22:53 / 25-02-2026
Peskov Putin, Tramp və Zelenskinin nə vaxt görüşə biləcəyini açıqladı
22:44 / 25-02-2026
Tramp və Zelenski telefon danışığı aparıblar
22:39 / 25-02-2026
15 yaşlı yeniyetmə atasını boynuna bıçaqla vuraraq öldürüb
22:34 / 25-02-2026
Peskov Ukrayna danışıqlarında ən çətin məsələni adlandırdı
22:28 / 25-02-2026
Günəş son iki həftədəki ən güclü partlayışını yaşadı
22:23 / 25-02-2026
Ticarət mərkəzində yeniyetmə döyülüb
22:19 / 25-02-2026
Bir uşağa it hücumu ilə bağlı cinayət işi açılıb
20:29 / 25-02-2026
Si Cinpin Ukrayna ilə bağlı sülh yolu ilə dialoqa çağırış etdi
20:15 / 25-02-2026
Yanacaqdoldurma məntəqəsini yandıran yeniyetmə qızı məhkəmə həbs edib
20:11 / 25-02-2026
Tibb Mərkəzində bir xəstə işçilərə hücum etdi
20:08 / 25-02-2026
SHOT: ÇSKA futbolçusu İlya Agapov Ufada xuliqanlıq etdiyinə görə saxlanılıb
20:01 / 25-02-2026
Bessent İranı çirkli pulların yuyulmasında və terrorçuları dəstəkləməkdə ittiham etdi
19:55 / 25-02-2026
Macarıstan ordusu əsas enerji obyektlərini təmin edir
19:51 / 25-02-2026
Putin televiziyaya baxmaqdan bezdiyini söylədi
16:14 / 25-02-2026
İlham Əliyev Lənkəran Dövlət Peşə Təhsil Mərkəzinin açılışında iştirak edib
15:50 / 25-02-2026
ABŞ Ali Məhkəməsi tarifləri qaldırmaqla Trampa hər şeyə qadir olmadığını göstərdi
15:46 / 25-02-2026
Zaxarova Ukraynanın AB-yə qoşulmaq üçün nəyin çatışmadığını izah etdi
15:43 / 25-02-2026
Zavodun dörd işçisi həlak olub, daha 10 nəfər yaralanıb
15:37 / 25-02-2026
"Su-30SM" qırıcı təyyarəsi qəzaya uğrayıb
15:34 / 25-02-2026
Hərbi aerodromda terror aktı planlaşdıran şəxs saxlanılıb
15:28 / 25-02-2026
Avropa Şurasının prezidenti Rusiyanın danışıqlarda uğur qazanmamalı olduğunu bildirdi
15:25 / 25-02-2026
Boris Conson Ukrayna Silahlı Qüvvələrinin ağır itkilərini açıqladı
10:31 / 25-02-2026
Tariximizin faciə və zəfər səhifələri
23:04 / 24-02-2026
Keçmiş Norveç Baş naziri Epşteynlə əlaqələrinə görə intihara cəhd etdi
22:57 / 24-02-2026
Amur pələngi zooparkda vəfat edib
22:52 / 24-02-2026
22 yaşlı sakin partlayıcı qurğu işə salıb
22:48 / 24-02-2026
Makron Luvr muzeyi direktorunun istefasını təsdiqlədi
21:15 / 24-02-2026
Ukrayna polisi qəzəbli fərarilər tərəfindən partladılır
21:11 / 24-02-2026
Terror aktının zərəri 6 milyard rubl olaraq qiymətləndirilib
20:08 / 24-02-2026
Uşaq klinikasının baş həkimi prokurorun yoxlamasından sonra saxlanılıb
20:04 / 24-02-2026
Nyu-York polisi qartopu "atıldıqdan" sonra təcili yardım maşını ilə aparılıb
19:59 / 24-02-2026
ABŞ Hind okeanında daha bir tankeri ələ keçirib
18:21 / 24-02-2026
Peskov Britaniya və Fransanın Kiyevə nüvə silahı vermək planlarını şərh etdi
18:18 / 24-02-2026
"Bloomberg": Tramp Ukrayna Sazişini 4 iyula qədər həll etmək istəyir
18:14 / 24-02-2026
Böyük Britaniya doqquz Rusiya bankına qarşı sanksiyalar tətbiq edib
16:50 / 24-02-2026
Ukrayna Silahlı Qüvvələri sərnişin avtobusuna hücum etdi
16:43 / 24-02-2026
Avstraliya Baş naziri Kanberra iqamətgahından təxliyə edildi
16:39 / 24-02-2026
Kosaçev Ukraynanın nüvə öhdəliklərini geri çağırdı
16:36 / 24-02-2026
Hindistan Rusiyadan "Su-57" qırıcı təyyarələri almaq istəyir
Akademik: "Rəbb" və "Tanrı"nın böyük hərflə yazılması müzakirədən çıxarılıb, başqa ölkələrdə də müqəddəs anlayışlar geniş müzakirə edilmir (ÖZƏL)
Tarix: 20-07-2018 10:15 | Bölmə: Manşet
İlkin variantda cəmiyyətə 69 maddə ilə təqdim edilən Azərbaycan dilinin yeni orfoqrafiya qaydaları layihəsində yalnız 10 maddəyə dəyişikliyin edilməsi məsələsi müzakirə ediləcək, layihədə qalan 59 maddəyə isə heç bir dəyişiklik edilməyəcək və onlar hazırda olduğu kimi saxlanılacaq.
