22:48 / 09-04-2026
Ukraynanın NATO üzvlüyü artıq planda deyil
22:42 / 09-04-2026
Yaxın Şərq münaqişəsi Asiyanı hava səyahəti böhranı ilə təhdid edir
22:18 / 09-04-2026
Vəkil Paşinyanı vurmağa cəhd etdiyinə görə həbs edilən kişinin kəllə-beyin silkələnməsi barədə məlumat verib
22:13 / 09-04-2026
Məşhur türk aktyoru Burak Deniz narkotik basqını zamanı saxlanılıb
22:03 / 09-04-2026
İsrail ordusunun Livana hücumları davam edir
21:59 / 09-04-2026
Zelenski ABŞ və Rusiya ilə yeni danışıqlar mərhələsi elan etdi
21:56 / 09-04-2026
Merz ABŞ-ın NATO-dan çıxmasının qarşısını almağa sadiq olduğunu bildirib
21:50 / 09-04-2026
Xəstəxanaya yerləşdirilmiş bütün teatr işçiləri evə buraxılıb
21:46 / 09-04-2026
Rusiya səfirliyi Healinin Britaniya gəmiçiliyinə təhdidlərlə bağlı açıqlamasına cavab verdi
21:38 / 09-04-2026
Dağıstan və Çeçenistanda federal fövqəladə vəziyyət elan edilib
21:31 / 09-04-2026
İki azyaşlı yaralandı
21:27 / 09-04-2026
İsrail və Livan arasında birbaşa danışıqların başlama tarixi açıqlandı
21:23 / 09-04-2026
İranın xarici işlər naziri Hörmüz boğazında gəmi təhlükəsizliyi şərtlərini açıqladı
21:11 / 09-04-2026
Bir qadın ərinin odla ehtiyatsız davranması nəticəsində öldü
15:31 / 09-04-2026
Politoloq Trampın NATO-nu cəzalandırmaq istəyi ilə bağlı şərh verib
15:10 / 09-04-2026
Pentaqon Vatikana təhdidlər vasitəsilə təsir göstərməyə çalışdı
15:03 / 09-04-2026
Antarktidadakı imperator pinqvinləri buzların əriməsi səbəbindən nəsli kəsilməkdə olanlar elan edilib
15:00 / 09-04-2026
Moskva Ukraynaya 1000 həlak olan əsgərin cəsədini təhvil verdi, 41-i Rusiyaya qaytarıldı
22:48 / 08-04-2026
İİKK Livana hücumlarla bağlı İsraili təhdid etdi
22:38 / 08-04-2026
Fiko Slovakiyanın NATO xaricindəki gələcəyindən danışdı
22:33 / 08-04-2026
İsrail Beyrutda "Hizbullah" komandirini vurdu
22:28 / 08-04-2026
Livanda atəşkəs bəndi İranın münaqişəyə son qoymaq planının bir hissəsi idi
22:24 / 08-04-2026
Jurnalist Xabarov: "Starmer reytinqini artırmaq üçün Yaxın Şərqə gedib"
22:19 / 08-04-2026
İki çay öz məcrasından çıxaraq təxminən 500 ev və sahəni su altında qoyub
22:06 / 08-04-2026
Doğuş zamanı qadının ölümü ilə bağlı cinayət işi açılıb
22:02 / 08-04-2026
Medvedev İranın Hörmüz boğazını bağlaması ilə bağlı şərh verdi
21:07 / 08-04-2026
İlham Əliyev Milli Aviasiya Akademiyasında Beynəlxalq Təlim Mərkəzinin açılışında iştirak edib
20:36 / 08-04-2026
İran Hörmüz boğazından tankerlərin hərəkətini dayandırıb
20:28 / 08-04-2026
Başqırdıstan mədəniyyət naziri məhkəməyəqədər həbsdə qalıb
