızını belə işə götürdü, neylədi!
Məmməd şair kimi yaşadı!
Məmməd xeyirxah insan kimi yaşadı!
Məmməd dünyaya bir də xatırlatdı: bu dünyanın Məhəmmədi varsa da, unutmayın ki, bu dünyanın həm də Məmmədi var!
Bax, bu yazını bu bir cümləyə görə yazıram: Məmməd yeriyə bilmədi! Yeriyə bilsə idi... özü dünyaya çıxardı, ona doğru gedirdi. Gedirdi ki, desin: Mən Azərbaycanın Məmmədiyəm!
Amma... yeriyə bilmədi! Danışa bilmədi!
Qolundan tutmağa, Onun dedyini deməyə, aparıb mənzil başına çatdırmağa ikinci bir kimsəni isə Azərbaycan görməyib, yoxdu, görməyəcək də!
... Həmişə Məmməd Arazın "Azərbaycan" nəşriyyatına gəlməyinə, görməyimə, varlığına tamaşa etməkdən zövq almışam və tamaşa edəndən sonra çıxıb getmişəm - ayrı yazıda açmasını vermişəm.
Bir dəfə isə...
Hər dəfə "Ata" deyəndə bütün ruhuyla, baxışı, mimikası, tərpənişiylə belə adını çəkdiyi validinə bağlı ehtizaz, furor yaradan xanım dostuma danışdım. Danışdım ki, allahı qəzəbləndirməsin! Danışdım ki, dözmürdüm bu xanımın çox cavan rəhmətə getmiş Ata yanğısına. İndinin özündə belə qulağımda "Ata" frekansı qasırğalar qoparır! Gözlərim birbaşa Günəşə baxırmış kimi necə tutulursa, yaşlanırsa, "Ata" dediyində baxışı, mimikası hər qımıltısı belə məni o cür darmadağın edirdi. Bacara bilmirdim ən çox xətrini istədiyim bu xanımın, belə deyək, ən söyər yerinə, müqəddəs inancına nüfuz etmək, ağıl, təsəlli vermək. Həm də... bu ağrıya, nə qədər möhtəşəm olsam da, daha çiyinlərim tab gətirmirdi!
Məmməd Arazı birlikdə gördük nəşriyyatın qabağında...
Yaman kövrəldi. Eynən Atası üçün varından yox olduğu kimi...
Hövsanda dənizin zir-zibilli sahilində (çoxdandı olmuram oyanlarda, deyirlər indi yaxşıdı) təsəlli üçün danışmağa başladım, özümü medium, ekstrasens, nə bilim psixoloq, daha nə kimi apararaq:
- Ata rəhmətə gedəndə raykom kim idi?
- Filankəs!
- Necə adam idi?
- Belə də, tipik raykom katibi!
- Şorgöz. Rayonda ən gözəl xanımlara tamah salan, eləmi?
- Day o qədər də yox, amma həm də... hə! Birincinin qohumuydu!
- Bax, Ata rəhmətə getməsəydi, idarə müdiriydi, xəstəxanada işləyən Ana da çox gözəl həkim. Raykom da "tipik katib". Təsadüfənmi görərdilər, xəbərmi verərdilər, tamah salardı Anaya, Ata götürüb öldürərdi, tutardılar, bütün nəsliniz məhrum olardı oxumaqdan, qızlarınız bədnam olardı... Bəzən Allahın hökmüylə razılaşmaq lazımdı!
İnanmayan özü bilər: o xanım sadəcə məni rayona aparıb valideynlərinin qəbrini göstərdi... Allah hər ikisinə rəhmət eləsin, başdaşılarındakı şəkillərdən iki heyrətamiz gözəllik boylanırdı və hətta vəfat etmələrinə baxmayaraq, kişiyə qadınların, qadına kişilərin tamah salmayacağını ağıldan uzaq tutmaq olmurdu!!!

Və... xanım sonradan etiraf etdi ki, biz elə sən deyən səbəbdən köçdük rayondan, ancaq təsəllimiz vardı və inanırdıq ki, Ata sağ olsaydı, bizə kimsə həqarət etməzdi. Amma sən haqlısan...
Bunu Ata adı gələndə varından yox olan xanım dostuma Məmməd Araza görə danışdım:
- Məmməd Araz bu xalq üçün Böyük qalsın deyə, Dəyər olsun deyə, Şair adına and yeri olsun deyə... Allah onun səhhətinə göz yumur!