Bunu özəl olaraq Trend-ə Azərbaycan Milli Elmlər Akademiyasının (AMEA) vitse-prezidenti, AMEA Orfoqrafiya Komissiyasının sədr müavini, akademik İsa Həbibbəyli deyib.
Onun sözlərinə görə, Nazirlər Kabinetinə cəmi 10 maddəyə dəyişikliyin edilməsi ilə bağlı layihə təqdim ediləcək:
“Yeni təklif olunan orfoqrafiya qaydaları layihəsindəki 69 maddənin 59-u ilə bağlı cəmiyyətdə aparılan müzakirələr nəticəsində qərar qəbul edildi. Onların bundan sonra əlavə müzakirə edilməsinə ehtiyac görmürük. "İsgəndər", "əsgər", "alqı-satqı" kimi sözlərin yazılış qaydası ilə bağlı məsələni də ictimai rəy özü həll etdi. Buna görə də bu məsələyə yenidən baxılmayacaq”.
İ.Həbibbəyli deyib ki, layihədə qalan 10 maddə daha dərin müzakirələrin aparılmasını tələb edir: “Əslində, onlar barədə də razılaşma var. Amma yenə də elmi müzakirələr aparılaraq qərar qəbul edilməlidir. Düşünürəm ki, sentyabrın əvvəlində Orfoqrafiya Komissiyasının üzvləri məzuniyyətdən qayıdan kimi komissiya qayda layihəsini son dəfə müzakirə edərək Nazirlər Kabinetinə təqdim edəcək”.
İ.Həbibbəyli qeyd edib ki, layihədə saxlanılan və baxılacaq məsələlərdən biri qoşa “y” samiti ilə yazılan sözlərdə bir “y” samitinin ixtisar
edilməsidir:
“İndiyə qədər qoşa “y” samiti ilə yazılan sözlərdə “y”lərdən birinin ixtisar edilməsi ilə bağlı təklifə mətbuatda etiraz edən olmayıb. Sadəcə olaraq, deyilirdi ki, bu, qəbul edilərsə, çoxlu sənədlər dəyişəcək və buna da çoxlu maliyyə vəsaiti tələb olunacaq. Ancaq mən adında iki “y” samiti olan nazirliklərə rəsmi olaraq, müraciət etmişəm. Məlum olub ki, bunun üçün çox cüzi maliyyə vəsaiti lazımdır. Çünki bu günə qədər olan sənədlərin heç biri, eyni zamanda bu günə qədər olan ədəbiyyat da dəyişməyəcək. Bu dəyişikliklər yalnız bundan sonra yaranacaq ədəbiyyata, sənədlərə aiddir. Bu dəyişikliklər üçün cüzi maliyyə vəsaitinin tələb edilməsi barədə rəsmi arayış da almışam. “İki “y” samitindən birinin ixtisarı ilə əlaqədar çoxlu maliyyə vəsati lazımdır” arqumenti artıq ortadan qalxıb”.
İ.Həbibbəyli əlavə edib ki, layihədə saxlanılan və baxılacaq digər məsələ tərkibində qoşa “s” samiti olan sözlərin yazılışı ilə bağlıdır. Sözün əvvəlində, ortasında və sonunda iki “s” olan belə belə sözlərlə bağlı komissiya tərəfindən qərar veriləcək:
“Komissiya baxacaq ki, dissertasiya, ssenari, ekspress kimi sözlərdə iki “s” qalsın, ya qalmasın. Sözün ortasında iki eyni samit olub, sonu “a” ilə bitən sözlərdəki həmin samitlərdən birinin yazılıb-yazılmaması ilə bağlı da mübahisəli fikirlər var. Bu da hələ müzakirə ediləcək ki, iki samit qalsın, ya qalmasın. Çünki bəzi sözlərdə, məsələn, qrammatika sözünü bir “m” ilə tələffüz edirik. Amma "simmetriya" sözünü "simetriya" deyə bilmirik. Ona görə də bu məsələ mübahisəlidir. Bu tipli sözlərə yenidən baxılacaq”.