20:23 / 08-04-2026
Bağça uşaqlarına qarşı zorakılıqla bağlı cinayət işi açılıb
20:16 / 08-04-2026
Senator Vasilenko ABŞ-ın İranı sındıra bilməyəcəyini bildirdi
20:11 / 08-04-2026
1 sentyabr 2026-cı il tarixindən etibarən Rusiya məktəblərində yeni bir fənn tətbiq olunacaq
20:04 / 08-04-2026
Üç tibb işçisinə hücum edən məhkəmə qarşısına çıxacaq
Mart soyqırımı azərbaycanlılara qarşı kəskin etnik nifrətin nəticəsi idi-Könül Nurullayeva
Tarix: 31-03-2024 14:33 | Bölmə: Siyasət
106 il əvvəl 1918-ci ilin 30 mart - 3 aprel tarixlərində Bakı şəhərində, eləcə də Qarabağ, Naxçıvan, Şamaxı, Quba, Xaçmaz, Lənkəran, Salyan, Zəngəzur və digər ərazilərdə Bakı Soveti qoşunları, daşnak erməni silahlı dəstələri 30 mindən çox azərbaycanlını qətlə yetirib, 10 minlərlə insanı öz tarixi torpaqlarından qovublar. Bu, erməni millətçilərinin tarixin müxtəlif mərhələlərində mifik “Böyük Ermənistan” ideyasını gerçəkləşdirmək məqsədilə soydaşlarımıza qarşı törətdiyi etnik təmizləmə, deportasiya və soyqırımlarından biri idi. Dinc azərbaycanlıların qırğınında Bakı Sovetinin 6 min silahlı əsgəri, eyni zamanda “Daşnaksutyun” partiyasının 4 minlik silahlı dəstəsi iştirak etmişdir. Şamaxıda törədilmiş cinayətlərlə əlaqədar tədqiqat işləri hələ də davam olunur. Şamaxıda baş vermiş hadisələr ilə əlaqədar ilkin məlumat mənbələrinin böyük hissəsi Sovet dövründə bu ağır cinayəti ört-basdır etmək üçün məhv olunduğuna görə erməni cinayətlərinin tam mənzərəsi bu günə qədər formalaşmayıb. Ekspertlərin rəyinə əsasən, təkcə Şamaxıda ermənilər tərəfindən 7 min nəfərin, o cümlədən 1653 qadın və 965 uşağın öldürüldüyü bildirilir. Bu faciənin tədqiqi məqsədilə 1918-ci il iyulun 15-də yaradılmış Fövqəladə İstintaq Komissiyası tərəfindən həmin dövrdə Şamaxı qəzasındakı 120 kəndin 86-sının erməni təcavüzünə məruz qaldığı təsdiqlənib.
Yerli tədqiqatçılar tərəfindən də Şamaxı hadisələri ilə bağlı müvafiq araşdırmalar aparılıb. Ötən əsrin 90-cı illərindən etibarən yerli tədqiqatçılar da Şamaxı hadisələri ilə bağlı bir sıra araşdırmalar aparıblar. Onların tədqiqatı nəticəsində müəyyən edilib ki, erməni cinayətkarları Şamaxıda 25 minə yaxın insanı qətlə yetirib. Şamaxı qəzasından didərgin düşənlərin sayı isə 18 min nəfərdən çox olub.
Quba qırğınları zamanı isə şəhərdə öldürülənlərin təxmini sayının 2900-dək, Quba qəzası üzrə ümumilikdə isə 4000 nəfərdən artıq olduğu qeyd olunur. Bu soyqırım nəticəsində Quba qəzasının 122 kəndi tamamilə dağıdılıb, 2750-dən çox ev yandırılıb.
