22:59 / 15-02-2026
Bəstəkar Rıbnikov "Bu-ra-ti-no" mahnısına görə 3 milyon rubl qazandı
22:53 / 15-02-2026
Macarıstan və Slovakiya Xorvatiyadan Rusiya neftinin tranzitinə icazə verməsini xahiş ediblər
22:49 / 15-02-2026
ABŞ-ın geri çəkilməsindən sonra Suriya Ərəb Ordusu Əş-Şəddadi hərbi bazasına nəzarəti ələ keçirib
20:14 / 15-02-2026
İlham Əliyev: "Azərbaycan Serbiyaya qaz tədarükünü artıracaq"
20:11 / 15-02-2026
Tramp Sülh Şurasının növbəti iclasının 19 fevralda keçiriləcəyini təsdiqlədi
20:09 / 15-02-2026
Lolitanın konserti ləğv edilib
20:04 / 15-02-2026
İlham Əliyevin Belqradda rəsmi qarşılanma mərasimi olub
19:56 / 15-02-2026
“Əziz, baba, səni çox sevirəm” - Leyla Əliyevadan təbrik+Foto
19:44 / 15-02-2026
Su anbarının buzundan huşsuz vəziyyətdə olan kişi xilas edilib
19:31 / 15-02-2026
Dmitriyev: "Zelenskidən Münhendə yaxın çevrəsindəki korrupsiya ilə bağlı soruşulmayıb"
19:28 / 15-02-2026
Rubio: "ABŞ Avropanın onun vassalı olmasını istəmir"
19:25 / 15-02-2026
Kallas Ukraynanın Avropa Birliyinə daxil olması üçün konkret tarix deməkdən imtina etdi
19:19 / 15-02-2026
Bir kişinin trolleybusda gediş haqqını ödəməyən şəxsə hücum etməsindən sonra cinayət işi açılıb
19:16 / 15-02-2026
Rubio Suriya danışıqları səbəbindən Münhendə Ukrayna görüşünü buraxdı
19:14 / 15-02-2026
Odessa sakini hərbi xidmətə çağırılmamaq üçün əlini üyüdücü ilə kəsib.
16:44 / 15-02-2026
Stansiyada dizel lokomotivi yanıb
16:32 / 15-02-2026
Uşaqlara işgəncə verdiyinə görə məhkəmə qarşısına çıxacaq
16:30 / 15-02-2026
Neft quyusunda baş verən yanğın nəticəsində dörd nəfər xəsarət alıb
16:22 / 15-02-2026
İki yeniyetmənin bir qıza hücumda iştirak etdiyi müəyyən edilib
12:43 / 15-02-2026
Maral öldürən brakonyer həbs edilib
12:35 / 15-02-2026
Kərpicdən tikilmiş evdə baş verən yanğında iki nəfər ölüb
12:31 / 15-02-2026
Yanğın yerində üç nəfərin cəsədi tapılıb
12:27 / 15-02-2026
2200 kvadratmetrlik yanğın söndürülür
12:25 / 15-02-2026
Obama Trampın irqçi meymun videosuna şərh verib
12:05 / 15-02-2026
Könül Nurullayeva növbəti vətəndaş qəbulunu keçirib
21:11 / 14-02-2026
Zelenski "Flamingo" raket istehsal xəttinin məhv edilməsini etiraf etdi
21:06 / 14-02-2026
Terrorizmə açıq şəkildə haqq qazandırdığına görə cinayət işi açılıb
21:04 / 14-02-2026
"Tanrı Kuzya" rəsmlərini uşaq rəsmləri adlandırdı
21:00 / 14-02-2026
Navalnının qurbağa zəhəri ilə zəhərləndiyi iddiasını saxtakarlıq adlandırıb
20:53 / 14-02-2026
Qar əriyib və iki uşaq dağıntılar altından çıxarılıb
20:50 / 14-02-2026
Zaxarova NATO-nun baş katibi Ruttenin "cəhənnəm təbliğatı"nın qurbanlarına təəssüfləndiyini bildirdi
20:46 / 14-02-2026
Putin: "Rusiya İranın suverenliyini qorumaq səylərini dəstəkləyir"
20:33 / 14-02-2026
Zelenski: "ABŞ Ukraynaya 15 illik təhlükəsizlik zəmanəti təklif edir"
20:25 / 14-02-2026
Yeniyetmələr hərəkətdə olan qatarın qarşısına təkər yığıblar; iş açılıb
20:22 / 14-02-2026
Finlandiya Olimpiya Oyunlarında xizək mumu ilə bağlı Norveç və ABŞ-a qarşı etiraz ərizəsi təqdim edib
20:19 / 14-02-2026
Cənubi Amerikalı idmançı ilk Qış Olimpiya medalını qazandı
20:13 / 14-02-2026
Sandu Rusiyaya kömək etdiklərinə görə MDB ölkələrinə qarşı sanksiyalar tətbiq etməyə çağırdı
20:08 / 14-02-2026
Ermənistanda Katolikos II Qareginə qarşı cinayət işi açılıb
Zoologiya İnstitutu: Azərbaycanda sahibsiz it və pişiklərdə aşkar edilmiş qurdların 29 növü insan və heyvanlara keçir
Tarix: 27-01-2019 20:17 | Bölmə: Reportaj
Azərbaycanda aparılan elmi tədqiqat işləri nəticəsində məlum oub ki, sahibsiz it və pişiklərdə aşkar edilmiş parazit qurdların 29 növü insan və heyvanlara keçir.