İ.Həbibbəyli deyib edib ki, "Rəbb" və "Tanrı" sözlərinin böyük hərflə yazılması yeni orfoqrafiya qaydaları layihəsində öz əksini tapsa da, bu məsələ də müzakirədən çıxarılıb:
”Orfoqrafiya Komissiyası ümumiyyətlə bu tipli məsələlərin müzakirəyə çıxarılmasını məqsədəuyğun saymır. Ona görə biz də o məsələni müzakirədən çıxarmışıq. Dünyada vahid qayda var, bu sözlər də o qayda ilə yazılmalıdır. Başqa ölkələrdə də bu cür müqəddəs anlayışlar geniş müzakirə edilmir”.
İ.Həbibbəyli qeyd edib ki, layihədə qalan məsələlər eksperiment deyil, islahat xarakterlidir:
“Bu dəyişikliklər artıq dilin özünün yaşadığı, gəlib çatdığı nöqtədir. Orfoqrafiya Komissiyası da obyektiv olacaq və ortaq məxrəcə gələcək. Azərbaycanın elmi tarixində hələ indiyədək orfoqrafiya qaydalarının indiki müzakirəsinə bərabər olan, uzun sürən, belə mübahisəyə səbəb olan müzakirə aparılmayıb. Bu müzakirə cəmiyyətin bütün təbəqələrini əhatə etdi. Onların bir çoxuna işçi qrupda baxıldı və rəylərin statistikası çıxarıldı. Məsələn, hər hansı məsələyə dair 200 adamın 190-ı eyni fikrdə oldusa, onu müzakirəyə çıxarmağa dəyməz”.
Baxış sayı: 393
Bölməyə aid digər xəbərlər
Tarix: 20-07-2018 10:15 | Bölmə: Manşet
İlkin variantda cəmiyyətə 69 maddə ilə təqdim edilən Azərbaycan dilinin yeni orfoqrafiya qaydaları layihəsində yalnız 10 maddəyə dəyişikliyin edilməsi məsələsi müzakirə ediləcək, layihədə qalan 59 maddəyə isə heç bir dəyişiklik edilməyəcək və onlar hazırda olduğu kimi saxlanılacaq.
Bunu özəl olaraq Trend-ə Azərbaycan Milli Elmlər Akademiyasının (AMEA) vitse-prezidenti, AMEA Orfoqrafiya Komissiyasının sədr müavini, akademik İsa Həbibbəyli deyib.
Onun sözlərinə görə, Nazirlər Kabinetinə cəmi 10 maddəyə dəyişikliyin edilməsi ilə bağlı layihə təqdim ediləcək:
“Yeni təklif olunan orfoqrafiya qaydaları layihəsindəki 69 maddənin 59-u ilə bağlı cəmiyyətdə aparılan müzakirələr nəticəsində qərar qəbul edildi. Onların bundan sonra əlavə müzakirə edilməsinə ehtiyac görmürük. "İsgəndər", "əsgər", "alqı-satqı" kimi sözlərin yazılış qaydası ilə bağlı məsələni də ictimai rəy özü həll etdi. Buna görə də bu məsələyə yenidən baxılmayacaq”.
İ.Həbibbəyli deyib ki, layihədə qalan 10 maddə daha dərin müzakirələrin aparılmasını tələb edir: “Əslində, onlar barədə də razılaşma var. Amma yenə də elmi müzakirələr aparılaraq qərar qəbul edilməlidir. Düşünürəm ki, sentyabrın əvvəlində Orfoqrafiya Komissiyasının üzvləri məzuniyyətdən qayıdan kimi komissiya qayda layihəsini son dəfə müzakirə edərək Nazirlər Kabinetinə təqdim edəcək”.