Ümumiyyətlə, Azərbaycanın XIX-XX əsrlərdə baş verən bütün faciələri torpaqlarının zəbti ilə müşayiət olunaraq, ermənilərin azərbaycanlılara qarşı düşünülmüş, planlı surətdə həyata keçirdiyi soyqırımı siyasətinin ayrı-ayrı mərhələlərini təşkil edib. Bu hadisələrin yalnız birinə – 1918-ci il mart soyqırımına siyasi qiymət vermək cəhdi göstərilib. Lakin AXC-nin süqutu, baş verən hadisələrin tam şəkildə araşdırılmasını, habelə mart qırğınlarına siyasi-hüquqi qiymətin verilməsi prosesini yarımçıq qoydu.
Yalnız müstəqilliyimizin yenidən bərpasından sonra Ulu Öndər Heydər Əliyevin mart soyqırımı ilə bağlı müvafiq fərmanında da qeyd olunduğu kimi, Azərbaycan Xalq Cümhuriyyətinin varisi kimi Azərbaycan Respublikası bu gün onun axıra qədər həyata keçirə bilmədiyi qərarların məntiqi davamı olaraq soyqırımı hadisələrinə siyasi qiymət vermək borcunu tarixin hökmü kimi qəbul etdi.
Ermənilərin xalqımıza qarşı törətdiyi 31 Mart soyqırımı faciəsinin araşdırılması və həqiqətlərin dünyaya yayılması istiqamətində fundamental işlər aparılıb. Ötən illər ərzində aparılmış araşdırmalar sayəsində bir çox yeni faktlar və sənədlər toplanıb, Quba şəhərində kütləvi məzarlıq aşkarlanıb. Üzə çıxmış tarixi faktlar 1918-ci ilin mart-aprel aylarında və sonrakı dövrlərdə erməni millətçilərinin həyata keçirdikləri qanlı aksiyaların coğrafiyasının daha geniş və faciə qurbanlarının sayının qat-qat çox olduğunu sübuta yetirir.
Ermənilər 106 il əvvəl törətdikləri bu cinayətləri son 30 illikdə də eyni xislətlə davam etdiriblər. Birinci Qarabağ müharibəsi dövründən 3890 azərbaycanlı, o cümlədən təqribən 200 uşaq indiyədək itkin düşmüş hesab edilir. Bu faktlar erməni faşizminin ifşasında və həqiqətlərin beynəlxalq ictimaiyyətə çatdırılmasında vacib əhəmiyyət kəsb edir. Bu gün eyni zamanda I Qarabağ müharibəsi zamanı qətlə yetirilmiş azərbaycanlıların yeni qalıqları aşkar olunub. Azərbaycanın işğaldan azad olunmuş ərazilərində aşkarlanan kütləvi məzarlıqlar Ermənistanın hərbi cinayətlərinin, Azərbaycan xalqına qarşı soyqırımı siyasətinin növbəti sübutudur. Təkcə Xocalıda 600-ə yaxın şəxsə məxsus sümük qalıqları var. Xocalı şəhərinin mərkəzində aparılan qazıntı işləri zamanı kütləvi məzarlıqda qalıqları aşkarlanan və şəxsiyyətləri dəqiqləşdirilmiş 7 nəfərin nəşinin qalıqları bu gün Xocalı Şəhidlər xiyabanında dəfn edildi. Azad olunmuş ərazilərin hər yerində soyqırım, işğal, ekosid, urbisid izləri görürük. Bu, yalnız Azərbaycan üçün yox, bütün bəşəriyyət üçün qlobal təhdiddir.