Bunu Trend-ə AMEA Zoologiya İnstitutunun Parazitologiya laboratoriyasının aparıcı elmi işçisi, biologiya üzrə fəlsəfə doktoru Reyhan İbrahimova deyib.
R.İbrahimovanın sözlərinə görə, sahibsiz it və pişiklər insanları, kənd təsərrüfatı heyvanlarını (gövşəyən ev heyvanlarını) parazitar xəstəliklərlə yoluxdururlar.
Azərbaycanda insanların və heyvanların yoluxduğu qurdlar sırasında ilk 3 yeri "Exinokokkoz", "Ancylostoma caninum", "Toxascaris leonina" tutur.
Alim əlavə edib ki, Azərbaycanda insan və heyvanların sahibsiz it və pişiklər tərəfindən qurdlarla yoluxma vəziyyəti zonalardan asılı olaraq, müxtəlif dərəcədədir. Çünki hər parazit qurdun inkişafı üçün optimal şəraitin (temperatur, işıq, nəmlik və s.) olması vacibdir.
Biologiya üzrə fəlsəfə doktoru bildirib ki, insanlar arasında yayılan parazit qurdlar ("Dipylidium caninum", "Dirofilaria repens", "Echinococcus granulosus", "Ancylostoma caninum", "Toxascaris leonina", "Uncinaria stenocephala" və s.) insanların dərisinin altında, göz qapaqları altında, ağız, burun boşluğunda, qara və ağciyərlərdə, bağırsaqlarda, beyində, toxumalarda yerləşərək orqanizmə ciddi zərər vurur.
R.İbrahimova qeyd edib ki, sahibsiz heyvanlardan insanlara keçən exinokokkoz qurdları insanın qarın boşluğuna, eləcə də ağciyərlərə və plevraya keçir:
“Bu hal insan həyatı üçün daha təhlükəlidir. Belə xəstələr cərrahiyyə əməliyyatı edilir ki, bu da 30%-ə qədər halda ölümlə nəticələnə bilər”.
Mütəxəssis əlavə edib ki, sahibsiz it və pişiklərdən keçən dirofilyarioz zamanı dərinin tamlığı pozulur. Bu zaman da insanlar əməliyyata məruz qalmalı olurlar: “Professor Rafiq Çobanov və digər müəlliflər tərəfindən qeyd edilib ki, Bakıda urbanizasiya ilə əlaqədar 1989-2008-ci illərdə əhali arasında patogen helmintlərin sayı 16 növdən 22 növə qədər artıb”.
R.İbrahimova əlavə edib ki, sahibsiz it və pişiklər ətraf mühiti nəcislərində olan təhlükəli parazit qurdların yumurtaları ilə çirkləndirərək parazitar çirklənmə yaradırlar:
“Parazit qurdlar ilin bütün fəsillərində sahibsiz it və pişiklər vasitəsilə təbiətdə dövr edir. Ona görə də daim yoluxma baş verir”.