İ.Həbibbəyli qeyd edib ki, layihədə saxlanılan və baxılacaq məsələlərdən biri qoşa “y” samiti ilə yazılan sözlərdə bir “y” samitinin ixtisar
edilməsidir:
“İndiyə qədər qoşa “y” samiti ilə yazılan sözlərdə “y”lərdən birinin ixtisar edilməsi ilə bağlı təklifə mətbuatda etiraz edən olmayıb. Sadəcə olaraq, deyilirdi ki, bu, qəbul edilərsə, çoxlu sənədlər dəyişəcək və buna da çoxlu maliyyə vəsaiti tələb olunacaq. Ancaq mən adında iki “y” samiti olan nazirliklərə rəsmi olaraq, müraciət etmişəm. Məlum olub ki, bunun üçün çox cüzi maliyyə vəsaiti lazımdır. Çünki bu günə qədər olan sənədlərin heç biri, eyni zamanda bu günə qədər olan ədəbiyyat da dəyişməyəcək. Bu dəyişikliklər yalnız bundan sonra yaranacaq ədəbiyyata, sənədlərə aiddir. Bu dəyişikliklər üçün cüzi maliyyə vəsaitinin tələb edilməsi barədə rəsmi arayış da almışam. “İki “y” samitindən birinin ixtisarı ilə əlaqədar çoxlu maliyyə vəsati lazımdır” arqumenti artıq ortadan qalxıb”.
İ.Həbibbəyli əlavə edib ki, layihədə saxlanılan və baxılacaq digər məsələ tərkibində qoşa “s” samiti olan sözlərin yazılışı ilə bağlıdır. Sözün əvvəlində, ortasında və sonunda iki “s” olan belə belə sözlərlə bağlı komissiya tərəfindən qərar veriləcək:
“Komissiya baxacaq ki, dissertasiya, ssenari, ekspress kimi sözlərdə iki “s” qalsın, ya qalmasın. Sözün ortasında iki eyni samit olub, sonu “a” ilə bitən sözlərdəki həmin samitlərdən birinin yazılıb-yazılmaması ilə bağlı da mübahisəli fikirlər var. Bu da hələ müzakirə ediləcək ki, iki samit qalsın, ya qalmasın. Çünki bəzi sözlərdə, məsələn, qrammatika sözünü bir “m” ilə tələffüz edirik. Amma "simmetriya" sözünü "simetriya" deyə bilmirik. Ona görə də bu məsələ mübahisəlidir. Bu tipli sözlərə yenidən baxılacaq”.
İ.Həbibbəyli deyib edib ki, "Rəbb" və "Tanrı" sözlərinin böyük hərflə yazılması yeni orfoqrafiya qaydaları layihəsində öz əksini tapsa da, bu məsələ də müzakirədən çıxarılıb:
”Orfoqrafiya Komissiyası ümumiyyətlə bu tipli məsələlərin müzakirəyə çıxarılmasını məqsədəuyğun saymır. Ona görə biz də o məsələni müzakirədən çıxarmışıq. Dünyada vahid qayda var, bu sözlər də o qayda ilə yazılmalıdır. Başqa ölkələrdə də bu cür müqəddəs anlayışlar geniş müzakirə edilmir”.
İ.Həbibbəyli qeyd edib ki, layihədə qalan məsələlər eksperiment deyil, islahat xarakterlidir:
“Bu dəyişikliklər artıq dilin özünün yaşadığı, gəlib çatdığı nöqtədir. Orfoqrafiya Komissiyası da obyektiv olacaq və ortaq məxrəcə gələcək. Azərbaycanın elmi tarixində hələ indiyədək orfoqrafiya qaydalarının indiki müzakirəsinə bərabər olan, uzun sürən, belə mübahisəyə səbəb olan müzakirə aparılmayıb. Bu müzakirə cəmiyyətin bütün təbəqələrini əhatə etdi. Onların bir çoxuna işçi qrupda baxıldı və rəylərin statistikası çıxarıldı. Məsələn, hər hansı məsələyə dair 200 adamın 190-ı eyni fikrdə oldusa, onu müzakirəyə çıxarmağa dəyməz”.