Baxış sayı: 370
Bölməyə aid digər xəbərlər
Tarix: 31-03-2024 14:33 | Bölmə: Siyasət
106 il əvvəl 1918-ci ilin 30 mart - 3 aprel tarixlərində Bakı şəhərində, eləcə də Qarabağ, Naxçıvan, Şamaxı, Quba, Xaçmaz, Lənkəran, Salyan, Zəngəzur və digər ərazilərdə Bakı Soveti qoşunları, daşnak erməni silahlı dəstələri 30 mindən çox azərbaycanlını qətlə yetirib, 10 minlərlə insanı öz tarixi torpaqlarından qovublar. Bu, erməni millətçilərinin tarixin müxtəlif mərhələlərində mifik “Böyük Ermənistan” ideyasını gerçəkləşdirmək məqsədilə soydaşlarımıza qarşı törətdiyi etnik təmizləmə, deportasiya və soyqırımlarından biri idi. Dinc azərbaycanlıların qırğınında Bakı Sovetinin 6 min silahlı əsgəri, eyni zamanda “Daşnaksutyun” partiyasının 4 minlik silahlı dəstəsi iştirak etmişdir. Şamaxıda törədilmiş cinayətlərlə əlaqədar tədqiqat işləri hələ də davam olunur. Şamaxıda baş vermiş hadisələr ilə əlaqədar ilkin məlumat mənbələrinin böyük hissəsi Sovet dövründə bu ağır cinayəti ört-basdır etmək üçün məhv olunduğuna görə erməni cinayətlərinin tam mənzərəsi bu günə qədər formalaşmayıb. Ekspertlərin rəyinə əsasən, təkcə Şamaxıda ermənilər tərəfindən 7 min nəfərin, o cümlədən 1653 qadın və 965 uşağın öldürüldüyü bildirilir. Bu faciənin tədqiqi məqsədilə 1918-ci il iyulun 15-də yaradılmış Fövqəladə İstintaq Komissiyası tərəfindən həmin dövrdə Şamaxı qəzasındakı 120 kəndin 86-sının erməni təcavüzünə məruz qaldığı təsdiqlənib.
Yerli tədqiqatçılar tərəfindən də Şamaxı hadisələri ilə bağlı müvafiq araşdırmalar aparılıb. Ötən əsrin 90-cı illərindən etibarən yerli tədqiqatçılar da Şamaxı hadisələri ilə bağlı bir sıra araşdırmalar aparıblar. Onların tədqiqatı nəticəsində müəyyən edilib ki, erməni cinayətkarları Şamaxıda 25 minə yaxın insanı qətlə yetirib. Şamaxı qəzasından didərgin düşənlərin sayı isə 18 min nəfərdən çox olub.
Quba qırğınları zamanı isə şəhərdə öldürülənlərin təxmini sayının 2900-dək, Quba qəzası üzrə ümumilikdə isə 4000 nəfərdən artıq olduğu qeyd olunur. Bu soyqırım nəticəsində Quba qəzasının 122 kəndi tamamilə dağıdılıb, 2750-dən çox ev yandırılıb.
Ümumiyyətlə, Azərbaycanın XIX-XX əsrlərdə baş verən bütün faciələri torpaqlarının zəbti ilə müşayiət olunaraq, ermənilərin azərbaycanlılara qarşı düşünülmüş, planlı surətdə həyata keçirdiyi soyqırımı siyasətinin ayrı-ayrı mərhələlərini təşkil edib. Bu hadisələrin yalnız birinə – 1918-ci il mart soyqırımına siyasi qiymət vermək cəhdi göstərilib. Lakin AXC-nin süqutu, baş verən hadisələrin tam şəkildə araşdırılmasını, habelə mart qırğınlarına siyasi-hüquqi qiymətin verilməsi prosesini yarımçıq qoydu.
Yalnız müstəqilliyimizin yenidən bərpasından sonra Ulu Öndər Heydər Əliyevin mart soyqırımı ilə bağlı müvafiq fərmanında da qeyd olunduğu kimi, Azərbaycan Xalq Cümhuriyyətinin varisi kimi Azərbaycan Respublikası bu gün onun axıra qədər həyata keçirə bilmədiyi qərarların məntiqi davamı olaraq soyqırımı hadisələrinə siyasi qiymət vermək borcunu tarixin hökmü kimi qəbul etdi.