R.İbrahimova bildirib ki, təsərüffatla məşğul olan insanlar, torpaqla oynayan uşaqlar sahibsiz it və pişiklər tərəfindən torpağa tökülmüş parazit qurdlarla asanlıqla yoluxurlar. Onun sözlərinə görə, insanların, xüsusilə uşaqların sahibsiz it və pişiklərlə yaxından təmasda olmasının qarşısı alınmalı və sanitariya qaydalarına ciddi əməl edilməlidir.
Mütəxəssis deyib ki, sahibsiz it və pişiklər gövşəyən ev heyvanlarını da exinokokkoz, senuroz, tenidiozla (Echinococcus granulosus, Multiceps multiceps, Taenia hydatigena) yoluxduraraq heyvanların bütün göstəricilər üzrə (ət, süd, yun, balavermə) məhsuldarlığını, keyfiyyətini aşağı salırlar. Parazitar xəstəliklər nəticəsində heyvanlar, xüsusən balalar tələf olur, sağ qalan heyvanlar isə arıqlayır, inkşafdan qalır.
Tədqiqatçının sözlərinə görə, heyvanların parazit qurd sürfələri ilə yoluxmuş daxili orqanların ətraf mühitə atılmasının qarşısı alınmalıdır. Çünki zərərsizləşdirilmədən ətrafa atılmış orqanlarla qidalanan sahibsiz it və pişiklər də parazit qurdlarla yoluxur və sonra isə onlar özləri təkrar insan və gövşəyən ev heyvanlarını bu qurdlara yoluxdururlar:
“Bunun qarşısının alınması üçün ilk növbədə, əsas yoluxma mənbəyi olan sahibsiz it və pişiklərə, onların yaratdıqları parazitar ocaqlara, epizootoloji və epidemioloji əhəmiyyət kəsb edən parazit qurdlara qarşı elmi əsaslara söykənən mübarizə tədbirləri hazırlanmalı və müvafiq qurumlar tərəfindən icra edilməlidir”.
Baxış sayı: 790
Bölməyə aid digər xəbərlər
Tarix: 27-01-2019 20:17 | Bölmə: Reportaj
Azərbaycanda aparılan elmi tədqiqat işləri nəticəsində məlum oub ki, sahibsiz it və pişiklərdə aşkar edilmiş parazit qurdların 29 növü insan və heyvanlara keçir.
Bunu Trend-ə AMEA Zoologiya İnstitutunun Parazitologiya laboratoriyasının aparıcı elmi işçisi, biologiya üzrə fəlsəfə doktoru Reyhan İbrahimova deyib.
R.İbrahimovanın sözlərinə görə, sahibsiz it və pişiklər insanları, kənd təsərrüfatı heyvanlarını (gövşəyən ev heyvanlarını) parazitar xəstəliklərlə yoluxdururlar.
Azərbaycanda insanların və heyvanların yoluxduğu qurdlar sırasında ilk 3 yeri "Exinokokkoz", "Ancylostoma caninum", "Toxascaris leonina" tutur.
Alim əlavə edib ki, Azərbaycanda insan və heyvanların sahibsiz it və pişiklər tərəfindən qurdlarla yoluxma vəziyyəti zonalardan asılı olaraq, müxtəlif dərəcədədir. Çünki hər parazit qurdun inkişafı üçün optimal şəraitin (temperatur, işıq, nəmlik və s.) olması vacibdir.
Biologiya üzrə fəlsəfə doktoru bildirib ki, insanlar arasında yayılan parazit qurdlar ("Dipylidium caninum", "Dirofilaria repens", "Echinococcus granulosus", "Ancylostoma caninum", "Toxascaris leonina", "Uncinaria stenocephala" və s.) insanların dərisinin altında, göz qapaqları altında, ağız, burun boşluğunda, qara və ağciyərlərdə, bağırsaqlarda, beyində, toxumalarda yerləşərək orqanizmə ciddi zərər vurur.
R.İbrahimova qeyd edib ki, sahibsiz heyvanlardan insanlara keçən exinokokkoz qurdları insanın qarın boşluğuna, eləcə də ağciyərlərə və plevraya keçir:
“Bu hal insan həyatı üçün daha təhlükəlidir. Belə xəstələr cərrahiyyə əməliyyatı edilir ki, bu da 30%-ə qədər halda ölümlə nəticələnə bilər”.