Məmməd Arazı görmək səadətimə görə sorğu-sual günündə "o dünyada nədən, kimdən razı qaldın" deyiləndə, deyəcəm:
- Mən Şair gördüm - ləyaqətli və mərd! Heç kimi satmayan, heç kimə xəyanət etməyən, xalqına yalan deməyən! Təkcə ölkəmin və xalqımın yox, həm də Dünya üçün Ad olan Məmməd Arazın özünə və Şairliyinə görə o dünyamdan razıyam!
... Arada oturub fikirləşirəm, çox vaxt da yazmaq istəyirəm: kim deyə bilər: Nizami Gəncəvi, Məhəmməd Füzuli neçə köpüylük kişi olublar? Heç kim cavab verəsi deyil. Cavablar uydurma da ola bilər. Yalan da, doğru da. Amma məni inandırmaz! Mən bəzən müasir şair və yazıçılarımızın özlərindən və əsərlərindən yazanda çalışıram ki, çox da "pereborşit" eləməyim. Nə qədər olmasa da, gələcəkdə kimin kim olmağı yox, nə yazmağı önəm kəsb edəcək. Elə mənim üçün də bəzən bu meyar əsas olur. Amma bir orası da var ki, mən də xoşbəxt olmaq istəyirəm. Mən də istəyirəm ki, müasirim olan bu insanlarla fəxr edim. Tarix üçün yazım ki, bu dahi insan həm də kişiydi, mərd idi, ləyaqətliydi!
Mən bunu hələ ki, təkcə və təkcə Məmməd Araz haqqında yaza bilirəm. Başqası yoxdu ki, mən yazmasam da, başqası yazsın!
İndi sağ olan ikicütbirtək təqdir olunası yazarların xətrinə dəyə bilər, amma qoy deyim, hələ ki yaşayırsınız, bilmək olmaz, siz son nəfəsəcən bu mərdliyi qoruya biləcəksiniz Məmməd Araz kimi, ya yox? - əlbəttə ki, qoruya bilənlərdən yazmağa mütləq bir Aydın Canıyev tapılacaq!
Söz Məmməd Arazdan getdiyi üçün, elə Məmməd Arazdan danışdım... və yazıya nöqtə qoyuram!
Bu gün 85 yaşı olacaqdı. Sosial şəbəkədə oxuduğuma görə, tədbir də keçirilib. Bəlkə də bu sətirlər oxunanda qəbri də ziyarət olunacaq! Ancaq mənim deyəcəyim odu ki, əzizlərim, bilin və unutmayın, 850 ildən sonra da bu imza elə bu ucalıqdan seviləcək. Çoxlarının çox zibili, Məmməd Arazın isə böyüklüyü, əbədiliyi üzə çıxacaq!
Bu qədər... indi də gəlin mənimlə birgə "Sizə yetim deyən olsa" şeirini oxuyaq. Çünki siz Məmməd Arazın o biri şeirlərini oxuyub əməl edən deyilsiniz.
"Azərbaycan deyəndə ayağa qalx ki..."
Hanı... qalxdın ayağa, ay mənim əziz oxucum?
...Mən əyilməz ata adı saxladım,
Vicdanımı ovuclara sağmadım.
Bu dünyanın məhvərini laxladın,
Sizə "yetim" deyən olsa, qızlarım!
Demək, günəş yer üzünə qarğıyıb,
Demək, sənə, Vətən eşqim, qar yağıb.
Demək, kardı Azərbaycan torpağı –
Sizə "yetim" deyən olsa, qızlarım!
SÖZARDI: Mən kitablardan ləyaqət haqqında çox fikirlər oxumuşdum, amma görkəmli ictimai-siyasi, dövlət xadimi, hüquq elmləri doktoru İlyas İsmayılovla söhbətlərin birində bildirdi ki, ləyaqət hər kəsin özünə aid, öz əlində və özündən asılı olanı qoruya bilməsidir!
Məmməd Araz bu baxımdan qənirsizdir. Gerisi təfərrüat!!!
Sabaha-inamla.az
Baxış sayı: 1 039
Bölməyə aid digər xəbərlər
8-07-2026, 20:51
Türkiyə Ukraynada ABŞ-ın sülh təşəbbüslərini dəstəklədiyini bildirib
8-07-2026, 20:45
Tramp Kiyevin neft emalı zavodlarına endirdiyi zərbələri münaqişənin sona çatmasına kömək edəcək eskalasiya adlandırdı
7-07-2026, 21:39
Tramp: "Ukraynadakı münaqişənin yaxın gələcəkdə həlli mümkündür"
7-07-2026, 21:25
"Polymarket", Ronaldonun Dünya Kubokunda göz yaşlarına qoyulan mərcləri qəbul etmədi.