Ermənilərin xalqımıza qarşı törətdiyi 31 Mart soyqırımı faciəsinin araşdırılması və həqiqətlərin dünyaya yayılması istiqamətində fundamental işlər aparılıb. Ötən illər ərzində aparılmış araşdırmalar sayəsində bir çox yeni faktlar və sənədlər toplanıb, Quba şəhərində kütləvi məzarlıq aşkarlanıb. Üzə çıxmış tarixi faktlar 1918-ci ilin mart-aprel aylarında və sonrakı dövrlərdə erməni millətçilərinin həyata keçirdikləri qanlı aksiyaların coğrafiyasının daha geniş və faciə qurbanlarının sayının qat-qat çox olduğunu sübuta yetirir.
Ermənilər 106 il əvvəl törətdikləri bu cinayətləri son 30 illikdə də eyni xislətlə davam etdiriblər. Birinci Qarabağ müharibəsi dövründən 3890 azərbaycanlı, o cümlədən təqribən 200 uşaq indiyədək itkin düşmüş hesab edilir. Bu faktlar erməni faşizminin ifşasında və həqiqətlərin beynəlxalq ictimaiyyətə çatdırılmasında vacib əhəmiyyət kəsb edir. Bu gün eyni zamanda I Qarabağ müharibəsi zamanı qətlə yetirilmiş azərbaycanlıların yeni qalıqları aşkar olunub. Azərbaycanın işğaldan azad olunmuş ərazilərində aşkarlanan kütləvi məzarlıqlar Ermənistanın hərbi cinayətlərinin, Azərbaycan xalqına qarşı soyqırımı siyasətinin növbəti sübutudur. Təkcə Xocalıda 600-ə yaxın şəxsə məxsus sümük qalıqları var. Xocalı şəhərinin mərkəzində aparılan qazıntı işləri zamanı kütləvi məzarlıqda qalıqları aşkarlanan və şəxsiyyətləri dəqiqləşdirilmiş 7 nəfərin nəşinin qalıqları bu gün Xocalı Şəhidlər xiyabanında dəfn edildi. Azad olunmuş ərazilərin hər yerində soyqırım, işğal, ekosid, urbisid izləri görürük. Bu, yalnız Azərbaycan üçün yox, bütün bəşəriyyət üçün qlobal təhdiddir.
Baxış sayı: 370
Bölməyə aid digər xəbərlər
9-04-2026, 15:31
Politoloq Trampın NATO-nu cəzalandırmaq istəyi ilə bağlı şərh verib
9-04-2026, 15:00
Moskva Ukraynaya 1000 həlak olan əsgərin cəsədini təhvil verdi, 41-i Rusiyaya qaytarıldı
8-04-2026, 22:02
Medvedev İranın Hörmüz boğazını bağlaması ilə bağlı şərh verdi
8-04-2026, 20:16
Senator Vasilenko ABŞ-ın İranı sındıra bilməyəcəyini bildirdi
8-04-2026, 19:56
İİKK ABŞ ilə danışıqlarda çox çeviklik göstərməyəcək
6-04-2026, 23:53
Azərbaycan Prezidenti və Gürcüstanın Baş naziri mətbuata bəyanatlarla çıxış ediblər
6-04-2026, 20:40
Tramp İranla saziş üçün tarixi müəyyən etdi
5-04-2026, 18:00
Poddubnı Rusiya Silahlı Qüvvələrinin dronlarının hərəkətini əks etdirən görüntüləri nümayiş etdirdi
2-04-2026, 22:23
Vüqar Rəhimzadə: "31 Mart soyqırımı təkcə Azərbaycan xalqının deyil, bəşər tarixinin ən qanlı faciələrindəndir"
2-04-2026, 19:49
Noginski ABŞ-ın Ermənistanda nüvə enerjisinin inkişafı ilə bağlı açıqlamalarını "səs-küylü" adlandırdı
1-04-2026, 19:44
Paşinyan Aİ və Avrasiya İqtisadi Birliyinə (AİB) üzvlüyün uyğunsuzluğunu başa düşdüyünü bildirib