Baxış sayı: 393
Bölməyə aid digər xəbərlər
Dünən, 16:39
Kosaçev Ukraynanın nüvə öhdəliklərini geri çağırdı
22-02-2026, 23:44
Dünyanın ən varlı adamı Elon Mask nadir hallarda özünü xoşbəxt hiss etdiyini etiraf etdi
22-02-2026, 20:33
Lavrov Avropa nümayəndə heyətlərinin Cenevrədə nə ilə məşğul olduqlarını izah etdi
21-02-2026, 23:21
İsveçli xizəkçi Karlsson qəfildən Olimpiya marafonundan çəkildi
21-02-2026, 21:24
Orban Kallasın Rusiyanı döyüş meydanında məğlub etmək cəhdi ilə bağlı zarafat etdi
21-02-2026, 12:35
Tramp Ronaldonu bütün zamanların ən böyük futbolçusu adlandırdı
20-02-2026, 22:05
Miroşnik: "Zelenski özünü Putinlə eyni səviyyəyə qoymağa çalışır"
20-02-2026, 21:57
Dmitriyev Finlandiya prezidentinin kiçik beyni haqqında zarafat etdi
20-02-2026, 20:47
Zaxarova Avropanın danışıqlar masasına qayıtma ehtimalını qiymətləndirdi
19-02-2026, 22:10
Kreml Kallasın Ukrayna ilə bağlı tələblərinə münasibət bildirib
19-02-2026, 22:00
Medvedev: "Xüsusi əməliyyat iştirakçılarına və onların ailələrinə dəstək Rusiyanın ən vacib vəzifəsidir"
19-02-2026, 21:00
Tramp istehza ilə Rubionu Münhendəki çıxışlarına görə az qala işdən çıxaracağını bildirdi
18-02-2026, 18:08
Makron: "NATO beyin ölümü vəziyyətindədir"
17-02-2026, 21:37
İranın ali lideri ABŞ-ın hərbi təhdidlərinə cavab verib
17-02-2026, 20:06
Uitaker ABŞ-ın İrana ikinci zərbə endirməsi ehtimalını açıqladı
17-02-2026, 11:47
Medinskinin rəhbərlik etdiyi Rusiya nümayəndə heyəti danışıqlar üçün Cenevrəyə eniş etdi
16-02-2026, 23:50
Zelenski Ukrayna nümayəndə heyətinin danışıqlar üçün Cenevrəyə gəlişini təsdiqlədi
15-02-2026, 20:14
İlham Əliyev: "Azərbaycan Serbiyaya qaz tədarükünü artıracaq"
15-02-2026, 19:31
Dmitriyev: "Zelenskidən Münhendə yaxın çevrəsindəki korrupsiya ilə bağlı soruşulmayıb"
15-02-2026, 19:28
Rubio: "ABŞ Avropanın onun vassalı olmasını istəmir"
14-02-2026, 20:50
Zaxarova NATO-nun baş katibi Ruttenin "cəhənnəm təbliğatı"nın qurbanlarına təəssüfləndiyini bildirdi
14-02-2026, 20:46
Putin: "Rusiya İranın suverenliyini qorumaq səylərini dəstəkləyir"
14-02-2026, 20:33
Zelenski: "ABŞ Ukraynaya 15 illik təhlükəsizlik zəmanəti təklif edir"
13-02-2026, 22:28
Merz: "Həm kişilərin, həm də qadınların məcburi bir illik xidmət keçməsini istəyirik"
13-02-2026, 22:05
Tramp: "ABŞ Qrenlandiya ilə bağlı avropalılarla danışıqlar aparır"
13-02-2026, 08:47
Orban: "Zelenski AB-yə "geriyə atla" daxil olmaq istəyir"
12-02-2026, 15:25
Peskov: "Zelenski ilə görüş yalnız Moskvada baş tuta bilər"
12-02-2026, 15:21
Peskov: "Nə Makron, nə də Merz indiyə qədər Putinlə birbaşa əlaqə qurmağa cəhd etməyiblər"
12-02-2026, 09:00
Orban: "Ukraynanın AB üzvlüyü səhv yoldur"
11-02-2026, 11:27
Lavrov: "Makron Minsk razılaşmalarından qaça bilməyəcək"
10-02-2026, 16:15
Kilinkarov: "Starmerin başqası ilə əvəz olunması Britaniyanın Rusiyaya münasibətini dəyişməyəcək"
10-02-2026, 10:35
Lavrov: "Ukraynada sülh bərqərar olana qədər Trampın hərəkətlərindən çox sevinməməliyik"
7-02-2026, 11:48
"Speedline": Səudiyyə Ərəbistanı Liqası Ronaldonun boykotuna görə 2,4 milyard dollar itirib
5-02-2026, 23:25
Bessent: "ABŞ-ın Rusiyaya qarşı sanksiyaları Ukrayna danışıqlarındakı irəliləyişdən asılı olacaq"
5-02-2026, 19:00
Lavrov: "Merzin hərəkətləri müharibəyə hazırlığı nümayiş etdirir"
5-02-2026, 10:06
Rusiya səfiri Koronelli: "ABŞ-ın Kubaya təhdidləri rus turistlərinin axınını dayandıra bilməyib"