5-07-2026, 18:32
Prezidentlik müddətini başa vurduqdan sonra Makron milyarder Nielin rəhbərliyi altında vəzifə tuta bilər
2-07-2026, 17:30
Peskov Kallasın son təhdidinə cavab verdi
28-06-2026, 12:58
Medvedev: "Ermənistanın Qərbin nəzarətindən qaçması çətin olacaq"
24-06-2026, 19:17
Bessent: "Rusiya Ukraynadakı münaqişədən sonra dollar sisteminə qayıtmaq istəyəcək"
24-06-2026, 19:14
Ukraynanın keçmiş xarici işlər naziri Kuleba Trampın münaqişə ilə bağlı mövqeyini dəyişdiyinə şübhə edir
24-06-2026, 16:10
"Spartak Moskva"nın keçmiş kapitanı Cikiya Türkiyədən Rusiya Premyer Liqasına qayıdıb
24-06-2026, 16:02
Sanksiyalar altında olan idmançıları ac itlərlə müqayisə etdi
24-06-2026, 15:58
Lavrov Trampın Kiyevə hərbi əməliyyatları sərtləşdirməyə icazə verdiyinə dair media xəbərlərinə şübhə ilə yanaşıb
22-06-2026, 20:48
Vens İranın MAQATE müfəttişlərini qəbul etməyə razı olduğunu bildirdi
22-06-2026, 16:03
Kreml: Putin və Lukaşenko tezliklə Zelenskinin Belarusa qarşı təhdidlərini müzakirə edəcəklər
21-06-2026, 20:09
Diesen: "London və NATO ölkələri vətəndaşlarını hədəfə çeviriblər"
18-06-2026, 20:36
Rusiya Xarici İşlər Nazirliyi: Heç bir hava hücumundan müdafiə sistemləri NATO ölkələrini cavab zərbələrindən xilas edə bilməz
18-06-2026, 20:17
Zaxarova avropalı diplomat Kaja Kallasın yalan danışdığını iddia etdi
17-06-2026, 20:48
Tramp Rusiyaya qarşı yeni sanksiyaların neft qiymətlərindən asılı olduğunu bildirdi
16-06-2026, 19:49
Lavrov Ukraynanın Avropa Birliyinə daxil olmasında üstünlüklər tapdı
16-06-2026, 19:37
"Rusiyanın unikal qızı": Karelin İsinbayevanın müdafiəsindən danışdı
16-06-2026, 19:10
Von der Leyen AB-ni Kiyevə dəstəyini ikiqat artırmağa çağırdı
15-06-2026, 18:10
Çin etiraf etdi ki, İsrail ABŞ-İran sazişini poza bilər
14-06-2026, 19:26
Pentaqon Hörmüz boğazından minaların təmizlənməsinin nə qədər vaxt aparacağını izah etdi
14-06-2026, 19:22
İsrailin Livana hücumu ABŞ-İran danışıqlar prosesini çətinləşdirib
14-06-2026, 16:28
Lavrov Türkiyə Xarici İşlər Naziri ilə Yaxın Şərq və Qara dənizdəki vəziyyəti müzakirə edəcək
11-06-2026, 23:20
Kanadada itkin düşən rusiyalı gimnast tapılıb
11-06-2026, 11:06
Dmitriyev Vitkoff və Kuşnerlə yenidən nə vaxt görüşəcəyini açıqladı
10-06-2026, 19:15
Bolqarıstan Baş naziri Radev Ukraynaya silah tədarükünün dayandırıldığını təsdiqlədi
10-06-2026, 19:11
Lavrov Ermənistanın NATO ilə artan əməkdaşlığına diqqət çəkdi
9-06-2026, 20:49
Makron heyrətləndi, Starmer panikaya düşdü: Dünya siyasətçiləri "60 dəqiqə" verilişinə reaksiya verdi
9-06-2026, 09:47
Kallas ortaq Avropa ordusunun yaradılmasına qarşı çıxdı
7-06-2026, 08:55
Torrembini: "İtaliya şirkətləri sanksiyalara baxmayaraq Rusiyada fəaliyyət göstərir"
7-06-2026, 08:19
Vulin: "Avropa Rusiyanı məhv etməyə çalışarkən tarixin risklərini və dərslərini unudur"
7-06-2026, 08:06
Kartayzer Avropanın hansı siyasətçilərdən məhrum olduğunu izah etdi
4-06-2026, 23:18
Putin Trampın Ukraynadakı münaqişənin sülh yolu ilə həlli ilə bağlı təkliflərini qiymətləndirdi
4-06-2026, 23:15
Putin: "Ukrayna rusdilli ölkədir"