Mütəxəssis əlavə edib ki, sahibsiz it və pişiklərdən keçən dirofilyarioz zamanı dərinin tamlığı pozulur. Bu zaman da insanlar əməliyyata məruz qalmalı olurlar: “Professor Rafiq Çobanov və digər müəlliflər tərəfindən qeyd edilib ki, Bakıda urbanizasiya ilə əlaqədar 1989-2008-ci illərdə əhali arasında patogen helmintlərin sayı 16 növdən 22 növə qədər artıb”.
R.İbrahimova əlavə edib ki, sahibsiz it və pişiklər ətraf mühiti nəcislərində olan təhlükəli parazit qurdların yumurtaları ilə çirkləndirərək parazitar çirklənmə yaradırlar:
“Parazit qurdlar ilin bütün fəsillərində sahibsiz it və pişiklər vasitəsilə təbiətdə dövr edir. Ona görə də daim yoluxma baş verir”.
R.İbrahimova bildirib ki, təsərüffatla məşğul olan insanlar, torpaqla oynayan uşaqlar sahibsiz it və pişiklər tərəfindən torpağa tökülmüş parazit qurdlarla asanlıqla yoluxurlar. Onun sözlərinə görə, insanların, xüsusilə uşaqların sahibsiz it və pişiklərlə yaxından təmasda olmasının qarşısı alınmalı və sanitariya qaydalarına ciddi əməl edilməlidir.
Mütəxəssis deyib ki, sahibsiz it və pişiklər gövşəyən ev heyvanlarını da exinokokkoz, senuroz, tenidiozla (Echinococcus granulosus, Multiceps multiceps, Taenia hydatigena) yoluxduraraq heyvanların bütün göstəricilər üzrə (ət, süd, yun, balavermə) məhsuldarlığını, keyfiyyətini aşağı salırlar. Parazitar xəstəliklər nəticəsində heyvanlar, xüsusən balalar tələf olur, sağ qalan heyvanlar isə arıqlayır, inkşafdan qalır.
Tədqiqatçının sözlərinə görə, heyvanların parazit qurd sürfələri ilə yoluxmuş daxili orqanların ətraf mühitə atılmasının qarşısı alınmalıdır. Çünki zərərsizləşdirilmədən ətrafa atılmış orqanlarla qidalanan sahibsiz it və pişiklər də parazit qurdlarla yoluxur və sonra isə onlar özləri təkrar insan və gövşəyən ev heyvanlarını bu qurdlara yoluxdururlar:
“Bunun qarşısının alınması üçün ilk növbədə, əsas yoluxma mənbəyi olan sahibsiz it və pişiklərə, onların yaratdıqları parazitar ocaqlara, epizootoloji və epidemioloji əhəmiyyət kəsb edən parazit qurdlara qarşı elmi əsaslara söykənən mübarizə tədbirləri hazırlanmalı və müvafiq qurumlar tərəfindən icra edilməlidir”.
Baxış sayı: 790
Bölməyə aid digər xəbərlər
9-02-2026, 23:24
Şəhid Asim Camalzadənin doğum günündən-VİDEO+FOTOLAR
26-01-2026, 23:54
Şəhid leytenant Balakişi Hüseynovun anım günü keçirilib-VİDEO+FOTOLAR
16-01-2026, 00:48
Şəhid Anar Qorçuyevin və Ramil Quluyevin doğum günündən-VİDEO+FOTOLAR
13-01-2026, 23:30
Şəhid general Polad Həşimovun doğum günündən-VİDEO+FOTOLAR
23-12-2025, 13:11
Şəhid atası Hacı Əhmədin Musiqi Kollecində dunya azerbaycanlılarının həmrəyliyi münasibətilə layihəsi-VİDEO+FOTOLAR
9-12-2025, 21:57
QHT 35 İllik yubileyini qeyd etdi-VİDEO+FOTOLAR
29-11-2025, 22:09
Şəhid Natiq Baxşalıyevin anım günü keçirilib-VİDEO+FOTOLAR
14-11-2025, 23:05