1-04-2026, 19:36
Putin KTMT-nin Qarabağa müdaxilə etməməsi ilə bağlı şərh verdi
31-03-2026, 19:10
Kallas Ukrayna üçün kreditlə bağlı yaxşı xəbəri olmadığını söylədi
31-03-2026, 18:55
Zelenski bildirib ki, Moskva Ukrayna Silahlı Qüvvələrini Donbasdan çıxarmaq üçün Kiyevə iki ay vaxt verib
31-03-2026, 18:29
Moldovanın keçmiş prezidenti İqor Dodon Kişinyov və Tiraspol arasında dialoqa çağırdı
31-03-2026, 18:25
Lavrov Oman Xarici İşlər naziri ilə telefon danışığı apardı
30-03-2026, 19:26
Rospotrebnadzor: İranın nüvə kompleksinə zərbə Rusiyanı təhdid etmir
30-03-2026, 19:24
Stubb Rusiyanın ümumi səfərbərlik elan edə biləcəyini təklif etdi
30-03-2026, 19:08
Putin Kadırovun böyük oğluna minnətdarlığını ifadə etdi
29-03-2026, 18:21
Bujinski Zelenskiyə heç kimin nüvə silahı verməyəcəyini bildirdi
29-03-2026, 17:06
Media xəbərlərinə görə, Trampın siyasəti dünyanı yeni bir nüvə dövrünə qərq edə bilər
26-03-2026, 17:32
Zyuqanov İsrail hakimiyyətinin ölkələrini girova çevirdiyini bildirib
26-03-2026, 17:13
Peskov Fars körfəzində daha geniş münaqişə riski barədə xəbərdarlıq etdi
26-03-2026, 17:03
Orban Zelenskini Macarıstan seçkilərinə müdaxilə etməkdə günahlandırdı
25-03-2026, 20:36
Qaluzin Ukrayna ilə bağlı danışıqların dayandırıldığını, ABŞ-ın başqa prioritetlərinin olduğunu bildirdi
25-03-2026, 20:12
Litva hakimiyyəti ruslar və belarusluların səs verməsini qadağan etməyib
25-03-2026, 19:24
Finlandiya Rusiya ilə əməkdaşlıq etməkdən imtina edərsə, etirazlarla bağlı xəbərdarlıq etdi
24-03-2026, 20:26
İran üzərindəki münaqişəyə son qoymaq üçün heç bir perspektiv görmür
24-03-2026, 19:22
Rubio Fransada keçiriləcək G7 Xarici İşlər Nazirlərinin görüşündə Ukrayna və Yaxın Şərq məsələlərini müzakirə edəcək
23-03-2026, 21:40
Lavrov və Misir xarici işlər naziri telefonla Yaxın Şərqdəki vəziyyəti müzakirə etdilər
23-03-2026, 13:47
Bir ekspert zənginləşdirilmiş uranın İrandan Rusiyaya daşınması ideyası barədə danışıb
23-03-2026, 13:28
Cabarov Ruttenin Zelenskinin razılaşmaya hazır olması ilə bağlı dediklərini hiylə adlandırdı
22-03-2026, 07:42
İran düşmənləri üçün daha dağıdıcı strategiyaya keçir
22-03-2026, 07:04
Kavana İranda İraq ssenarisinin təkrarlanmasına imkan verir
19-03-2026, 23:05
Zelenski Ukrayna və ABŞ arasında növbəti danışıqların tarixini açıqladı
19-03-2026, 14:58
Peskov Putinin İranla bağlı xəbərdarlığını xatırladı
19-03-2026, 14:47
ABŞ-ın səhvlərinə baxmayaraq, Lukaşenko özünü Tramp tərəfdarı adlandırdı
18-03-2026, 22:54
Poddubni bildirib ki, ABŞ İran xalqının dözümlülüyünə təəccüblənib
17-03-2026, 16:44
Peskov Rusiyanın Kubaya yardım göstərməyə hazır olduğunu bildirdi