Şəhid Rəhman Məmmədovun anım günündən-VİDEO+FOTOLAR
14-11-2025, 20:31
Şəhid Elgin Abbaslının anım günündən-VİDEO+FOTOLAR
14-11-2025, 13:44
Şəhid Təbriz Alməmmədovun anım günü keçirilib-VİDEO+FOTOLAR
14-11-2025, 12:42
Sumqayıtda şəhid Səbuhi Həsənquliyevin anım günü keçirilib-VİDEO+FOTOLAR
3-11-2025, 22:19
Şəhid leytenant Ülvü Məhərrəmovun anım günündən-FOTO+VİDEOLAR
2-11-2025, 20:04
Şəhid kəşfiyyatçı mayor Taleh Kərimovun anım günündən-VİDEO+FOTOLAR
30-10-2025, 10:37
Sumqayıtda şəhidlik zirvəsinə ucalmış Akif Cabbarovun anım günü keçirilib-VİDEO+FOTOLAR
28-10-2025, 10:18
Deputat Zaur Şükürov şəhid Müşfiq Bəktiyevin anım günündə çıxış etdi-VİDEO+FOTOLAR
24-10-2025, 02:01
Şəhid Şəhriyar Quliyevin anım günü keçirilib-VİDEO+FOTOLAR
23-10-2025, 23:05
Şəhid Ramil Quluyevin anım günü keçirilib-VİDEO+FOTOLAR
23-10-2025, 21:14
Şəhid Fərhad Fərhadlının anım günü keçirilib-VİDEO+FOTOLAR
20-10-2025, 09:21
Sumqayıtda şəhid Elmar Nəsibovun anım günündən-VİDEO+FOTOLAR
20-10-2025, 01:16
Sumqayıtda şəhid Elçin Hüseynovun anım günü keçirilib-VİDEO+FOTOLAR
17-10-2025, 20:51
Sumqayıtda şəhid Nadir Rzayevin anım günü keçirilib-VİDEO+fotolar
16-10-2025, 16:01
Sumqayıtda Rüfət Mustafayevin anım günü keçirilib-VİDEO+FOTOLAR
11-10-2025, 01:29
Sumqayıtda şəhid Abdulla Əhmədovun anım günü keçirilib-VİDEO+FOTOLAR
9-10-2025, 12:55
Sumqayıtda şəhid Emil Əliyevin anım günündən-VİDEO+FOTOLAR
29-09-2025, 10:46
Sumqayıtda Anım Günü münasibətilə şəhidlərin xatirəsi yad edilib
25-07-2025, 17:49
Sumqayıt şəhərində Saleh Nuriyevin mövludundan-VİDEO+FOTOLAR
18-07-2025, 22:28
Sumqayıtın tarixi muzeyində mətbuatın 150 illik yubileyi ilə bağlı tədbir keçirilib-VİDEO+FOTOLAR
13-07-2025, 20:43
Sumqayıtda Tovuz döyüşləri və Qubadlı şəhidlərinin anım günü keçirilib
14-06-2025, 21:33
Milli qəhrəman Şükür Həmidovun oğlu məzun oldu-FOTOLAR
26-05-2025, 12:38
Sumqayıt şəhərində XTQ-nin giziri, "Qarabağ" ordenli şəhid Şəhriyar Quliyevin 35 illik yubileyi keçirilib-VİDEO+FOTOLAR
23-05-2025, 00:23
Birinci Qarabağ müharibəsinin şəhidi Səyavuş Məmmədovun ildönümü keçirilib-VİDEO+FOTOLAR
10-05-2025, 00:18
Sumqayıt şəhərində kəşfiyyatçı şəhid Nail Məmmədovun 50 illik yubileyi keçirilib-VİDEO+FOTOLAR
26-04-2025, 09:17
Sumqayıtda şəhid Elvin Həsənovun mövludu-VİDEO+FOTOLAR
14-04-2025, 11:01
Sumqayıt şəhərində 1-ci Qarabağ şəhidi Əli Quliyevin 50 illik yubileyi keçirilib-VİDEO+FOTOLAR
2-04-2025, 11:12
44 günlük Vətən müharibəsinin şəhidi Novruz Məmmədovun mövluduna həsr olunmuş “Bu dünyadan bir qəhrəman Novruz keçdi” adlı tədbir
29-03-2025, 11:33
Şəhid ailələri və qazilər iftar süfrəsində-VİDEO+FOTOLAR
13-03-2025, 21:27
Sumqayıtda şəhid Rüfət Mustafayevin mövludu qeyd olunub-VİDEO+FOTOLAR
11-03-2025, 23:45
Sumqayıtda şəhid Abdulla Əhmədovun mövludu keçirilib-VİDEO+FOTOLAR